8 tháng đầu năm 2011, Trạm Kiểm soát liên hợp Km15 - Bến tàu Dân Tiến (KSLH) phát hiện, bắt giữ 111 vụ buôn lậu, vận chuyển hàng hoá trái phép qua biên giới; tổng trị giá hàng hoá phát mại và xử phạt vi phạm hành chính gần 4 tỷ đồng (tăng 29% về số vụ, 72% về tiền so với cùng kỳ năm 2010).
Hàng hoá thu giữ chủ yếu là: Ma tuý tổng hợp; dầu nhớt, mỹ phẩm, thuốc lá giả; pháo nổ; đồ chơi trẻ em mang tính bạo lực; mì chính; gia súc, gia cầm. Một số vụ điển hình: Ngày 22-1-2011, bắt Chu Văn Toàn, trú tại Thái Nguyên, vận chuyển trái phép 300 viên ma tuý tổng hợp; ngày 11-4, bắt vụ vận chuyển 147 chiếc điện thoại di động; ngày 18 và 19-4 thu trên 10.000 bao thuốc lá các loại và 120 chai rượu Chivas giả; ngày 20-4 phối hợp bắt giữ 2 xe ô tô vận chuyển trái phép 170 tấn than kíp lê... Trạm KSLH còn thu thuế nhập khẩu bổ sung và lưu thông gần 1,3 tỉ đồng (tăng 103% so với cùng kỳ năm 2010). Kết quả này góp phần đấu tranh phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại trên tuyến biên giới; bảo vệ quyền lợi chính đáng cho các nhà sản xuất kinh doanh, người tiêu dùng; giữ gìn ANTT trên địa bàn.
Theo phản ánh của CBCC đơn vị, thủ đoạn của đối tượng buôn lậu ngày càng tinh vi, thường xuyên thay đổi để “thích nghi” với tình hình. Trên tuyến đường bộ, nhất là tại các khu vực có địa hình phức tạp và các tuyến đường mòn trên biên giới, trước kia hàng lậu từ bên kia biên giới được cửu vạn “cõng” theo đường mòn đến một số điểm tập kết xung quanh TP Móng Cái, bốc lên ô tô vận chuyển vào sâu trong nội địa. Nay đối tượng xé lẻ hàng hoá, dùng đò vận chuyển qua sông, thuê cửu vạn vác hàng qua các đường mòn biên giới, rồi dùng xe mô tô chở vào các chợ, bến xe, các nhà dân sát đường biên giới hoặc lên khu vực Km9 đến Km21 nhằm trốn tránh Trạm KSLH. Các đầu nậu thường thuê đối tượng vận chuyển sử dụng xe mô tô phân khối lớn, chạy với tốc độ cao hoạt động vào ban đêm, sẵn sàng dùng hung khí chống trả lực lượng chức năng khi bị phát hiện. Chủ hàng thì thường xuyên được đội ngũ “chim lợn” thông báo mọi di biến động của các lực lượng chức năng.
Một thủ đoạn tuy không mới, nhưng ngày càng được chế tạo tinh xảo hơn, là làm những hầm chứa hàng trên xe ô tô. Các mặt hàng bình thường luôn được đối tượng để công khai trên sàn, gầm xe; còn các mặt hàng có giá trị, như: Chíp điện tử, điện thoại di động, thiết bị máy vi tính, thuốc lá, ma tuý... được giấu kỹ ở các vách ngăn, hầm hàng tự tạo rất khó phát hiện. Một cán bộ hải quan trực tiếp đấu tranh chống buôn lậu cho biết: Mỗi xe có ít nhất gần chục hầm hàng, có hầm chỉ bằng 1 viên gạch. Nếu không phải người trong nghề thì không thể phát hiện và biết cách mở. Trong khi mỗi ngày trung bình có tới hàng ngàn lượt phương tiện ô tô các loại qua Trạm KSLH, để không lọt lưới, CBCC đơn vị phải “căng mình” ra làm ngày đêm. Cũng theo cán bộ hải quan này, Quy định về tổ chức hoạt động của Trạm KSLH (ban hành kèm theo Quyết định số 4711 của UBND tỉnh) được xây dựng từ năm 2005, nhiều cái không còn phù hợp, bất cập, bởi các văn bản mới về chế độ hoá đơn, chứng từ hàng hoá lưu thông trên thị trường hiện đã thay đổi. Những quy định, quy trình kiểm tra và yêu cầu doanh nghiệp xuất trình chứng từ liên quan đến hàng hoá trong Quy định về tổ chức hoạt động của Trạm cũng chưa rõ ràng, chưa đầy đủ; một số văn bản Nhà nước quy định về chế độ hoá đơn chứng từ hàng hoá lưu thông trên thị trường, phạm vi, quản lý và kiểm soát của Trạm không sát với thực tiễn... Điều này cũng ảnh hưởng thực thi nhiệm vụ của đơn vị.
Lãnh đạo Trạm KSLH cho biết, những tháng cuối năm 2011, tình hình buôn lậu dự báo sẽ gia tăng, rất phức tạp. Để hoàn thành nhiệm vụ, đơn vị tiếp tục thường xuyên bố trí quân số để kiểm tra, kiểm soát, tận thu triệt để thuế nhập khẩu bổ sung, thuế lưu thông đối với các phương tiện; tăng cường các biện pháp nghiệp vụ trong nắm thông tin, kiểm tra, giám sát, phối hợp đấu tranh. Đơn vị cũng đề nghị, UBND tỉnh, Cục Hải quan tỉnh, Tổng cục Hải quan sớm nghiên cứu, sửa đổi bổ sung những bất cập, nhằm tháo gỡ khó khăn, tạo thuận lợi cho CBCC của Trạm hoàn thành, đáp ứng yêu cầu thực tiễn nhiệm vụ trong tình hình mới.
Tuấn Hương
