Do nghèo khó, nên đối tượng Nguyễn Thị Tần (SN 1959, trú tại thôn Thái Long 1, xã Cẩm Phú, huyện Cẩm Thuỷ, tỉnh Thanh Hoá) đã làm liều khi có người trả tiền cho việc tổ chức đưa người trốn đi nước ngoài. Khi thị đang trên đường đưa các đối tượng ra biên giới Móng Cái vượt biên trái phép, đến địa phận TP Hạ Long, các lực lượng chức năng TP Hạ Long kiểm tra hành chính thấy có dấu hiệu khả nghi nên đưa về trụ sở.
Qua điều tra khai thác, thị Tần khai nhận đang đưa người vượt biên trái phép sang Trung Quốc làm ăn. Với tội danh này, ngày 27-8-2014, thị đã bị TAND tỉnh Quảng Ninh tuyên phạt 3 năm tù giam theo quy định tại Điều 275 của Bộ luật Hình sự Nước CHXHCN Việt Nam. Đây là hình phạt đích đáng, đủ sức răn đe, được dư luận đồng tình ủng hộ.
Nguyễn Thị Tần có 5 người con, đứa lớn sinh năm 1988, đứa nhỏ sinh năm 2000. Do ruộng vườn hạn hẹp, vợ chồng thị Tần không có công ăn việc làm ổn định nên gia cảnh rất khó khăn. Ngày ngày, để kiếm tiền nuôi 5 “cái tàu há mồm” đang tuổi ăn, tuổi lớn, vợ chồng thị phải thức đêm, thức hôm làm thuê, làm mướn ngược xuôi nhưng vẫn không đủ sống. Đầu tháng 2-2012, trong một chuyến đi sang làng bên làm thuê, thị Tần tình cờ biết được thông tin từ một người bạn mới quen là sang Trung Quốc có thể kiếm tiền dễ dàng hơn. Ngay tối hôm ấy, Tần bèn bàn với gia đình làm hộ chiếu thử sang Trung Quốc một chuyến để tìm cơ hội thoát nghèo. Nghĩ là làm, chỉ mấy hôm sau, thị đã có mặt ở Trung Quốc và được một phụ nữ người Việt Nam tên là Nhàn giới thiệu vào làm thuê tại một xưởng mộc tại Tung Quân, Khơ Mẩy, Quảng Đông (Trung Quốc). Qua một thời gian làm việc tại đây, Nhàn và Tần đã trở lên thân thiết. Một hôm, Nhàn đề nghị với Tần “Nếu chị về quê, ai có nhu cầu đi làm thuê thì rủ và đưa họ sang làm thuê cho em, em sẽ trả tiền công cho”. Nghe bùi tai, cuối năm 2012, sau khi đã tiết kiệm được một ít tiền, Tần bèn nhập cảnh trái phép về Việt Nam qua đường mòn biên giới. Ngay sau khi đặt chân về quê nhà, nhớ đến món tiền công Nhàn sẽ trả cho mình, thị Tần đã tìm hết làng trên, xóm dưới trong xã để kiếm người có nhu cầu sang Trung Quốc làm thuê, làm mướn. Sau vài tháng “quảng cáo” về cơ hội việc làm và thu nhập nơi đất khách, cuối cùng, Tần đã rủ được 2 người đàn ông tên là Huệ và Quân cùng quê sang Trung Quốc làm thuê cho Nhàn. Đưa người sang đến nơi, thị được Nhàn trả công cho 10 triệu đồng cùng lời hứa: “Chị cứ đưa được một người sang thì em sẽ thưởng cho chị 5 triệu đồng”. Cầm trong tay món tiền lớn và nghe Nhàn nói vậy, ngay lập tức, trong đầu thị đã loé lên một kế hoạch kiếm tiền mà không biết rằng mình đang tự tìm đường vào nhà đá.
Và “thời cơ” kiếm tiền lại đến với Tần. Đó là vào cuối năm 2013, khi Tần về quê ăn Tết được vai ngày thì Nhàn điện thoại sang giục: “Em đang thiếu người làm quá, chị xem có ai thì đưa qua cho em”. Nhưng có điều, lần này Nhàn lại nhắc Tần phải thu của mỗi người 5,5 triệu đồng để làm chi phí qua biên giới. Nhàn cũng gợi ý, vì mọi người không có hộ chiếu, nếu ai chưa có tiền thì ghi vào sổ nợ, sau sẽ trừ vào lương. Biết là không thể kiếm ăn được một mình, Tần bèn tìm tới Huệ, người được Tần dẫn vượt biên trái phép sang Trung Quốc làm thuê trước đó cũng đang nghỉ ăn Tết ở nhà để “phối hợp làm ăn”. Từ những thông tin về điều kiện việc làm và thu nhập thực tế mang về, Huệ và Tần ra sức tuyên truyền khắp làng trên, xóm dưới, khiến cho nhiều người bùi tai. Nhờ đó, chỉ một thời gian ngắn, Huệ đã tìm được cho Tần 16 người và thu được 16 triệu đồng của 4 người, số còn lại cam kết sau khi sang làm thuê có tiền thì sẽ thanh toán. Bản thân Tần cũng tự tìm được 11 người nữa và thu được 16,5 triệu đồng.
Ngay sau khi ăn Tết xong, ngày 20-2-2014, Tần dẫn 26 người cùng quê ra Quảng Ninh để tìm đường vượt biên trái phép sang Trung Quốc thì bị bắt giữ ngay khi chưa thực hiện trót lọt. Mặc dù việc tổ chức cho số người này vượt biên trái phép không thành, nhưng với những lời khai nhận của các đối tượng liên quan thì hành vi của thị Tần đã phạm vào khoản 1, Điều 275 Bộ luật Hình sự quy định “Người nào tổ chức, cưỡng ép người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 91 của Bộ luật này, thì bị phạt tù từ 2 năm đến 7 năm”. Cùng với đó, qua đấu tranh, thị cũng đã thừa nhận là lần trước, khi đưa anh Huệ và anh Quân sang Trung Quốc cũng bằng con đường vượt biên trái phép, vì vậy thị đã phạm tiếp vào Khoản 2, Điều 275, Bộ luật Hình sự quy định là “Phạm tội nhiều lần hoặc gây hậu quả nghiêm trọng hoặc rất nghiêm trọng, thì bị phạt tù từ 5 năm đến 12 năm”.
Quá trình điều tra, xét xử, cơ quan chức năng nhận thấy, mặc dù phạm tội nhiều lần, song vì thị Tần chưa có tiền án, tiền sự, lại có thái độ ăn năn, hối cải, thành khẩn khai báo, gia đình thuộc diện hộ nghèo, được địa phương xác nhận, nên được hưởng tình tiết giảm nhẹ. Đặc biệt là những người do thị dẫn đi đều là người cùng quê, có quan hệ thân quen cũng đều có hoàn cảnh khó khăn muốn tranh thủ lúc nông nhàn tự nguyện theo thị Tần sang Trung Quốc làm thuê kiếm thu nhập. Bản thân thị Tần cũng không có ý định trục lợi từ những người này. Từ các nhận định, đánh giá thấu tình, đạt lý đó, TAND tỉnh đã không áp dụng quy định tại Khoản 2, Điều 275 Bộ luật Hình sự để thị Tần có điều kiện sớm về đoàn tụ với gia đình, hoà nhập cộng đồng. Tuy nhiên, với mức án 3 năm tù giam cũng đã là cái giá đắt cho thị và cũng là sự cảnh tỉnh cho những người không hiểu biết pháp luật, tự ý tổ chức đưa người trốn đi nước ngoài.
Quang Minh
