Những năm qua, Công đoàn ngành Xây dựng luôn tích cực phối hợp chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp thực hiện quy chế dân chủ (QCDC) ở cơ sở. Qua đó, việc thực hiện QCDC ở cơ sở ngày càng đi vào nền nếp.
Ngành Xây dựng hiện có 46 cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp hoạt động có tổ chức công đoàn trực thuộc Công đoàn ngành, với 4.674 CNVC-LĐ. Trong đó, chỉ 3 doanh nghiệp có trên 200 CNVC-LĐ, còn lại là 34 doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Theo ông Bùi Anh Đức, Chủ tịch Công đoàn ngành Xây dựng Quảng Ninh, các DNNVV chiếm số đông, nên việc thực hiện QCDC ở cơ sở gặp không ít khó khăn. Nguyên nhân chủ yếu do quy mô doanh nghiệp nhỏ, hoạt động sản xuất kinh doanh (SXKD) còn nhiều khó khăn, ảnh hưởng tới đời sống, việc làm người lao động (NLĐ). Đây là rào cản rất lớn trong quá trình thực hiện QCDC ở cơ sở.
Theo khảo sát, có 63% doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc QCDC ở cơ sở, 15% doanh nghiệp cố tình lảng tránh hoặc thực hiện hình thức một số nội dung. Số còn lại cơ bản gặp khó khăn trong SXKD, nên một số nội dung của QCDC ở cơ sở bị bỏ sót, chậm về thời gian thực hiện, thậm chí cả ngay sau khi đã ký cam kết giữa các bên, nhưng khi bắt tay vào thực hiện lại xảy ra nhiều tranh chấp, rất khó giải quyết.
Để có được 63% doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc QCDC ở cơ sở, Công đoàn ngành đã phát huy vai trò trách nhiệm của Công đoàn cấp trên cơ sở trong công tác phối hợp chỉ đạo, hướng dẫn CĐCS triển khai thực hiện QCDC ở cơ sở nhằm trao đổi, đối thoại với đại diện người sử dụng lao động tại các doanh nghiệp trong ngành, đảm bảo mục tiêu tiến bộ, hiệu quả, dân chủ và thực tế. Đến nay, 100% DNNVV đã xây dựng được nội quy lao động, quy chế hoạt động; 29/34 doanh nghiệp ký thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT).
Bên cạnh đó, Công đoàn ngành đã chỉ đạo các CĐCS tham mưu với cấp ủy kịp thời chỉ đạo việc thực hiện QCDC tại cơ sở; chủ động phối hợp cùng chuyên môn đồng cấp tổ chức tốt hội nghị NLĐ. Nội dung hội nghị đã bám sát nhiệm vụ của doanh nghiệp, tập trung bàn các giải pháp thực hiện nhiệm vụ, nâng cao hiệu quả công tác SXKD, thực hành tiết kiệm, nâng cao hiệu quả việc thực hiện nội quy, quy chế, TƯLĐTT; nhiều ý kiến, kiến nghị, đề xuất của NLĐ được tiếp thu và giải quyết ngay trong hội nghị. Hệ thống nội quy, quy chế và TƯLĐTT được bổ sung, chỉnh sửa. Qua đó, đã có 29/34 (85%) DNNVV tổ chức hội nghị NLĐ.
Đặc biệt, Công đoàn ngành đã phân công cán bộ thường xuyên nắm thông tin, theo dõi tình hình quan hệ lao động ở các cơ sở, kịp thời tham gia giải quyết những ý kiến, kiến nghị của CNLĐ, hạn chế tối đa các vướng mắc phát sinh trong quan hệ lao động. 11 tháng qua, Công đoàn ngành đã nhận được kiến nghị của 15 CNLĐ tại Công ty CP Xây lắp và sản xuất vật liệu xây dựng Hà Khẩu về việc doanh nghiệp không thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách đối với NLĐ theo quy định của pháp luật.
Công đoàn ngành đã trực tiếp làm việc với CĐCS nắm bắt tình hình, phối hợp cùng các cơ quan chức năng làm việc với chủ sử dụng lao động và đơn vị đã có cam kết giải quyết có lộ trình đảm bảo quyền lợi của NLĐ. Công đoàn ngành Xây dựng còn phối hợp với phòng chuyên môn của Sở Xây dựng đi kiểm tra về an toàn lao động tại 12 công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh. Các CĐCS đã tổ chức được 32 cuộc kiểm tra, trong đó có nội dung giám sát việc thực hiện TƯLĐTT, thực hiện chế độ chính sách đối với NLĐ tại đơn vị về tiền lương, tiền thưởng, BHXH, an toàn vệ sinh lao động, bữa ăn ca...
Dù đạt được một số kết quả, song việc thực hiện QCDC ở cơ sở trong ngành còn gặp nhiều vướng mắc, bất cập. Nhiều doanh nghiệp còn đề cao lợi ích kinh doanh mà chưa quan tâm đến quyền lợi NLĐ; cán bộ CĐCS lại thiếu chuyên môn, nghiệp vụ, phụ thuộc vào doanh nghiệp nên khả năng đấu tranh, bảo vệ lợi ích cho NLĐ còn hạn chế. Theo Chủ tịch Công đoàn ngành Xây dựng Quảng Ninh, thời gian tới Công đoàn ngành sẽ đối thoại với người sử dụng lao động cùng CĐCS tại doanh nghiệp; tập trung tuyên truyền, bồi dưỡng các kỹ năng cho cán bộ CĐCS, hướng dẫn Ban Chấp hành CĐCS chú trọng việc lấy ý kiến đoàn viên để đối thoại với đại diện người sử dụng lao động trong quá trình ký TƯLĐTT, đưa vào thương lượng TƯLĐTT những điều khoản có lợi hơn về các chế độ chính sách liên quan đến NLĐ.
Thanh Hằng
