Vừa qua, đoàn kiểm tra liên ngành do Ban ATGT tỉnh chủ trì đã tiến hành kiểm tra công tác quản lý trật tự đô thị tại một số địa phương theo kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh - Trưởng Ban ATGT tại Hội nghị tổng kết công tác đảm bảo trật tự ATGT năm 2012, phương hướng nhiệm vụ năm 2013. Qua kiểm tra cho thấy đang tồn tại khá nhiều bất cập trong công tác quản lý, sử dụng lòng đường, vỉa hè ở các địa phương trên địa bàn tỉnh.
Ông Nguyễn Thanh Tùng, Chánh Văn phòng Ban ATGT tỉnh - Trưởng đoàn kiểm tra, cho biết: “Qua đánh giá sơ bộ về công tác quản lý lòng đường, vỉa hè ở một số địa phương, chúng tôi nhận thấy các địa phương đã có sự quan tâm đến vấn đề này. Tuy nhiên, hệ thống văn bản điều hành công tác này ở một số nơi chưa bám sát với kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh, vẫn còn mang tính đại khái, thiếu sự thống nhất. Tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè vẫn còn phổ biến...”.
Nói về thiếu sự thống nhất tại các địa phương, ông Tùng dẫn chứng việc thực hiện theo Thông tư 04/TT-BXD năm 2008 của Bộ Xây dựng “Hướng dẫn quản lý đường đô thị” tại phần 2 mục 4 có quy định: Một số công trình, tuyến phố đặc thù được phép sử dụng vỉa hè vào việc kinh doanh, buôn bán hàng hoá trên cơ sở bảo đảm các yêu cầu chiều rộng vỉa hè còn lại dành cho người đi bộ tối thiểu là 1,5m. Song TP Uông Bí xác định tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để buôn bán hàng hoá sẽ tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất ATGT nên không cho bất cứ cá nhân, tổ chức nào sử dụng vỉa hè làm nơi buôn bán hàng hoá. Còn TX Quảng Yên lại ban hành văn bản số 64/UBND-QLĐT ngày 22-1-2013 đồng ý cho phường Quảng Yên kẻ vạch sơn giới hạn, cho phép các hộ dân có nhà mặt đường sử dụng tạm một phần vỉa hè vào mục đích dịch vụ, thương mại, ngoài phần vỉa hè cho người đi bộ. Hay ngay trong việc kẻ vạch sơn để làm điểm đỗ xe theo quy định thì TP Hạ Long lại dành phần vỉa hè cho người đi bộ tối thiểu là 1,5m vào phía bên trong, sát với nhà dân, phần còn lại bên ngoài sử dụng làm nơi để phương tiện; còn TP Móng Cái, huyện Đông Triều thì làm ngược lại…
Sự thiếu thống nhất trong công tác quản lý lòng đường, vỉa hè tại các địa phương cùng với sự kiểm soát chưa chặt chẽ đã khiến tình trạng lấn chiếm lòng đường còn khá phổ biến. Theo ghi nhận của chúng tôi, tại các địa phương: Hạ Long, Cẩm Phả, Uông Bí, Móng Cái, Đông Triều đều thấy những hình ảnh vỉa hè thành nơi bày bán hàng hoá, nơi để xe và tập kết vật liệu xây dựng… gây mất mỹ quan đô thị và ảnh hưởng đến trật tự ATGT. Lý giải vấn đề này, nhiều ý kiến từ các địa phương cho rằng, vẫn còn những vi phạm là do thiếu những hướng dẫn cụ thể, thiếu công trình phục vụ cho việc đỗ xe và chế tài xử phạt còn nhẹ. Trong khi nhu cầu dừng đỗ phương tiện tại các tuyến phố để giao thương là cần thiết, song hầu hết các địa phương lại chưa có bãi đỗ xe theo đúng quy định, chưa có hướng dẫn lắp đặt biển quảng cáo, sử dụng phần đường còn lại. Mặt khác, lực lượng xử phạt chính về các hành vi vi phạm này vẫn còn mỏng, lại yếu do không qua công tác đào tạo, thiếu các thiết bị cần thiết như phương tiện để phục vụ công tác tuần tra, kiểm soát và xử lý dài, thường xuyên, chưa thực sự phát huy được hiệu quả... Qua đó, một số địa phương cũng đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các ngành chức năng ban hành hướng dẫn, quy định chung về việc sử dụng một phần vỉa hè làm nơi đỗ xe sau khi tiến hành cải tạo (nơi vỉa hè có đủ điều kiện thông thoáng, an toàn, có chiều rộng từ 8m trở lên).
Thiết nghĩ, để có sự thống nhất chung, ngoài những quy định của Nhà nước, rất cần những hướng dẫn cụ thể của các ngành chức năng trong việc triển khai các quy hoạch, hướng dẫn để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của người dân. Đồng thời, cần tập trung hơn nữa trong công tác tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm của mỗi cá nhân, tổ chức trong việc tự quản lý lòng đường, vỉa hè của địa phương mình. Qua đó, góp phần tạo diện mạo mới cho những tuyến phố khang trang và sạch đẹp, chuẩn bị chào đón sự kiện kỷ niệm 50 năm ngày thành lập tỉnh Quảng Ninh.
Đỗ Phương