Đến đỉnh vinh quang không có con đường nào chỉ trải bước trên hoa hồng, những khó khăn, thách thức trên hành trình đó để chứng minh sự kiên trì, bền bỉ, sự dũng cảm đối mặt, vượt qua. Với Quảng Ninh cũng vậy, để có một bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, thay đổi tư duy, phương thức lãnh đạo, đi trước, đón đầu xu thế phát triển chung, rất nhiều trở ngại đòi hỏi sự quyết tâm, kiên trì của cả hệ thống chính trị.
[links()]
Vẫn còn nhiều những thách thức
Thực tế cho thấy, thời gian qua, Quảng Ninh đã đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng; tinh giản bộ máy, biên chế một cách đồng bộ, toàn diện cả về thể chế, cơ chế lãnh đạo, nền hành chính, quản lý, điều hành. Từ đó, tạo được sự thống nhất trong ý chí và hành động của cả hệ thống chính trị, được sự đồng thuận của nhân dân, khắc phục những hạn chế, yếu kém về năng lực, sức chiến đấu và phương thức lãnh đạo của Đảng. Đề án 25 đã đề xuất mô hình, giải pháp khắc phục được những hạn chế, yếu kém đang tồn tại của một số tổ chức cấp tỉnh, huyện trong hệ thống chính trị hiện nay; góp phần giảm đầu mối, giảm biên chế; thử nghiệm mô hình tổ chức bộ máy hành chính hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả. Điều này đã góp phần nâng cao được hiệu quả công việc, tăng thu nhập cho người lao động, loại bỏ ra khỏi bộ máy hành chính những cán bộ, công chức không có năng lực, trình độ và đặc biệt là góp phần ngăn chặn, đẩy lùi tham nhũng, tạo động lực mới cho phát triển kinh tế trong điều kiện hội nhập quốc tế... Tuy nhiên, quá trình thực hiện Đề án 25 cũng bộc lộ một số bất cập, hạn chế.
Đồng chí Vũ Ngọc Giao, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Trưởng Ban Tổ chức Tỉnh uỷ, cho biết: Qua giám sát thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TU ngày 3-3-2015 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh cho thấy, việc đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế đã có nhiều thành tựu. Bên cạnh đó, vẫn còn một số hạn chế như: Việc bổ sung các quy chế, quy định, nhất là các quy chế phối hợp trên một số mặt còn chậm; đổi mới phương thức lãnh đạo đối với chính quyền, mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội trên một số nội dung chưa rõ. Công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra chưa liên thông, đồng bộ giữa kiểm tra, giám sát của Đảng với thanh tra, giám sát của chính quyền. Tiến độ thực hiện một số cuộc kiểm tra, giám sát còn chậm; kết luận còn chung chung. Phát hiện tham nhũng qua tự kiểm tra, thanh tra còn hạn chế. Một số đơn vị sau sáp nhập còn lúng túng trong chỉ đạo hoạt động, vì chưa có văn bản pháp lý cho bộ máy mới... Đặc biệt, mô hình Cơ quan tham mưu, giúp việc chung khối MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội: Chưa có tiền lệ, mới được thực hiện ở cấp huyện, chưa đồng bộ, liên thông từ tỉnh xuống cơ sở, lúng túng trong điều hành hoạt động chung. Kinh phí của LĐLĐ chưa hoà chung với kinh phí của cơ quan khối; công tác thanh, quyết toán còn gặp khó khăn do chưa có hướng dẫn cụ thể. Ở cấp xã, hoạt động của MTTQ và các đoàn thể vẫn riêng biệt, chưa thành một khối để phối hợp, thống nhất hoạt động. Ngoài ra, việc thực hiện kiêm nhiệm đối với 3 chức danh ở thôn, khu phố còn gặp khó khăn vì phần lớn các đồng chí đã tuổi cao. Việc quy định tiêu chí trường chuẩn gây khó trong sắp xếp, tinh giản nhân viên y tế, kế toán, nhân viên văn thư - hành chính trong các trường học.
Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Trần Văn Lâm, Bí thư Thành uỷ Uông Bí, cũng cho biết: “Trong quá trình thực hiện các mô hình của Đề án 25, trên địa bàn TP Uông Bí cũng xuất hiện một số khó khăn. Đó là do khối lượng công việc nhiều nên bí thư đồng thời là chủ tịch UBND các xã, phường gặp khó khăn trong việc bố trí thời gian trực tiếp giải quyết công việc; dễ nảy sinh tư tưởng độc đoán, chuyên quyền trong lãnh đạo, chỉ đạo và triển khai thực hiện. Hay như việc nhất thể hoá chức danh Chủ nhiệm UBKT Thành uỷ đồng thời là Chánh Thanh tra thành phố; Trưởng Ban Tổ chức Thành uỷ đồng thời là Trưởng Phòng Nội vụ thành phố thì chưa có cơ chế để triển khai hợp nhất một số cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp uỷ Đảng và cơ quan chính quyền, mà mới thực hiện việc kiêm nhiệm chức danh người đứng đầu, chưa có sự thống nhất từ Trung ương nên không giảm được đầu mối thông tin báo cáo và các cuộc họp của cấp trên; có khó khăn trong chủ động công việc của hai cơ quan: Cùng lúc chịu sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của cấp uỷ, sự điều hành của Chủ tịch UBND thành phố; thời gian dự các cuộc họp nhiều; có khác biệt về chế độ trách nhiệm của UBKT và Thanh tra...”.
