Quảng Ninh là tỉnh có tỷ lệ bệnh nhân HIV/AIDS được điều trị cao nhất cả nước. Tính đến cuối tháng 9-2015, toàn tỉnh có 5.393 người nhiễm HIV còn sống; trong đó, 85% người nhiễm HIV được điều trị ARV tại phòng khám điều trị ngoại trú cho các bệnh nhân HIV/AIDS. Thông tư 15/2015/TT-BYT của Bộ Y tế hướng dẫn thực hiện khám, chữa bệnh BHYT đối với người nhiễm HIV và người sử dụng các dịch vụ y tế liên quan đến HIV/AIDS đã mở ra hướng mới trong điều trị HIV/AIDS.
Theo thông tư này, người tham gia BHYT khi sử dụng các dịch vụ y tế liên quan đến HIV/AIDS tại các cơ sở y tế có đủ điều kiện khám chữa bệnh BHYT cho người nhiễm HIV/AIDS được hưởng quyền lợi theo quy định của pháp luật về BHYT, được quỹ BHYT chi trả các chi phí liên quan đến chẩn đoán, điều trị HIV/AIDS như các bệnh khác (trừ các khoản chi phí đã được ngân sách nhà nước hoặc các nguồn hợp pháp khác chi trả). Vì vậy, BHYT là giải pháp tài chính bền vững để điều trị lâu dài cho người nhiễm HIV/AIDS.
| Hiện nay 95% thuốc kháng vi rút (ARV) để điều trị cho người nhiễm HIV ở Việt Nam do các Tổ chức quốc tế tài trợ. Thế nhưng, trong thời gian tới, nguồn lực này sẽ bị cắt giảm nhanh và bảo hiểm y tế (BHYT) được xác định sẽ là nguồn đảm bảo cho người nhiễm HIV tiếp cận thuốc ARV một cách bền vững, giúp bệnh nhân bị nhiễm HIV/AIDS giảm bớt chi phí trong điều trị, duy trì và cải thiện chất lượng cuộc sống. Điều này được quy định rất rõ trong Thông tư 15/2015 của Bộ Y tế, có hiệu lực từ ngày 15-8-2015. |
Nói về vai trò của BHYT, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS tỉnh Lê Thị Hoa khẳng định: “Nếu người nhiễm HIV không có thẻ BHYT sẽ khó khăn trong việc tiếp cận điều trị bằng thuốc ARV. BHYT giúp người nhiễm HIV/AIDS tránh được “bẫy” đói nghèo do các chi phí khám, chữa bệnh liên quan đến HIV/AIDS và khám chữa các bệnh khác. Trước đây, người nhiễm HIV thường không quan tâm đến thẻ BHYT vì họ được miễn phí điều trị hoàn toàn. Nhưng hiện nay, thuốc ARV và các xét nghiệm liên quan sẽ được đưa vào danh mục chi trả của BHYT, nếu không có thẻ BHYT thực sự sẽ là một gánh nặng về chi phí điều trị cho bệnh nhân. Vì vậy, người nhiễm HIV ngay từ bây giờ cần vượt qua rào cản tự ti, chủ động tham gia BHYT để tự bảo vệ tính mạng và sức khoẻ của chính mình”.
Trò chuyện với các bệnh nhân nhiễm HIV/AIDS đang điều trị tại Phòng khám ngoại trú người lớn, Bệnh viện Đa khoa tỉnh, chúng tôi đã nhận được nhiều chia sẻ cũng như tâm tư nguyện vọng. Bên cạnh những mặc cảm tự ti, vẫn còn một số khó khăn khiến họ e ngại không tham gia BHYT, trong đó, lý do chủ yếu là không đủ điều kiện kinh tế. Chị Phạm Thị Huyền, khu 4, phường Cao Xanh (TP Hạ Long) cho biết: “Khi bị nhiễm bệnh, chúng tôi hầu như không có khả năng lao động hoặc không có nghề nghiệp ổn định. BHYT có năm mua, năm không. Bởi vậy, chỉ có thể trông chờ vào nguồn hỗ trợ điều trị từ các nơi khác. Tuy nhiên, khi được biết nguồn hỗ trợ bị cắt giảm, chúng tôi đều rất lo lắng”.
Đa số bệnh nhân nhiễm HIV/AIDS là đối tượng nghèo, cận nghèo, vì vậy hiện nay trên địa bàn tỉnh chỉ có 40% bệnh nhân đang điều trị có thẻ BHYT. Để giúp bệnh nhân hiểu được vai trò quan trọng của BHYT, mạnh dạn đăng ký và tham gia BHYT, Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS tỉnh đã tích cực tuyên truyền thông qua mạng lưới nhân viên tiếp cận cộng đồng, các phòng tư vấn xét nghiệm HIV tự nguyện, các phòng khám điều trị ngoại trú, qua tài liệu hoặc các buổi truyền thông trực tiếp…; đồng thời, rà soát số lượng người nhiễm HIV/AIDS chưa được cấp thẻ BHYT để đề xuất chính sách hỗ trợ đối với những người nhiễm HIV/AIDS có hoàn cảnh khó khăn không có khả năng tự mua thẻ BHYT. Từ đó, giúp họ tiếp cận thông tin, tham gia và sử dụng BHYT tự nguyện trong khám chữa bệnh, bảo đảm cho việc điều trị lâu dài, giảm bớt khó khăn về tài chính.
Hoàng Quỳnh[links()]
