Những ngày này, gia đình ông Lương Văn Quả, thôn 1, xã Nguyễn Huệ, TX Đông Triều, đang tất bật dọn dẹp khu vườn ăn quả rộng hơn 7ha. Nhưng khổ nỗi, ông không dọn để chuẩn bị cho vụ mùa mới, mà chặt hết đi vì khói lò gạch từ Hải Dương bay sang, quả không đậu nổi, kinh tế gia đình thất thu.
Chỉ vào những cây bưởi nặng trĩu quả nhưng héo quắt, vàng ươm, ông Quả không khỏi xót xa: “Trồng làm gì nữa hả cô, hoa có nhiều đến đâu cũng không đậu được trái. Có cây ra trái, nhưng năng suất chẳng được bao nhiêu. Chúng tôi đã dùng đủ mọi cách, phun đủ mọi thuốc cũng không được. Khói bụi lò gạch độc hại, con người hít phải còn ảnh hưởng, nói gì tới cây ăn quả. Hơn chục năm nay, nhà máy gạch bên Hải Dương xả khói bay mù mịt, người dân chúng tôi đã kiến nghị nhiều lần, nhưng tình trạng này vẫn chưa được khắc phục”.
Hơn 10 năm nay, người dân thôn 1, xã Nguyễn Huệ, ngày ngày phải sống chung với bầu không khí ô nhiễm do khí bụi từ nhà máy gạch đứng chân trên địa bàn tỉnh Hải Dương xả ra. Khói bụi nhiều khiến nhà nào nhà nấy đều đóng kín cửa, cây cối trong vườn cháy hết lá. Theo người dân, từ ngày lò gạch hoạt động, năng suất lúa ở vùng này giảm hẳn đi. Thời điểm lúa trổ bông, gặp đúng hướng gió đưa khói bụi từ lò gạch đến thì coi như mất mùa; lúa vàng hết lá, bón phân cũng không xanh lại được; bông lúa đen, sản lượng giảm hơn 60%. Liên tục mất mùa vì khói bụi lò gạch, nhiều gia đình đã bỏ ruộng không cấy nữa. Hiện nay, diện tích ruộng nông dân bỏ trống đã lên đến 10ha.
Điều đáng lo hơn cả, sức khỏe của người dân bị ảnh hưởng nghiêm trọng, rất nhiều người, trong đó có trẻ em bị các bệnh về đường hô hấp. Ông Trần Kế Tục, thôn 1, xã Nguyễn Huệ, chia sẻ: “Mỗi lần lò gạch đỏ lửa, khói lại theo gió đông bay sang thôn. Mùi khói hắc, khét lẹt, mù mịt cả thôn xóm, hít vào nhức đầu, buồn nôn. Không chịu được mùi khói, nhiều khi chúng tôi phải đi sang nhà người thân ở thôn khác, đến tối mới dám về. Thương nhất là các cháu nhỏ, ban ngày đi học còn đỡ chứ cứ ở nhà là ho sặc sụa. Nhiều khi còn phải mang đi gửi vì sợ ảnh hưởng đến sức khỏe của các cháu”.
Được biết, đây là lò gạch của Công ty CP Mạnh Dũng, xã Văn Đức, TX Chí Linh, tỉnh Hải Dương. Các lò này đều đốt trực tiếp bằng than. Mặc dù cách một con kênh, nhưng do nằm sát khu dân cư nên mỗi khi có gió, toàn bộ khói lò gạch lại bay thẳng sang thôn 1, xã Nguyễn Huệ. Theo phản ánh của các hộ dân sinh sống ở đây, hơn 13 năm qua, người dân ở thôn phải sống trong môi trường ô nhiễm do khói bụi từ ba lò gạch của Công ty này xả ra môi trường mà không qua xử lý. Nhất là 7 năm trở lại đây, ba lò gạch này hầu như hoạt động liên tục khiến tình trạng khói bụi càng trở nên nặng nề.
Trước thực trạng đó, UBND TX Đông Triều đã nhiều lần gửi văn bản đến Sở Tài nguyên - Môi trường (TN-MT) tỉnh và tỉnh Hải Dương, UBND TX Chí Linh, để thống nhất phương án giải quyết, khắc phục tình trạng ô nhiễm. Theo đó, ngày 20/4/2018, Sở TN-MT tỉnh Hải Dương, UBND TX Chí Linh đã mời Sở TN-MT tỉnh Quảng Ninh và UBND TX Đông Triều phối hợp kiểm tra hoạt động sản xuất gạch của Công ty CP Mạnh Dũng. Kết quả cho thấy, nguyên nhân gây ô nhiễm ban đầu là do nguyên liệu đầu vào phục vụ sản xuất có hàm lượng lưu huỳnh cao, biện pháp thu gom khí thải được thu về ống khói chưa qua xử lý, sau đó trực tiếp thải ra ngoài không khí. Vì vậy, khi gặp gió Đông Nam gây mùi khó chịu đến khu vực dân cư thôn 1, xã Nguyễn Huệ, TX Đông Triều. Sở TN-MT tỉnh Hải Dương đã yêu cầu Công ty CP Mạnh Dũng thực hiện lắp đặt bổ sung thiết bị hấp thu khí lò bằng dung dịch kiềm để khắc phục sự cố trên. Hiện phía Công ty mới chỉ hoàn thành việc lắp đặt bổ sung thiết bị một trong 2 dây chuyền. Vì vậy, việc quan trắc môi trường đối với hoạt động sản xuất của Công ty tại thời điểm hiện tại không phản ánh đúng thực tế. Do đó, Sở TN-MT tỉnh Hải Dương yêu cầu Công ty phải sớm tiến hành lắp đặt bổ sung hoàn thiện cả 2 dây chuyền, báo cáo lại Sở để trả lời kiến nghị của người dân xã Nguyễn Huệ, TX Đông Triều.
Về phía TX Đông Triều sẽ tiếp tục chủ động phối hợp với TX Chí Linh để trao đổi thông tin, kịp thời phản ánh và tham mưu cho UBND tỉnh Hải Dương, Sở TN-MT tỉnh Hải Dương để chỉ đạo giải quyết tình trạng khói bụi tại xã Nguyễn Huệ (Đông Triều), đảm bảo cuộc sống và sức khỏe của người dân nơi đây.
Dương Hà
