Đang trong chương trình học tập tại Singaapore, được 2 ngày nghỉ cuối tuần, cả đoàn chúng tôi quyết định đi khám phá một vùng đất mới – đất nước Malaysia. Đón chúng tôi ở cửa khẩu biên giới giữa Malaysia và Singapore là một hướng dẫn rất ít nói. Vì thế tôi quyết định tự tìm hiểu, khám phá mảnh đất…
Thành phố xanh
Malaysia là một liên bang gồm 13 bang, có 28 triệu dân, diện tích 330.000. Hiện nay, Malaysia là nước xuất khẩu hàng đầu thế giới về các sản phẩm cao su tự nhiên, dầu cọ, gỗ nguyên liệu, cocoa, hạt tiêu, dứa và thuốc lá. Malaysia từng là nước sản xuất thiếc hàng đầu thế giới.
Trong khoảng thập niên 1980 và giữa thập niên 1990, Malaysia trải qua thời kỳ tăng trưởng kinh tế đáng kinh ngạc với sự chuyển đổi từ nền kinh tế nông nghiệp sang công nghiệp chế tạo, lắp ráp máy tính và hàng điện tử tiêu dùng. Cũng ở thời gian này, bộ mặt Malaysia đã thay đổi với sự xuất hiện của nhiều dự án lớn như Tháp đôi Petronas (toà nhà cao nhất thế giới lúc bấy giờ), Sân bay quốc tế KLIA, đường cao tốc Bắc-Nam, đường đua F-1 Sepang, đập thuỷ điện Bakun và thủ đô hành chính liên bang mới Putrajaya.
Đi dọc tuyến đường cao tốc 400 km từ biên giới với Singapore đến thành phố Kuala Lumpur, chúng tôi thật bất ngờ với màu xanh ngút tầm mắt của cây xanh. Đến Maylaysia chúng tôi mới biết tỷ lệ cây xanh ở đất nước rộng lớn này còn hơn cả nước láng giềng Singapore. Ước tính gần 60% diện tích Malaysia được rừng bao phủ.
Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, Malaysia đã từng phải đối mặt với tình trạng cạn kiệt nhanh chóng của nguồn tài nguyên rừng. Sự mở rộng nhanh chóng của công nghiệp rừng, đặc biệt sau thập niên 1960 đã gây ra hậu quả này. Tuy nhiên, Chính phủ Malaysia đã có những cam kết và triển khai những kế hoạch mạnh mẽ trong việc bảo vệ môi trường và hệ sinh thái. Các nguồn tài nguyên rừng ở đây đang được quản lý một các chặt chẽ và việc tái trồng rừng tại những vùng đất đã bị khai thác cũng đang được triển khai. Chính phủ Malaysia đã đưa ra kế hoạch trồng cây mây phủ xanh khoảng 312 km2 đất trống. Những loại cây mọc nhanh, những loại cây có giá trị cao như tếch, cây nguyên liệu giấy cũng đang được khuyến khích canh tác ở đây. Cây cọ được trồng ở khắp nơi, dần thay thế cây cao su để trở thành sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu hàng đầu của Malaysia. Cũng giống như Singapore, ở Malaysia rất nhiều công viên và cây xanh, hoa tươi được tận dụng trồng ở khắp mọi nơi. Ở đây có những loài cây có rễ nổi trên mặt đất, được trồng ở những sườn đồi có độ dốc cao, chống sạt lở rất tốt. Kuala Lumpur là một thủ đô công nghiệp nhưng ngập chìm dưới bóng cây xanh, thể hiện rất rõ hình ảnh của một “thành phố trong vườn”.
Hạ tầng giao thông hiện đại
Malaysia có mạng lưới giao thông đường bộ rộng lớn với gần 1.200 km đường cao tốc. Đáng kể nhất phải nói đến đường cao tốc Bắc - Nam, trải dài từ cực bắc tới cực nam bán đảo Malaysia, kết nối cả Thái Lan và Singapore. Thủ đô Kuala Lumpur có hệ thống giao thông công cộng hiện đại với hệ thống xe bus và monorail (xe điện chạy trên đường ray). Các phương tiện giao thông công cộng ở nơi đây được chạy bằng gas thay vì xăng dầu và được trang trí với màu sắc rực rỡ, ấn tượng, có giá rất rẻ.
