Ngày 16-4, tại TP Hạ Long, Phó Chủ tịch UBND Tỉnh Vũ Thị Thu Thủy cùng đại diện một số sở, ngành liên quan của tỉnh đã dự họp trực tuyến Tổng kết Luật hôn nhân và gia đình (Luật HN&GĐ) năm 2000 do Bộ Tư pháp tổ chức tại Thủ đô Hà Nội. Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc chủ trì hội nghị.
Báo cáo tổng kết và các ý kiến trình bày tại hội nghị cho thấy, sau 12 năm triển khai, Luật HN&GĐ năm 2000 đã có tác động tích cực đến việc đề cao vai trò của gia đình trong đời sống xã hội, giữ gìn và phát huy truyền thống, phong tục, tập quán tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Luật góp phần thực hiện các chiến lược hoàn thiện và bảo vệ HN&GĐ tiến bộ, xây dựng chuẩn mực pháp lý cho cách ứng xử của các thành viên trong gia đình, kế thừa và phát huy truyền thống đạo đức tốt đẹp của gia đình Việt Nam.
Tuy nhiên, Luật HN&GĐ vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập như chưa tạo ra được cơ chế pháp lý hiệu quả trong việc điều chỉnh các quan hệ hôn nhân và gia đình, bất cập giữa các quy định Luật với các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan còn chồng chéo, mâu thuẫn và có một số trường hợp phát sinh trong thực tiễn cần được điều chỉnh.
Có 10 vấn đề chính được Bộ Tư pháp đề nghị sửa đổi lần này, liên quan đến việc áp dụng tập quán trong hôn nhân và gia đình; chung sống như vợ chồng mà không có đăng ký kết hôn; tuổi kết hôn; cấm kết hôn đối với người mất năng lực hành vi dân sự; nghĩa vụ của các bên kết hôn phải có Giấy chứng nhận sức khỏe; giới tính trong kết hôn; quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng; quan hệ giữa các thành viên trong gia đình...
Cũng tại hội nghị, Quảng Ninh đã nêu lên 8 vấn đề cần sửa đổi, gồm: Việc áp dụng phong tục tập quán trong hôn nhân; sửa đổi độ tuổi kết hôn đối với nữ theo hướng quy định từ đủ 18 tuổi; hôn nhân giữa những người có quan hệ họ hàng thân thuộc; quyền, nghĩa vụ của cha mẹ và con khi ly hôn; về chế định ly thân. Đặc biệt, trong vấn đề hôn nhân đồng giới, Quảng Ninh bày tỏ quan điểm không đồng tình với việc thừa nhận hôn nhân đồng giới trong Luật HN&GĐ, bởi không đảm bảo được yếu tố duy trì nòi giống. Đối với thỏa thuận về tài sản trước khi kết hôn, Quảng Ninh bày tỏ ủng hộ vấn đề này cho rằng phù hợp với sự phát triển của xã hội...
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, từ xưa đến nay, hôn nhân và gia đình luôn được coi là vấn đề hệ trọng đối với toàn dân và của mọi xã hội. Báo cáo của Bộ Tư pháp đã nêu nhiều vấn đề cần suy nghĩ, cân nhắc. Đáng lưu ý, những vấn đề này được xem xét trong điều kiện Hiến pháp 1992 đang được sửa đổi, bổ sung.
Đồng chí yêu cầu các bộ, ngành cần tiếp tục xác định rõ mục tiêu quan điểm định hướng lớn về Luật HN&GĐ, thể hiện và tôn trọng quyền con người, đặc biệt là quyền lợi của bà mẹ, trẻ em; xác định luật phù hợp với sự tiến bộ trên thế giới; nghiên cứu kỹ cả thực tiễn và khoa học, nhất là các nước có nền văn hóa tương đồng với Việt Nam để đưa vào luật. Rà soát kế thừa những giá trị của hôn nhân gia đình, tạo ra một cơ chế pháp lý rõ ràng cho Luật HN&GĐ.
Minh Thu
