Trước đây, rác thải không phải là vấn đề “nóng” tại các xã của huyện Ba Chẽ. Tuy nhiên, hiện tại, khi mà đời sống người dân ngày một nâng cao kèm theo đó là rác thải sinh hoạt nhiều hơn, nhất là loại rác thải nhựa hoá học, cao su… khi xử lý đốt tự nhiên sẽ thải ra môi trường nhiều loại khí độc hại.
Từ chương trình xây dựng nông thôn mới, Đoàn Thanh niên, Hội LHPN, các trường học trên địa bàn huyện… đã vào cuộc tuyên truyền, vận động người dân các thôn, bản làm sạch đường làng ngõ xóm, thực hiện tốt tiêu chí môi trường. Từ đó, các “tuyến đường xanh, sạch, đẹp” ở các khu dân cư ra đời. Nhưng điều đặt ra là làm sao để giữ cho các tuyến đường, môi trường sống luôn sạch, rác thải sau khi được thu gom sẽ xử lý như thế nào? Việc đầu tư lắp đặt lò đốt rác thải sinh hoạt Nfi-05 đã giải đáp được câu hỏi này.
Sau 6 tháng chạy thử, ngày 3-10 vừa qua, Công CP Môi trường và Xây dựng Toàn Thắng (địa chỉ khu III, thị trấn Ba Chẽ) đã nhận bàn giao, đưa vào khai thác sử dụng lò đốt rác thải sinh hoạt Nfi-05. Công trình được đầu tư xây dựng trên diện tích khoảng 5.000m2 tại thôn Khe Hố (xã Nam Sơn, huyện Ba Chẽ). Lò được lắp đặt đồng bộ hệ thống công nghệ đốt rác tiên tiến, công suất 120-450kg rác/giờ, đảm bảo an toàn khi sử dụng và thân thiện với môi trường. Các hạng mục công trình được bố trí tập trung, liên hoàn hợp lý, tiết kiệm diện tích xây dựng, đảm bảo tính hài hoà về mỹ quan, khoa học... Tổng mức đầu tư công trình hơn 5,6 tỷ đồng do Phòng Kinh tế và Hạ tầng huyện làm chủ đầu tư, đơn vị thi công là Công ty CP Đầu tư xây dựng phát triển đô thị IDC.
Lò có hệ thống tạo dòng năng lượng tự nhiên, không sử dụng điện hay bất cứ loại nhiên liệu nào, rất thích hợp ở Ba Chẽ, với khu vực đặt lò nằm xa khu dân cư không có điện. Rác thải được sử dụng như nhiên liệu tự cháy, làm việc liên tục 24 giờ/ngày. Lượng khí thải của lò đảm bảo theo quy định tiêu chuẩn ban hành của Bộ TN&MT năm 2010, được Trung tâm Quatest 1 - Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Việt Nam chứng nhận
Chúng tôi đi trên con đường bê tông mới làm dẫn vào khu vực lò đốt rác thải sinh hoạt Nfi-05. Anh cán bộ Phòng Kinh tế và Hạ tầng huyện đi cùng, cho biết: “Huyện mới đầu tư hơn 5 tỷ đồng để cải tạo sửa chữa tuyến đường này, dài gần 1km, với mục đích phục vụ khu lò đốt rác. Lò nằm tại khu biệt lập, xung quanh là rừng keo, diện tích mặt bằng khu đốt khoảng 5.000m2…”. Anh Ninh Xuân Đường, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc Công ty CP Môi trường và Xây dựng Toàn Thắng, đơn vị được giao khai thác sử dụng lò đốt rác, cho biết: Khu vực thôn Khe Hố, xã Nam Sơn nằm ở vị trí thuận tiện với thị trấn Ba Chẽ, trung tâm các xã Đồn Đạc, Nam Sơn, Thanh Sơn. Khu xử lý rác nằm cách 1.800m so với khu 7, là khu dân cư gần nhất của thị trấn Ba Chẽ và cách 3.000m so với khu dân cư gần nhất ở thôn Khe Hố. Nhiệm vụ trước mắt của lò đốt rác là xử lý rác thải sinh hoạt tại thị trấn Ba Chẽ và các xã Nam Sơn, Đồn Đạc, Thanh Sơn. Xung quanh khu xử lý rác này là các rừng keo, nên tạo ra được cảnh quan môi trường phù hợp. Hiện các xã, thị trấn này đều có các tổ thu gom rác và xây dựng các bể chứa rác, chờ Công ty đến thu gom. Công ty bố trí 2 xe tải, 1 xe chuyên dụng chở rác; 7 công nhân làm nhiệm vụ xử lý rác, chia làm 3 ca, đảm bảo xử lý hết rác trong ngày.
Thế nhưng anh Đường cũng băn khoăn: Hiện Công ty mới có 1 lò đốt rác, chỉ đảm bảo xử lý rác cho 4 xã, thị trấn kể trên; trong khi huyện còn 4 xã nữa cũng rất cần xử lý rác thải. Công ty có thể đảm bảo làm dịch vụ xử lý rác cho một số phường, xã các huyện, thành phố lân cận của Ba Chẽ. Điều thuận lợi là, từ khi tỉnh lộ 329 Mông Dương - Ba Chẽ và tuyến đường Cái Gian - Cửa Cái đã và đang được xây dựng, đã rút ngắn giao thông giữa huyện Ba Chẽ với phường Mông Dương (TP Cẩm Phả) và một số xã của huyện Tiên Yên. Các địa phương này hiện cũng đang rất khó khăn tìm một nơi xử lý rác phù hợp.
Công Thành