Xoá bỏ thách thức trong thực hiện bình đẳng giới

Thời gian qua, Đảng, Nhà nước, các cấp, các ngành đã quan tâm sâu sắc và thể hiện quyết tâm cao trong thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới, vì sự tiến bộ của phụ nữ nhằm phát huy tài năng, trí tuệ của phụ nữ tham gia tích cực vào công cuộc CNH-HĐH đất nước. Tuy nhiên, trên con đường đi đến đích của mục tiêu này còn nhiều khó khăn, rào cản, cần sự vào cuộc quyết liệt hơn nữa của các cấp, ngành và toàn xã hội.

Hội LHPN - LĐLĐ TP Hạ Long gặp mặt các nữ chủ doanh nghiệp nhân kỷ niệm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam.
Hội LHPN - LĐLĐ TP Hạ Long gặp mặt các nữ chủ doanh nghiệp nhân kỷ niệm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam.
Những chuyển biến ban đầu

Sự quan tâm lãnh đạo công tác phụ nữ và thực hiện mục tiêu bình đẳng giới được thể hiện rõ nét qua việc ban hành Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng chống bạo lực gia đình, Nghị quyết 11 của Bộ Chính trị về “Công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước”, “Chiến lược quốc gia vì sự tiến bộ của phụ nữ giai đoạn 2011-2020”.

Ở Quảng Ninh, từ năm 2001 đến nay, Tỉnh uỷ, UBND tỉnh đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách ưu tiên đối với nữ giới và thực hiện quyền bình đẳng của phụ nữ. Có thể kể đến như: Năm 2007, Tỉnh uỷ ra Chỉ thị số 05/CT-TU chỉ đạo việc triển khai Nghị quyết 11 của Bộ Chính trị về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước; năm 2008 ban hành Quyết định số 1261-QĐ/TU ngày 10-11-2008 về việc bổ nhiệm, bổ nhiệm lại cán bộ thuộc diện BTV Tỉnh uỷ quản lý, trong đó quy định tiêu chuẩn bổ nhiệm cán bộ nữ giữ các chức danh lãnh đạo trong các đơn vị hành chính, sự nghiệp của tỉnh. UBND tỉnh có Quyết định số 1286/2001/QĐ/UB phê duyệt Chương trình hành động vì sự tiến bộ của phụ nữ Quảng Ninh... Tỉnh luôn quan tâm chỉ đạo hệ thống chính trị đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về các chính sách, pháp luật liên quan tới sự bình đẳng và phát triển của phụ nữ. UBND các cấp đã xây dựng quy chế phối hợp với Hội LHPN thực hiện Nghị định 19-NĐ/CP ngày 7-3-2003 về “Quy định trách nhiệm của cơ quan hành chính nhà nước các cấp, bảo đảm điều kiện cho các cấp hội phụ nữ tham gia quản lý Nhà nước”. Hội LHPN tỉnh đã đề xuất với UBND tỉnh chỉ đạo thành lập, kiện toàn Ban Vì sự tiến bộ của phụ nữ các cấp; xây dựng và triển khai Chương trình hành động vì sự tiến bộ của phụ nữ Quảng Ninh với 6 mục tiêu về thực hiện quyền bình đẳng của phụ nữ trên các lĩnh vực; tổ chức các phong trào thi đua, động viên cán bộ, hội viên phụ nữ khắc phục khó khăn, chủ động vươn lên khẳng định mình; tham mưu đề xuất với cấp uỷ, chính quyền tạo điều kiện cho cán bộ nữ học tập nâng cao trình độ; quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng, đề bạt cán bộ nữ... Sở LĐ-TB&XH đang dự thảo Kế hoạch hành động về bình đẳng giới tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2011-2015 với 23 chỉ tiêu cụ thể. Trong đó phấn đấu đến năm 2015, có 60% sở, ban, ngành, cơ quan thuộc UBND tỉnh, UBND các cấp có lãnh đạo chủ chốt là nữ. 50% lao động nữ nông thôn dưới 45 tuổi được đào tạo nghề và chuyên môn kỹ thuật. 80% phụ nữ nghèo ở nông thôn, vùng dân tộc thiểu số có nhu cầu được vay vốn ưu đãi từ các chương trình việc làm, giảm nghèo và các nguồn vốn tín dụng. Hàng năm có 40% trở lên cán bộ nữ được đào tạo cao cấp, trung cấp lý luận chính trị... Với những chủ trương, chính sách của tỉnh, sự vào cuộc tích cực của các cấp, ngành, đoàn thể và sự nỗ lực vươn lên khẳng định bản thân, phụ nữ tham gia ngày càng nhiều trong các lĩnh vực công tác xã hội. Lao động nữ trên địa bàn tỉnh hiện chiếm khoảng 41% tổng số lao động toàn tỉnh, chiếm 28,92% trong lĩnh vực công nghiệp, 70,3% trong các cơ quan hành chính, sự nghiệp. Tỷ lệ nữ tham gia Quốc hội khoá XIII HĐND các cấp nhiệm kỳ 2011-2016 tăng so với nhiệm kỳ trước. Cụ thể: 2/7 ĐBQH, 23/72 đại biểu HĐND tỉnh, 140/462 đại biểu HĐND cấp huyện, 1.336/4.645 đại biểu HĐND xã, phường, thị trấn là nữ.