Quyết tâm và kiên trì
Những khó khăn của các mô hình trong Đề án 25 đã được Quảng Ninh xác định rất rõ trước khi thực hiện. Nhiều vấn đề được đặt ra như: Phương thức hoạt động của bộ máy Đảng khác căn bản với bộ máy chính quyền, hợp nhất các cơ quan đảng và chính quyền thì ngoài câu chuyện cơ quan hợp nhất trực thuộc Đảng hay trực thuộc nhà nước còn liên quan đến câu chuyện tuân thủ pháp luật hay điều lệ, quy chế của Đảng. Đặc biệt, các mô hình như hợp nhất các cơ quan thanh tra và UBKT; Nội vụ và Ban Tổ chức ở cấp huyện, thành lập cơ quan tham mưu giúp việc chung khối MTTQ và các đoàn thể - chính trị... đều là những vấn đề khó mà chưa địa phương nào triển khai. Nhưng với quyết tâm đổi mới mạnh mẽ, tinh thần vừa làm, vừa rút kinh nghiệm, Quảng Ninh đã bắt tay thực hiện các giải pháp đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế và đã đạt được những kết quả rất đáng mừng. Điều này đã được chứng minh qua sự ghi nhận, đánh giá cao của Trung ương và tỉnh bạn. Đến nay, tỉnh đã tiếp đón hơn 60 đoàn của các tỉnh, thành, cơ quan Trung ương... đến tìm hiểu, học tập về thực hiện Đề án 25 và các mô hình liên quan.
Đặc biệt, tháng 4-2016, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã về làm việc với Quảng Ninh, thăm các mô hình thực hiện Đề án 25 ở Uông Bí, Quảng Yên. Trong chuyến thăm này, đồng chí đã có kết luận về Đề án 25 của tỉnh. Trong đó, khẳng định: Chủ trương đổi mới tổ chức, hoàn thiện bộ máy lãnh đạo, tổ chức, công tác cán bộ, tinh giản biên chế, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu là vấn đề lớn, là chủ trương nhất quán của Đảng ta và đã được nêu trong nhiều nghị quyết trước đây, gần đây nhất là Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4, 7, khoá XI, Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, vì vậy, tỉnh Quảng Ninh không phải băn khoăn về chủ trương mà tiếp tục làm. Tỉnh Quảng Ninh đã xác định được hướng đi rõ, bám sát tư tưởng chỉ đạo, định hướng lớn của Trung ương. Đại hội XII của Đảng cũng xác định rất rõ phải tiếp tục đổi mới bộ máy của Đảng và hệ thống chính trị theo hướng tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, tiếp tục đổi mới hoàn thiện bộ máy của Đảng và hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở, thực hiện mô hình bí thư cấp uỷ đồng thời là chủ tịch HĐND các cấp; bí thư cấp uỷ đồng thời là chủ tịch UBND cấp xã, cấp huyện đối với những nơi có đủ điều kiện, nghiên cứu thực hiện thí điểm hợp nhất một số cơ quan đảng và nhà nước tương đồng về chức năng nhiệm vụ... Tổng Bí thư cũng chỉ đạo các cơ quan Trung ương phải vào cuộc giúp Quảng Ninh giải quyết những vướng mắc gặp phải...
Đồng chí Đỗ Thị Hoàng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ, khẳng định: Cái đạt được và những khó khăn, thách thức đều đã thấy rất rõ, vì vậy, quyết tâm, kiên trì thực hiện các mục tiêu của Đề án 25, Nghị quyết 19 là tinh thần chung của cả hệ thống chính trị. Trong đó, đối với hoạt động của khối cơ quan tham mưu giúp việc chung MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội phải thống nhất 8 nội dung chỉ đạo liên quan đến các nhiệm vụ, cơ chế và thông tin báo cáo, lựa chọn mô hình và tập huấn cán bộ, kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết, rút kinh nghiệm, thi đua khen thưởng, đối nội, đối ngoại và hành động. Đối với thực hiện nội dung nhất thể hoá, hợp nhất một số cơ quan, cấp uỷ cần quan tâm rà soát các cơ quan có chức năng tương đồng để cơ cấu lại, có phương án bồi dưỡng, đào tạo lại và đề xuất các cơ chế chính sách phù hợp để vận dụng; rà soát chức năng, nhiệm vụ, quy trình thực hiện và cơ chế xử lý theo hướng cái nào thiếu thì bổ sung và quy trình nào chặt chẽ nhất thì áp dụng...
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước ủng hộ rất cao quyết tâm đổi mới hệ thống chính trị của Quảng Ninh, tỉnh cũng quyết tâm, kiên trì thực hiện các mục tiêu mà Đề án 25 đã đề ra. Theo đó, trong năm 2017, sẽ tiếp tục mở rộng rà soát, tinh giản bộ máy theo hướng tinh gọn, đồng bộ, hiệu quả; từng bước triển khai thực hiện chế độ hợp đồng có thời hạn đối với viên chức nhà nước nhưng vẫn bảo đảm chính sách tiền lương, phụ cấp, bảo hiểm xã hội, lên lương, chế độ bổ nhiệm, đề bạt cán bộ và các chính sách khác tương tự như viên chức; năm 2017 phấn đấu giảm 1,5% tổng biên chế so với năm 2016. Đồng thời, trong năm cũng tiến hành thí điểm hợp nhất một số cơ quan có chức năng, nhiệm vụ tương đồng cấp uỷ, chính quyền ở cấp huyện. Cùng với đó là xây dựng và thực hiện có hiệu quả Đề án vị trí việc làm khối Đảng, đoàn thể; sớm thực hiện việc điều chỉnh số lượng các ban quản lý dự án đầu tư cấp tỉnh theo hướng phù hợp với quy định hiện hành.
Lan Hương - Thuỳ Linh
