Bạn đọc Nguyễn Như Trang (khu 8, thị trấn Trới, huyện Hoành Bồ) hỏi: “Bố mẹ tôi đã cao tuổi, lại bị tăng huyết áp. Nghe nói nắng nóng dễ gây đột qụy cho người già nên tôi rất lo. Qua Báo Quảng Ninh, bác sĩ có thể tư vấn về triệu chứng để nhận biết đột qụy và cách phòng đột qụy cho người già trong mùa nắng nóng? Tôi xin cám ơn!”
Bác sĩ Nguyễn Thị Thoa, Trưởng Khoa Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa tỉnh, đã trao đổi với phóng viên để tư vấn giúp bạn.
- Xin bác sĩ cho biết tác động của nắng nóng đối với vấn đề đột qụy ở người cao tuổi?
+ Đột qụy là sự ngưng trệ đột ngột dòng máu lên não khiến các các tế bào não bộ ngừng hoạt động. Đột qụy thường xảy ra khi gặp những yếu tố thuận lợi, như: Sự thay đổi đột ngột về nhiệt độ, độ ẩm, có thể nóng quá hoặc lạnh quá... Ở người cao tuổi, khả năng điều hoà thân nhiệt kém nên thân nhiệt chịu ảnh hưởng nhiều của nhiệt độ bên ngoài. Bởi vậy, thời tiết nắng nóng như những ngày qua (từ 35-40oC) thường gây ra rối loạn sự điều hoà, điều tiết của cơ thể, khiến số người cao tuổi bị đột qụy gia tăng.
Việc phát hiện sớm dấu hiệu đột qụy có vai trò quan trọng, giúp giảm thiểu những biến chứng nguy hiểm của bệnh; rút ngắn thời gian điều trị bệnh. Đột qụy nếu không được phát hiện và cấp cứu kịp thời có thể gây mất cảm giác nửa người, hôn mê, thậm chí tử vong. Trong đợt nắng nóng vừa qua, số người bị đột qụy vào điều trị tại Khoa Tim mạch của Bệnh viện Đa khoa tỉnh tăng so với những ngày bình thường. Hiện Khoa có hơn chục bệnh nhân đột qụy đang điều trị tại đây.
- Làm thế nào để phát hiện sớm dấu hiệu đột qụy ở người cao tuổi, thưa bác sĩ?
+ Để có thể phát hiện sớm đột qụy có thể dựa vào các biểu hiện, như: Xuất hiện các triệu chứng chóng mặt, đau đầu, tê nửa người, mệt mỏi. Quan sát khuôn mặt người bệnh sẽ thấy thiếu cân xứng, miệng méo, nhân trung hơi lệch qua một bên so với bình thường; nếp mũi, má bên yếu thường rũ xuống; khi cười hoặc nói sẽ thấy rõ dấu hiệu méo miệng và thiếu cân xứng trên mặt. Cũng có những trường hợp người bệnh có cảm giác tê mỏi tay, khó khăn trong thực hiện các thao tác ngay cả trong những hoạt động sinh hoạt quen thuộc hàng ngày; tay, chân có dấu hiệu cầm, nắm, đi lại khó khăn và nặng nề hơn bình thường, dễ bị vấp ngã, không nhấc chân lên được... Có trường hợp giọng nói rít và ngọng bất thường; môi, lưỡi bị tê cứng, nói chậm, nói không rõ ràng và phải gắng sức khi nói. Ngoài ra, người bệnh còn có biểu hiện bị rối loạn trí nhớ, không phân biệt được những gì đang xảy ra xung quanh; thị giác kém mắt mờ, ù tai.
- Xin bác sĩ cho biết cách phòng đột qụy ở người cao tuổi trong mùa nắng nóng?
+ Để phòng tránh đột qụy cho người cao tuổi trong những ngày nắng nóng, trước tiên cần cho người cao tuổi ở trong nhà, ở nơi thoáng mát. Người cao tuổi tập thể dục buổi sáng không nên ở ngoài trời nắng quá lâu và về quá muộn khi ánh nắng đã chói chang; không nên ra ngoài trời lúc nắng nóng. Khi đi ra ngoài trời cần có nón, mũ rộng vành, quần áo dài tay... Nên mặc quần áo nhẹ, chất liệu mát, dễ thấm mồ hôi.
Do cơ thể người cao tuổi dễ bị mất nước trong những ngày nắng nóng nên cần chú ý nhắc các cụ uống đủ nước, cố gắng uống 6-8 ly nước mỗi ngày. Cho các cụ dùng thức ăn dễ tiêu hoá, ăn chín, uống sôi, ăn nhiều trái cây và rau xanh để cung cấp các vitamin và khoáng chất giúp tăng cường đề kháng. Để các cụ ngủ đủ giấc mỗi ngày.
Hiện nay, rất nhiều gia đình có điều kiện sử dụng điều hoà để chống chọi với cái nóng. Tuy nhiên cần lưu ý tất cả mọi người, nhất là người cao tuổi không nên thường xuyên ra, vào phòng điều hoà bởi nếu ra vào đột ngột, liên tục khiến cơ thể khó thích nghi kịp với sự thay đổi nhiệt độ xung quanh dẫn đến dễ đột qụy. Để nhiệt độ trong phòng điều hoà không chênh lệch quá nhiều so với nhiệt độ ngoài trời, thích hợp nhất với người già là để ở 28oC.
Khi thấy các cụ có dấu hiệu nghi đột qụy, cần nhanh chóng đưa đến các cơ sở y tế để được cấp cứu càng nhanh càng tốt.
- Xin cảm ơn bác sĩ!
Thu Nguyệt (Thực hiện)