Cần sự vào cuộc tích cực của cộng đồng

Tuy đạt nhiều kết quả, nhưng trên thực tế việc triển khai luật, các chính sách về giới và bình đẳng giới, đặc biệt là các hoạt động bình đẳng giới ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn vẫn còn nhiều bất cập. Đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới chưa được đảm bảo về số lượng và chất lượng; công tác giáo dục truyền thông chưa được triển khai sâu rộng, các hoạt động và hình thức tuyên truyền, hỗ trợ về bình đẳng giới chưa thực sự phù hợp với đồng bào dân tộc thiểu số... Tại những vùng khó khăn, nhiều gia đình đông con, trẻ em nữ ít có cơ hội được đi học hơn trẻ em nam, trình độ học vấn của phụ nữ và nam giới có sự chênh lệch đáng kể; việc tiếp cận giáo dục của trẻ em gái và phụ nữ dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa còn nhiều khó khăn; tỷ lệ nữ giới mù chữ, thất nghiệp cao hơn nam giới; bạo hành gia đình (nạn nhân là nữ) vẫn tồn tại; các chính sách về BHXH, điều kiện an toàn, vệ sinh lao động đối với lao động nữ tại một số địa phương chưa thực sự được quan tâm đúng mức. Một trong những nguyên nhân được coi là cố hữu của tình trạng này là định kiến giới, tư tưởng trọng nam, khinh nữ vẫn tồn tại phổ biến tại nhiều gia đình. Nhiều phụ nữ vẫn phải tuân theo quyền lực của nam giới về các vấn đề trong gia đình và cuộc sống...

