Vụ việc đỗ 2 ô tô chặn đường đặt ra yêu cầu xây dựng văn hóa giao thông nghiêm túc, tôn trọng cộng đồng.
Một vụ việc xảy ra tại phường Trần Phú, tỉnh Hà Tĩnh, khi một người đàn ông đỗ liên tiếp 2 ô tô chặn trước – khóa sau trong một con ngõ, khiến phương tiện khác bị mắc kẹt hơn 3 giờ, không chỉ dừng lại ở câu chuyện vi phạm hành chính.
Đó là hồi chuông cảnh báo về văn hóa giao thông – điều tưởng như ai cũng hiểu nhưng không phải lúc nào cũng được thực hành đúng mức.
Khoản 4 Điều 3 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định rõ: “Người tham gia giao thông đường bộ phải chấp hành các quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ và quy định khác của pháp luật có liên quan, có trách nhiệm giữ an toàn cho mình và cho người khác”.
Quy định này không chỉ là mệnh lệnh pháp lý mà còn là chuẩn mực ứng xử. Khi một người cố tình đỗ xe chắn lối đi, thậm chí điều thêm phương tiện khác để chặn phía sau, hành vi ấy không chỉ vi phạm quy định về dừng, đỗ xe mà còn đi ngược lại tinh thần tôn trọng cộng đồng – nền tảng của văn hóa giao thông.
Văn hóa giao thông trước hết là sự chấp hành nghiêm túc pháp luật. Nhưng cao hơn thế, đó là thái độ văn minh: biết nhường nhịn, biết hợp tác, biết đặt mình vào vị trí người khác. Khi xảy ra va chạm hay sự cố, thay vì đối đầu, thách thức, người tham gia giao thông cần ứng xử trên tinh thần trách nhiệm và tôn trọng pháp luật.
Phát ngôn mang tính thách thức “phạt 100 triệu cũng được” trong vụ việc tại Hà Tĩnh, nếu được xác nhận, là biểu hiện đáng lo ngại của tâm lý coi nhẹ chế tài. Pháp luật không phải để thử thách, càng không phải là điều có thể “mặc cả”. Khi người tham gia giao thông không coi luật là giới hạn bắt buộc, trật tự công cộng sẽ bị đe dọa.
Xây dựng văn hóa giao thông không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chức năng. Đó là quá trình lâu dài, bắt đầu từ ý thức từng cá nhân, từ gia đình, nhà trường đến cộng đồng.
Mỗi người khi cầm lái cần hiểu rằng quyền đi lại của mình gắn liền với quyền đi lại của người khác. Sự thuận tiện của cá nhân không thể đặt trên sự bất tiện của cộng đồng. Chỉ một hành vi thiếu trách nhiệm cũng có thể gây ra nhiều hệ lụy.
Bên cạnh tuyên truyền, giáo dục, việc xử lý nghiêm các hành vi vi phạm là cần thiết để khẳng định tính thượng tôn pháp luật. Sự nghiêm minh không nhằm trừng phạt đơn thuần, mà để bảo vệ lợi ích chung và thiết lập chuẩn mực ứng xử trong xã hội.
Vụ đỗ xe chắn đường ở Hà Tĩnh là một tình huống cụ thể, nhưng thông điệp thì rộng hơn. Văn hóa giao thông không phải khẩu hiệu treo trên pa-nô, mà phải hiện diện trong từng hành vi nhỏ: đỗ xe đúng nơi quy định, nhường đường khi cần thiết, hợp tác khi có sự cố.
Khi mỗi người tự giác tuân thủ luật, tôn trọng người khác và ứng xử có trách nhiệm, giao thông sẽ không chỉ trật tự hơn mà còn văn minh hơn.