Cho rằng chính quyền địa phương có sự bất công, không công bằng khi hỗ trợ những đối tượng chây ì trong thực hiện dự án Cải tạo, nâng cấp tuyến đường 331B, đoạn chợ Rộc - bến Giang, bà Bùi Thị Ninh, đại diện cho 25 hộ dân tại thôn Núi Đanh, xã Tiền An (TX Quảng Yên) đã gửi đơn đến các cơ quan chức năng.
Chây ì lại được hỗ trợ?!
Theo đơn trình bày, bà Ninh cho biết: Năm 2017, các hộ ở giáp tuyến đường 331B, đoạn chợ Rộc - bến Giang được nghe thông tin sẽ nâng cấp tuyến đường này. Khi UBND xã mời họ lên làm việc có yêu cầu các hộ tự tháo dỡ nhà cửa, công trình kiến trúc, thông báo không đền bù và hỗ trợ. Các hộ đã bày tỏ mong muốn được hỗ trợ một phần tài sản trên đất, nhưng sau khi được các cấp chính quyền địa phương vận động, tuyên truyền, các hộ tự nguyện chấp hành thuê nhân công, phương tiện để tháo dỡ, di dời, trả mặt bằng. Tuy nhiên, có những hộ chây ì không tháo dỡ thì lại được đền bù với số tiền lớn, như hộ ông Đàm Quang Thoan được hỗ trợ 35 triệu đồng, hộ ông Phạm Hữu Phúc, Phạm Hữu Hạnh hỗ trợ 80 triệu đồng...
Tìm hiểu về nội dung kiến nghị, chúng tôi được biết, sự việc bắt đầu từ trước năm 2006, dọc tuyến đường chợ Rộc - bến Giang và kênh N17 đoạn qua thôn Núi Đanh có khoảng đất trống là hành lang đường, hành lang mương. Các hộ dân có nhu cầu đã có đơn đề nghị xin mượn đất tại khu vực này làm ki-ốt bán hàng. UBND xã Tiền An thời điểm đó đã ký hợp đồng với 29 hộ dân mượn đất để làm quán bán hàng tạm thời với thời hạn 5 năm. Trong hợp đồng ghi rõ: Khi Nhà nước có nhu cầu trưng dụng đất phục vụ cho xây dựng cơ bản thì phải thu hồi vật liệu đã xây dựng trả lại mặt bằng như trước và không được bền bù số tiền đã nộp; bên mượn đất giữ nguyên cấu trúc xây dựng hiện có, không được cơi nới, mở rộng diện tích được mượn, đảm bảo vệ sinh môi trường, trật tự trị an và an toàn giao thông...
Năm 2006, trên cơ sở chỉ đạo của UBND thị xã, xã Tiền An tạm dừng việc ký hợp đồng và yêu cầu các hộ tự tháo dỡ trả mặt bằng. Tổ kiểm tra của xã đã xuống từng hộ gia đình và lập biên bản về việc sử dụng diện tích đất trên. Biên bản làm việc ghi nhận việc các hộ vẫn tiếp tục sử dụng phần diện tích hành lang đường, mương; Nhà nước có nhu cầu, gia đình phải tự tháo dỡ trả lại mặt bằng không được đền bù. Các hộ đã ký xác nhận vào biên bản. Từ thời điểm 2006 đến nay, xã cũng không thu bất cứ khoản phí nào liên quan đến việc mượn đất của các hộ dân tại đây.
Ông Lương Văn Khánh, Phó Chủ tịch UBND xã Tiền An, cho biết: Năm 2017, thực hiện chỉnh trang đô thị, thị xã có văn bản yêu cầu xã rà soát các trường hợp vi phạm trên địa bàn. Trên cơ sở này, chúng tôi đã mời các hộ dân lên để thông báo, yêu cầu tháo dỡ, trả mặt bằng. Sau khi vận động, tuyên truyền, 25/29 hộ đã tự nguyện tháo dỡ, trả lại mặt bằng cho Nhà nước. Tuy nhiên, còn 4 hộ không tự tháo dỡ. Khi dự án cải tạo, nâng cấp đường tỉnh lộ 331B triển khai, thực hiện; trong quá trình thi công đường, địa phương và đoàn thể cũng đến vận động 4 hộ này, nhưng các hộ không đồng thuận, không tháo dỡ. Để đảm bảo tiến độ, đơn vị thi công nhờ qua đồng chí chủ tịch UBND xã để hỗ trợ kinh phí cho các hộ.