Thời gian qua, nhiều đơn vị, doanh nghiệp đã có sự phối hợp tổ chức các đợt kiểm tra, giám sát việc triển khai chính sách, pháp luật đối với lao động nữ tại các doanh nghiệp, nhưng việc thực thi các chính sách, chế độ đối với lao động nữ còn chậm và thiếu hiệu quả; ở một số địa phương cấp uỷ, chính quyền chưa thật sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra việc thực hiện công tác bình đẳng giới và sự tiến bộ của phụ nữ, chưa lồng ghép bình đẳng giới với việc xây dựng kế hoạch phát triển KT-XH của địa phương, đơn vị. Tuy nhiên, cũng cần nhấn mạnh rằng không ít phụ nữ chưa thể hiện và khẳng định được năng lực, còn tâm lý an phận, ngại phấn đấu... Mặc dù tỷ lệ nữ tham gia cấp uỷ, HĐND đã đạt chỉ tiêu, song chưa đồng đều ở các địa phương. Nhiều địa phương, tỷ lệ nam giới giữ các chức danh chủ chốt cao hơn nữ từ 3 đến 4 lần...
Bình đẳng giới giữ vai trò quan trọng đối sự phát triển của gia đình, cộng đồng và xã hội. Loại bỏ sự phân biệt, đối xử về giới; phụ nữ tích cực tham gia vào những quyết định, công việc quan trọng của xã hội sẽ góp phần cải thiện cuộc sống của chính họ và tác động tích cực đến sự phát triển của xã hội. Vì vậy, các cấp, ngành cần tiếp tục có những chương trình hỗ trợ hơn nữa cho phụ nữ trong mọi hoạt động; đẩy mạnh tuyên truyền về Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng chống bạo lực gia đình, các chính sách liên quan đến quyền và lợi ích của phụ nữ và trẻ em gái... góp phần thay đổi nhận thức của cộng đồng về bình đẳng giới.
Nguyễn Huế
Hướng đến mục tiêu bình đẳng giới

Đồng chí Vũ Thị Liên Oanh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh: “Cần sự vào cuộc tích cực của các cấp, ngành, đơn vị”

Những năm qua, các cấp uỷ Đảng, chính quyền đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác bình đẳng giới đạt nhiều kết quả. Nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về bình đẳng giới ngày càng được nâng lên. Nhiều chủ trương, chính sách ban hành đã tạo điều kiện thuận lợi cho các tầng lớp phụ nữ phát huy tiềm năng, sức sáng tạo, tinh thần vượt khó vươn lên trong học tập, lao động, xây dựng gia đình ấm no, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, tích cực tham gia trên các lĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Vị trí, vai trò của phụ nữ ngày càng được khẳng định trong gia đình và xã hội... Là tổ chức đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của phụ nữ, các cấp hội phụ nữ đã và đang tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền về bình đẳng giới và luật pháp liên quan đến quyền và lợi ích của phụ nữ và trẻ em gái; tập trung phản biện, giám sát, đề xuất các chế tài thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về bình đẳng giới, phòng chống bạo lực gia đình; nâng cao hiệu quả công tác tham mưu thực hiện Nghị quyết 11/NQ-TW của Bộ Chính trị về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước, quan tâm tham mưu về công tác cán bộ nữ từ khâu phát hiện, giới thiệu quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, đề bạt vào các vị trí chủ chốt; đẩy mạnh các hoạt động giúp phụ nữ phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững, mở rộng mạng lưới CLB Doanh nghiệp nữ, phát triển doanh nghiệp nữ, đào tạo nghề cho lao động nữ nông thôn; phối hợp triển khai tốt Đề án “Giáo dục 5 triệu bà mẹ nuôi dạy con tốt”, thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới trong tiếp cận và hưởng thụ các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ…

Đồng chí Đinh Thị Huyền, cán bộ Văn phòng UBND tỉnh: “Tiếp tục nâng cao năng lực quản lý Nhà nước đối với công tác bình đẳng giới”

