Nhiều cha mẹ tự ý cho con uống thuốc khi trẻ ho, sốt hoặc cảm lạnh. Tuy nhiên, việc dùng thuốc không đúng cách có thể gây nguy hiểm.
Khi trẻ bị ho, sốt hoặc cảm lạnh, nhiều cha mẹ thường nhanh chóng cho con uống thuốc để giảm triệu chứng. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo việc tự ý dùng thuốc, đặc biệt là thuốc không kê đơn, có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro cho trẻ.
Thuốc ho, cảm lạnh hoặc hạ sốt thường được mua và sử dụng mà không có chỉ định của bác sĩ, nhất là với trẻ nhỏ. Trong khi đó, phần lớn các bệnh hô hấp cấp tính ở trẻ có thể tự khỏi và không nhất thiết phải dùng thuốc.
Theo Tiến sĩ Ravi Malik, Giám đốc y khoa của Radix Healthcare, thuốc không kê đơn tuy dễ mua nhưng không phải lúc nào cũng an toàn cho trẻ. Việc dùng thuốc sai cách hoặc sai liều có thể khiến tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng hơn.
Những loại thuốc dễ gây quá liều ở trẻ
Paracetamol là thuốc hạ sốt, giảm đau phổ biến nhưng cũng dễ gây ngộ độc nếu dùng sai liều. Việc cho trẻ uống quá gần nhau hoặc sử dụng nhiều loại thuốc cùng chứa paracetamol có thể gây tổn thương gan.
Siro ho và cảm lạnh cũng dễ bị lạm dụng. Nhiều sản phẩm chứa đồng thời thuốc kháng histamine, thuốc giảm ho, thuốc thông mũi và paracetamol. Nếu dùng không đúng cách, trẻ có thể gặp các tác dụng phụ như buồn ngủ quá mức, suy hô hấp hoặc rối loạn tim mạch. Nhiều loại siro ho không được khuyến cáo dùng cho trẻ dưới hai tuổi.
Ngoài ra, vitamin D và các chế phẩm đa vitamin cũng có thể gây nguy hiểm nếu bổ sung quá liều, dẫn đến tăng canxi máu, nôn mửa và tổn thương thận.
Vì sao không dùng thuốc người lớn cho trẻ?
Một số phụ huynh chia nhỏ thuốc của người lớn để cho trẻ uống. Tuy nhiên, ở trẻ nhỏ, chức năng gan và thận chưa hoàn thiện nên thuốc được chuyển hóa và đào thải chậm hơn, làm tăng nguy cơ gây độc.
Liều thuốc cho trẻ phải được tính toán theo cân nặng và độ tuổi. Sai sót nhỏ trong liều lượng cũng có thể dẫn đến quá liều hoặc điều trị không hiệu quả. Một số thuốc an toàn với người lớn nhưng có thể gây suy hô hấp, hạ đường huyết hoặc co giật ở trẻ.
Cẩn trọng với thuốc thảo dược
Nhiều loại thuốc thảo dược không có liều lượng chuẩn dành cho trẻ em và nồng độ hoạt chất có thể khác nhau giữa các sản phẩm. Một số sản phẩm còn có thể chứa kim loại nặng, steroid hoặc cồn nhưng không được ghi rõ trên nhãn.
Việc sử dụng các sản phẩm này cũng có thể làm chậm trễ việc đưa trẻ đi khám và điều trị kịp thời.
Cách chăm sóc trẻ khi bị cảm nhẹ
Với cảm lạnh hoặc sốt nhẹ do virus, chăm sóc hỗ trợ thường quan trọng hơn dùng thuốc. Cha mẹ nên cho trẻ uống đủ nước, tiếp tục bú mẹ hoặc uống sữa, đồng thời cho trẻ nghỉ ngơi đầy đủ.
Có thể lau người bằng nước ấm khi trẻ sốt và dùng nước muối sinh lý để giảm nghẹt mũi. Các bác sĩ khuyến cáo chỉ nên dùng thuốc cho trẻ khi có chỉ định của nhân viên y tế.
