Trong bối cảnh tình hình vi phạm trật tự ATGT trong lứa tuổi thanh, thiếu niên (TTN), học sinh vẫn còn diễn biến phức tạp, việc tăng cường tuyên truyền, giáo dục ý thức chấp hành pháp luật tại Quảng Ninh đang trở thành nhiệm vụ trọng tâm, cấp thiết, từ đó nhằm giảm thiểu tai nạn và xây dựng văn hóa giao thông bền vững.
Thực tế cho thấy, TTN đặc biệt là học sinh là nhóm đối tượng tham gia giao thông đông đảo, chủ yếu bằng xe đạp điện, xe máy điện và xe gắn máy. Tuy nhiên, không ít trường hợp TNGT xảy ra do các em còn thiếu kỹ năng điều khiển phương tiện và ý thức chấp hành Luật Trật tự, ATGT đường bộ còn kém nên dẫn đến các hành vi vi phạm ATGT như: Không đội MBH, phóng nhanh, vượt ẩu hoặc điều khiển phương tiện khi chưa đủ tuổi… Theo đó, từ đầu năm đến nay, lực lượng CSGT Công an tỉnh Quảng Ninh đã phát hiện, xử lý 1.262 trường hợp học sinh, TTN vi phạm, phạt tiền 1,42 tỷ đồng, tạm giữ 765 phương tiện.
Thượng tá Nguyễn Việt Dũng, Phó trưởng Phòng CSGT Công an tỉnh, cho biết: “Chúng tôi đã chủ động phối hợp với ngành Giáo dục và các nhà trường tổ chức nhiều buổi tuyên truyền trực tiếp, phổ biến kiến thức pháp luật về giao thông đường bộ cho học sinh, TTN trên địa bàn tỉnh. Nội dung tuyên truyền không chỉ dừng ở việc phổ biến quy định về pháp luật giao thông, mà còn tập trung phân tích các tình huống vi phạm thực tế, giúp các em nhận diện nguy cơ xảy ra tai nạn, từ đó nâng cao kỹ năng tham gia giao thông an toàn”.
Điểm đáng chú ý là công tác tuyên truyền của các lực lượng chức năng đã được đổi mới mạnh mẽ về hình thức. Thay vì cách truyền đạt một chiều, nhiều chương trình đã lồng ghép sân khấu hóa, tổ chức trò chơi, thi tìm hiểu pháp luật, ký cam kết chấp hành ATGT… qua đó tạo sự hứng thú và giúp TTN, học sinh dễ tiếp cận, ghi nhớ. Thực tế ở nhiều địa phương cho thấy, việc đổi mới nội dung và hình thức tuyên truyền phù hợp với từng đối tượng sẽ nâng cao hiệu quả rõ rệt, tạo chuyển biến tích cực trong ý thức chấp hành pháp luật giao thông.
Bên cạnh tuyên truyền trong nhà trường, các lực lượng chức năng còn đẩy mạnh truyền thông tại cộng đồng dân cư, khu phố, thông qua hệ thống loa truyền thanh, mạng xã hội và các tổ chức đoàn thể. Các phong trào như “Thanh niên với văn hóa giao thông”, “Cổng trường ATGT” được triển khai rộng khắp, góp phần hình thành thói quen tự giác chấp hành luật cho các em học sinh ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Tuy nhiên, chỉ tuyên truyền thôi là chưa đủ. Một thực tế đặt ra là nhiều TTN, học sinh vẫn có tâm lý chủ quan, thích thể hiện, dẫn đến các hành vi nguy hiểm như: Tụ tập chạy xe tốc độ cao, lạng lách, đánh võng… Những hành vi này không chỉ vi phạm pháp luật, mà còn gây mất trật tự xã hội và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn nghiêm trọng. Đặc biệt tại nhiều địa phương tình trạng TTN, học sinh điều khiển phương tiện tham gia giao thông rất thiếu ý thức. Theo đó tại tuyến đường Trần Quốc Nghiễn kéo dài qua các phường như: Hạ Long, Hồng Gai… tình trạng TTN phóng nhanh vượt ẩu gây TNGT đang gây bức xúc trong nhân dân. Tình trạng này diễn ra nhiều vào buổi tối và vào các ngày cuối tuần.
Trung tá Lê Văn Tuyền, Đội phó Đội CSGT Đường bộ số 2, Phòng CSGT Công an tỉnh, cho biết: “Chúng tôi tiếp tục tăng cường công tác tuần tra kiểm soát, sử dụng các biện pháp nghiệp vụ hoá trang, mật phục, dùng các thiết bị chuyên dụng để phát hiện các đối tượng TTN, học sinh tụ tập, phóng nhanh vượt ẩu, lạng lách đánh võng để xử lý. Đặc biệt tuần tra xuyên đêm để xử lý dứt điểm tình trạng các em sử dụng phương tiện phân khối lớn để đua hoặc bốc đầu gây mất ATGT, nhất là kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5 sắp tới”.
Trong thời gian tới, để nâng cao hiệu quả tuyên truyền ATGT trong TTN, học sinh, Quảng Ninh sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Đó là đổi mới mạnh mẽ nội dung tuyên truyền theo hướng gần gũi, dễ hiểu, gắn với thực tế và tâm lý lứa tuổi; ứng dụng công nghệ số, mạng xã hội để lan tỏa thông điệp nhanh chóng, rộng rãi. Tỉnh cũng đưa giáo dục ATGT trở thành nội dung thường xuyên trong chương trình học, đồng thời tổ chức nhiều hoạt động trải nghiệm thực tế để học sinh rèn luyện kỹ năng. Việc xây dựng các mô hình “Trường học ATGT”, “Tuyến đường thanh niên tự quản” cũng cần được nhân rộng và đa dạng hoá hình thức hơn.