Tại biên bản làm việc về công tác GPMB tuyến đường 331B ngày 8/1/2019 thống nhất mức hỗ trợ GPMB liên quan đến thửa đất số 96, tờ bản đồ P49 của hộ ông Đàm Quang Thoan với mức 35 triệu đồng. Biên bản không đề cập đến đơn vị thi công, cũng không đề cập đến nguồn chi hỗ trợ từ đâu mà chỉ có chủ tịch UBND xã đại diện làm việc với hộ dân. Còn tại biên bản làm việc ngày 6/3/2019, UBND xã Tiền An làm việc với hộ ông Phạm Hữu Phúc, Phạm Hữu Hạnh có đề cập đơn vị thi công nhưng không thấy ghi tên cụ thể. Tuy nhiên, biên bản này đã chỉ rõ đơn vị thi công chịu trách nhiệm hỗ trợ số tiền GPMB (80 triệu đồng) cho hộ ông Phạm Hữu Phúc, Phạm Hữu Hạnh.
Phó Chủ tịch UBND xã Tiền An, bộc bạch: Chúng tôi khẳng định ngân sách nhà nước không có kinh phí để hỗ trợ việc này, mà đây là nguồn của đơn vị thi công. Việc đơn vị thi công hỗ trợ cho các hộ dân để có mặt bằng, chúng tôi cũng không thể quản được. Tuy nhiên, thiếu sót của đồng chí Chủ tịch UBND xã khi lập biên bản làm việc là đã không kín kẽ, gây nên sự hiểu lầm không đáng có. Nếu để doanh nghiệp đến làm việc với các hộ dân thì rất khó khăn. Đây là công trình công cộng, phục vụ phúc lợi cho chính người dân, để đảm bảo có mặt bằng đúng tiến độ, lãnh đạo địa phương đã đứng giữa làm kênh thông tin để doanh nghiệp hỗ trợ cho người dân sớm bàn giao mặt bằng.
Đừng tạo sự khác biệt
Qua vụ việc cho thấy, UBND xã Tiền An có một phần trách nhiệm khi không thực hiện nghiêm túc văn bản chỉ đạo của UBND thị xã tại Công văn 200/TB-UBND ngày 2/7/2018. Theo công văn này, UBND thị xã yêu cầu xã Tiền An phải thành lập tổ công tác để tuyên truyền, vận động 12 hộ dân tháo dỡ công trình vi phạm (thời điểm này còn 12 hộ dân chưa tháo dỡ). Nếu các hộ dân vẫn cố tình không chịu tháo dỡ thì xã tổ chức lực lượng tháo dỡ theo quy định. Trước khi thực hiện tháo dỡ, xã phải hoàn thiện các trình tự thủ tục liên quan đến vi phạm hành chính. Thời gian thực hiện xong trước 15/7/2018. Tuy nhiên, việc này không được địa phương thực hiện dứt điểm. Trong khi đó, địa phương lại đứng giữa để giúp doanh nghiệp thỏa hiệp hỗ trợ cho đối tượng chây ì, điều này tạo nên sự so sánh đối với người chấp hành nghiêm túc quy định của pháp luật, tạo sự thiếu công bằng trong giải quyết vụ việc.
Ông Vũ Khắc Hoàn, Chủ tịch UBND xã Tiền An, cho biết: Tôi mới về xã nhận nhiệm vụ, không tham gia việc làm trên, nhưng khi tiếp nhận ý kiến của công dân, xã đã mời các hộ lên làm việc, vận động, giải thích nhưng người dân chưa đồng thuận. Hiện nay Cơ quan Kiểm tra - Thanh tra thị xã đang tiến hành xác minh làm rõ việc này.
Hỗ trợ đúng đối tượng chấp hành nghiêm túc là việc rất tốt, bởi đó là sự động viên, khen thưởng. Còn với các đối tượng đã biết vi phạm mà vẫn chây ì, không phối hợp thì cần phải có biện pháp cứng rắn, kiên quyết chứ không thể thỏa hiệp, nếu không sẽ tạo ra các tiền lệ xấu. Việc để cho doanh nghiệp hỗ trợ ngoài, đôi khi rất nguy hiểm, bởi họ chỉ chú trọng vào việc trước mắt mà đôi khi không xem xét đầy đủ đến các yếu tố khách quan khác. Điều này vô hình chung tạo sự không công bằng, từ đó phát sinh phức tạp, đẩy các mâu thuẫn lên cao. Đây cũng là bài học cần rút kinh nghiệm để giải quyết công việc thấu đáo, hợp lý, hợp tình.
Trần Thanh