Giá vé bus ở Malaysia rẻ ngang với bus ở Việt Nam, còn taxi thì rẻ hơn nhiều, chỉ khoảng 5.000 đồng 1 km. Chi phí nhiên liệu chạy ô tô ở đây rẻ hơn cả chạy xe máy ở Việt Nam. Giá xăng ở đây chỉ khoảng 14.000 đồng Việt Nam 1 lít. Malaysia là một đất nước tràn ngập ô tô, thỉnh thoảng mới có sự xuất hiện của một vài chiếc xe máy. Điều này một phần nhờ hệ thống giao thông ở Malaysia được đầu tư rất tốt, 80% nơi đỗ xe được miễn phí và quan trọng hơn là người mua xe ô tô được ngân hàng hỗ trợ cho vay tới 90% giá trị xe với lãi suất rất thấp, chưa đến 3%/năm. Gần 80% xe ô tô lưu hành ở Malaysia là xe sản xuất nội địa mang nhãn hiệu Proton, với giá trung bình khoảng 600 triệu đồng tiền Việt, không quá cao so với thu nhập bình quân đầu người 10.000 USD/năm. Còn người có thu nhập cao hơn, có thể mua xe nhập khẩu với thuế suất áp dụng cho mặt hàng này rất cao, gần 300%.
Thiên đường mua sắm
Ở Malaysia 2 ngày, trừ thời gian dành để nghỉ ngơi, còn thời gian chủ yếu chúng tôi dành cho việc đi thăm các trung tâm mua sắm. Cả Malaysia là một cửa hàng shopping lớn để thu hút khách du lịch và là nơi để khách du lịch sẵn sàng chi tiền. Người nước ngoài đến Malaysia với nhiều lý do như: thăm quan, tham gia một sự kiện thể thao, văn hóa, mua sắm, chữa bệnh, giải trí... Dù phải chi tiêu rất nhiều tiền nhưng phần lớn du khách đều thấy vui vẻ, điều này đã trở thành một điểm khác biệt của du lịch nước này. Thời gian này, dù kinh tế các nước trên thế giới và khu vực Đông Nam Á gặp khủng hoảng, dân chúng phải cắt giảm chi tiêu, nhưng Malaysia vẫn thu hút rất đông khách du lịch, các trung tâm mua sắm ở đây ngày càng mở rộng. Năm 2011, Malaysia thu hút 24,7 triệu lượt khách quốc tế, gần bằng dân số của mình (năm 2010 là 24,6 triệu lượt). Tổng số hàng hóa bán lẻ năm 2011 của Malaysia đạt 58,32 tỷ RM (hơn 400.000 tỷ đồng).
Kuala Lumpur - thủ đô của Malaysia là một trung tâm mua sắm lớn, có rất nhiều con phố mua sắm, nổi tiếng nhất là Bukit Bintang. Chính phủ Malaysia có chính sách miễn thuế nhiều mặt hàng, miễn thuế ở một số khu vực mua sắm nhằm khuyến khích chi tiêu của khách du lịch.
Hai ngày ở Malaysia là một khoảng thời gian rất ngắn ngủi nhưng đã để lại cho mỗi thành viên trong đoàn chúng tôi rất nhiều ấn tượng. Đa số thành viên trong đoàn đều cho rằng, chúng ta có nhiều điều có thể học từ các bạn Malaysia, từ việc sử dụng tài nguyên, bảo vệ môi trường, quản lý giao thông và phát triển du lịch. Chúng tôi đều mong rằng, một ngày gần nhất Quảng Ninh sẽ thành “thiên đường mua sắm”. Khách du lịch đến chiêm ngưỡng kỳ quan thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long sẽ thỏa sức mua sắm, sẽ lưu trú lâu hơn, tiêu tiền nhiều hơn ở Quảng Ninh. Còn riêng mình, tôi có mong muốn sớm được quay trở lại tìm hiểu mô hình du lịch “homstay” ở Malaysia để có thể áp dụng cho các hộ dân Cô Tô quê hương tôi, nơi đang chập chững những bước đầu tiên trên con đường phát triển du lịch.
Nguyễn Đức Thành (CTV)
