Khi đời sống càng ổn định thì nhu cầu làm đẹp của chị em phụ nữ càng lớn. Bởi vậy, các cơ sở làm đẹp, chăm sóc sắc đẹp ngày càng nở rộ. Theo thống kê của Sở Y tế thời điểm cuối năm 2013, trên địa bàn tỉnh có khoảng 50 cơ sở thẩm mỹ, spa, tập trung chủ yếu ở Hạ Long, Cẩm Phả, Uông Bí. Thế nhưng, đáng ngạc nhiên là chỉ duy nhất Cơ sở Thẩm mỹ Quỳnh Mai ở đường Đào Duy Anh (phường Yết Kiêu, TP Hạ Long) có giấy phép hoạt động do Sở Y tế cấp.
Thực tế tại các cơ sở spa, thẩm mỹ
Hiện nay, các cơ sở làm đẹp trên địa bàn tỉnh có rất nhiều dịch vụ, như: Chăm sóc da, tắm trắng, xăm, phun môi, lông mày, mí mắt, triệt lông... Ngoài giới thiệu, quảng cáo bằng những biển hiệu bắt mắt, các cơ sở này còn quảng cáo dịch vụ của mình tràn lan trên các trang mạng xã hội và thu hút rất nhiều sự quan tâm của phái đẹp. Giá của các dịch vụ này cũng không hề rẻ, từ vài triệu đến hàng chục triệu đồng.
Thực tế khảo sát ở Cơ sở Thẩm mỹ Quỳnh Mai, cơ sở duy nhất trên địa bàn tỉnh được Sở Y tế cấp giấy phép hoạt động phẫu thuật thẩm mỹ, cho thấy, các điều kiện hoạt động ở nơi đây được đảm bảo tốt: Có nơi đón tiếp người bệnh, khách hàng; có buồng khám bệnh, chữa bệnh; buồng lưu người bệnh; buồng thủ thuật... Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật nơi đây là bác sĩ có chứng chỉ hành nghề về phẫu thuật thẩm mỹ... Theo cấp phép của Sở Y tế, cơ sở này được thực hiện các kỹ thuật: Tạo má lúm đồng tiền, xoá xăm cung lông mày, nâng cung lông mày, tạo hình gò má, tạo cằm chẻ, sửa da ở vùng mặt, cổ; tạo hình mí mắt, mũi, môi, tai, sửa sẹo xấu, sẹo lồi...
Ngược lại, ở nhiều cơ sở spa, thẩm mỹ khác trên địa bàn, cơ sở vật chất, trang thiết bị rất đơn giản, thậm chí chỉ là 1 gian nhà nhỏ với chiếc giường cho khách hàng nằm khi tiến hành chăm sóc da hoặc xăm môi, xăm mắt. Không thể nói rằng, việc sử dụng các loại mỹ phẩm để tiến hành chăm sóc da, hoặc việc xăm môi, mắt, lông mày... ở các cơ sở này không ảnh hưởng tới sức khoẻ của khách hàng, nhất là khi những mỹ phẩm đó không đảm bảo chất lượng, không rõ nguồn gốc xuất xứ; khi tiến hành xăm môi mắt cho khách, người thực hiện không đeo bao tay hay rửa tay sạch sẽ hoặc sử dụng riêng kim châm... Tuy nhiên, việc quản lý các cơ sở này hiện nay vẫn đang bị bỏ ngỏ.
Kẽ hở trong quản lý
Theo Trưởng Phòng Quản lý hành nghề y - dược tư nhân (Sở Y tế) Vũ Thị Thu Hà, có 2 loại hình: Dịch vụ spa, thẩm mỹ viện và các phòng khám chuyên khoa phẫu thuật thẩm mỹ. Theo quy định tại Thông tư 41/2011/TT-BYT của Bộ Y tế về việc “Hướng dẫn cấp chứng chỉ hành nghề đối với người hành nghề và cấp giấy phép hoạt động đối với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh”, Sở Y tế chỉ cấp giấy phép hoạt động cho các phòng khám phẫu thuật thẩm mỹ làm các dịch vụ như: Tạo má lúm đồng tiền, xoá xăm cung lông mày, nâng cung lông mày, tạo hình gò má, tạo hình cằm chẻ, cằm lẹm, sửa da ở vùng mặt, vùng cổ; tạo hình mí mắt, mũi, môi, tai. Đến nay, chỉ duy nhất Cơ sở Thẩm mỹ Quỳnh Mai có đăng ký làm các dịch vụ này. Cơ sở này đã được Sở cấp phép hoạt động từ nhiều năm nay và định kỳ hàng năm tiến hành kiểm tra các điều kiện hoạt động. Còn các cơ sở spa, thẩm mỹ khác hiện nay không phải là cơ sở kinh doanh có điều kiện bắt buộc nên không thuộc quản lý của Sở.