Vấn đề bình đẳng giới được Đảng, Nhà nước và các tổ chức xã hội quan tâm. Phụ nữ đang được nhìn nhận đúng đắn hơn về vai trò, vị trí. Bước vào thời kỳ hội nhập, nền kinh tế ngày càng khởi sắc, trong đó có sự đóng góp không nhỏ của phụ nữ. Đã có nhiều phụ nữ thành đạt và giữ trọng trách trong bộ máy Nhà nước; nhiều người là chủ các cơ sở sản xuất làm ăn hiệu quả, trở thành những nhà quản lý giỏi... Tuy nhiên, hiện nay vấn đề bình đẳng giới chưa hoàn toàn được như mong đợi, bởi vẫn còn tồn tại những yếu tố cản trở phụ nữ như định kiến giới, tâm lý truyền thống, gánh nặng gia đình... Để đẩy mạnh hoạt động bình đẳng giới, phát huy vai trò, vị trí của phụ nữ trong sự nghiệp CNH-HĐH đất nước, cấp uỷ, chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể cần tạo điều kiện hơn nữa cho chị em có cơ hội học tập, tạo việc làm, tham gia các tổ chức xã hội; tiếp tục quan tâm, tăng cường thanh tra, kiểm tra tình hình thực hiện các quy định của pháp luật về bình đẳng giới, các chính sách đối với lao động nữ. Đặc biệt, cần quan tâm đến nhóm người dễ bị tổn thương như phụ nữ nghèo ở nông thôn, trẻ em gái, phụ nữ cao tuổi, phụ nữ đơn thân, tàn tật có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Chị Nguyễn Thị Thuận, xã Nam Sơn (Ba Chẽ): “Đẩy mạnh tuyên truyền Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng chống bạo lực gia đình”

Hoạt động tuyên truyền về bình đẳng giới đã được các cấp, ngành, đơn vị quan tâm đẩy mạnh thời gian qua. Tuy nhiên, ở địa bàn miền núi khó khăn, trình độ dân trí còn nhiều hạn chế, huyện Ba Chẽ hiện vẫn tồn tại nhiều gia đình nặng tư tưởng trọng nam, khinh nữ, phụ nữ và trẻ em gái còn chịu nhiều thiệt thòi. Ví dụ như: Nhiều gia đình chỉ cho con trai đi học; nhiều phụ nữ quanh năm làm lụng rất vất vả nhưng không được hưởng thụ thành quả lao động của mình; vẫn còn tình trạng phụ nữ là nạn nhân của bạo hành gia đình nhưng không dám lên tiếng để tự bảo vệ quyền lợi... Để thúc đẩy hoạt động bình đẳng giới, nhất là ở những vùng sâu, vùng xa, các cấp, ngành cần đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng chống bạo lực gia đình đến với cộng đồng dân cư; xây dựng các mô hình CLB để phổ biến những vấn đề về bình đẳng giới; lồng ghép công tác bình đẳng giới vào chương trình phát triển KT-XH của địa phương và nhiệm vụ chính trị của mỗi cơ quan, đơn vị; tạo mọi điều kiện tốt nhất để phụ nữ được thụ hưởng văn hoá, giáo dục và đào tạo, chăm sóc sức khoẻ, những chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế...

Chị Trần Thị Mai, phường Hồng Hải (TP Hạ Long): “Quan tâm hỗ trợ học nghề và tạo việc làm cho phụ nữ nông thôn”

Qua các phương tiện thông tin đại chúng, tôi thấy hiện nay tỷ lệ nữ thất nghiệp, thiếu khiến thức, thiếu vốn làm ăn vẫn còn khá phổ biến, nhất là đối với những người sinh sống ở khu vực nông thôn, miền núi. Thiếu việc làm ổn định cộng với kiến thức về pháp luật hạn chế, nhiều phụ nữ đã trở thành nạn nhân của bạo hành gia đình, nạn nhân của nạn buôn bán người... Chính vì thế, theo tôi để góp phần nâng cao vai trò, vị trí của người phụ nữ trong gia đình và xã hội, các cấp, ngành cần đẩy mạnh hơn nữa công tác dạy nghề phù hợp cho phụ nữ nông thôn; tăng cường các chương trình, dự án chuyển giao khoa học - kỹ thuật, tạo điều kiện cho phụ nữ có nhiều cơ hội tiếp cận với các nguồn vốn để mở rộng sản xuất. Đồng thời, đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền pháp luật liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của phụ nữ trong cộng đồng dân cư, góp phần ngăn chặn nạn ngược đãi, bạo hành gia đình.
Liên Hương (Thực hiện)

Cùng chuyên mục