Tuy nhiên, không ít người vẫn lầm tưởng rằng các cơ sở spa, thẩm mỹ trên địa bàn tỉnh hiện nay được cấp phép của ngành Y tế nên không ngần ngại đến làm đẹp. Ngay cả nhiều cơ quan chức năng cũng lúng túng trong phân định về quản lý, kiểm tra. Qua tìm hiểu được biết, để đi vào hoạt động, các cơ sở spa, thẩm mỹ này chỉ cần xin giấy phép hoạt động do phòng tài chính - kế hoạch của các địa phương cấp và khi treo biển quảng cáo thì có xin phép phòng văn hoá - thông tin. Trưởng Phòng Tài Chính - Kế hoạch TP Hạ Long Phạm Đức Thắng cho biết: “Các cơ sở spa, thẩm mỹ đăng ký kinh doanh chỉ đăng ký dịch vụ chung là làm đẹp. Khi cấp giấy phép kinh doanh, chúng tôi đều yêu cầu trong giấy phép là phải đảm bảo các thủ tục khác theo quy định. Hàng năm, Phòng phối hợp cùng UBND các phường tiến hành kiểm tra các cơ sở kinh doanh trên địa bàn, nhưng chỉ kiểm tra có giấy phép kinh doanh hay không chứ chúng tôi cũng không có chuyên môn nghiệp vụ để kiểm tra cơ sở có đủ điều kiện để hoạt động chăm sóc da hay xăm môi, xăm mắt...”. Cơ quan quản lý thị trường thì cho rằng: Các cơ sở trên là hoạt động kinh doanh có điều kiện nên chịu sự quản lý, kiểm tra của ngành Y tế, bởi vậy từ trước đến nay, họ không kiểm tra tại các cơ sở này. Trưởng Phòng Y tế TP Cẩm Phả Phạm Thị Minh Huyền lại cho rằng: “Bộ Y tế không có hướng dẫn quản lý các cơ sở này, nên dù phòng y tế có tổ chức đến kiểm tra các cơ sở spa, thẩm mỹ trên địa bàn, chúng tôi cũng gặp sự phản đối, không hợp tác của cơ sở. Chúng tôi chỉ có thể hướng dẫn họ làm thế nào để đảm bảo an toàn cho khách hàng chứ không thể xem họ có đủ điều kiện hoạt động hay không”.
Theo bác sĩ Vũ Trọng Diện, chủ Cơ sở Thẩm mỹ viện Quỳnh Mai, nhu cầu làm đẹp hiện nay rất lớn, bởi vậy việc phát triển ngày càng nhiều các cơ sở làm đẹp trên địa bàn tỉnh là điều tất yếu. Tuy nhiên cần có sự quản lý chặt chẽ các cơ sở này để gắn trách nhiệm của họ với việc đảm bảo sức khoẻ cho khách hàng. Điều lo lắng của bác sĩ Diện cũng là lo lắng chung của nhiều người. Trên thực tế, những quảng cáo rầm rộ của các cơ sở spa, thẩm mỹ hiện nay khiến nhiều chị em vì tin tưởng đã sẵn sàng bỏ tiền để “đầu tư” làm đẹp; trong khi ở một số tỉnh, thành trong nước cũng đã xảy ra những hệ lụy đáng tiếc, điển hình như vụ tử vong tại Thẩm mỹ viện Linh Nhung (phường Nam Đồng, quận Đống Đa, Hà Nội) do xoá sẹo; tử vong tại Thẩm mỹ viện Hà Nội (ở B3 - 257 Giải Phóng, Hà Nội) do phẫu thuật xẻ mí mắt và nâng ngực; hay trường hợp chị Nguyễn Thị H, 23 tuổi ở Quảng Ninh sử dụng dịch vụ bơm môi tại Spa Yanhee Clinnic (ngõ Vạn Kiếp, phố Trần Hưng Đạo, Hà Nội) dẫn đến hoại tử phải cắt bỏ môi vào cuối tháng 4-2016. Nên chăng các cơ quan chức năng cần kiến nghị với Bộ Y tế đưa các cơ sở spa, thẩm mỹ vào loại hình kinh doanh có điều kiện do ngành Y tế quản lý nhằm đảm bảo quyền lợi, sức khoẻ cho khách hàng.
Thu Nguyệt