Trải qua 70 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của Đảng uỷ, Bộ Tư lệnh Quân khu 3, Cục Chính trị Quân khu 3 đã vượt qua mọi khó khăn, thử thách, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, xây đắp nên truyền thống vẻ vang “Trung thành, nguyên tắc, đoàn kết, sáng tạo”...
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, để chống thù trong giặc ngoài, bảo vệ chính quyền non trẻ, Đảng và Chính phủ quyết định thành lập 12 chiến khu trên phạm vi cả nước, trong đó ở vùng đồng bằng Bắc Bộ có Chiến khu 2, 3 và 11 (tiền thân của Quân khu 3 sau này). Để tiến hành công tác chính trị tư tưởng, Bộ Chỉ huy các chiến khu tổ chức ra Ban Chính trị. Ngày 25-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 34 về tổ chức Bộ Quốc phòng. Theo đó, ở các chiến khu có phòng chính trị, với nhiệm vụ được xác định là “Điều khiển và kiểm tra chính trị trong bộ đội, phát hành sách báo, phòng ngừa phản tuyên truyền của địch và phụ trách dân vận, đặt dưới sự điều khiển của Chính trị uỷ viên Khu”. Đây là sự kiện có ý nghĩa quan trọng nhằm xây dựng tiềm lực chính trị tinh thần cho LLVT chiến khu, chuẩn bị cho cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược ở đồng bằng Bắc Bộ.
Những ngày đầu thành lập, dù gặp vô vàn khó khăn, thiếu thốn nhưng Phòng Chính trị các Chiến khu 2, 3 và 11 đã quán triệt Chỉ thị “Kháng chiến kiến quốc” của Trung ương Đảng, kịp thời chỉ đạo các đơn vị vũ trang tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực thực hiện chủ trương “Diệt giặc đói”, “Diệt giặc dốt”, “Diệt giặc ngoại xâm”, tham gia xây dựng thực lực cách mạng, chuẩn bị kháng chiến. Trong các cuộc chiến tranh chống Pháp, chống Mỹ, Cục Chính trị Quân khu 3 đã thực hiện tốt chức năng tham mưu và trực tiếp hướng dẫn, chỉ đạo, triển khai công tác Đảng, công tác chính trị trong củng cố, xây dựng LLVT ba thứ quân; chỉ đạo cơ quan quân sự các cấp tích cực tham mưu cho cấp uỷ, chính quyền địa phương thực hiện tốt chính sách hậu phương quân đội; đẩy mạnh tuyên truyền, động viên cán bộ, chiến sĩ và nhân dân thực hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đồng thời tổ chức nhiều phong trào thi đua…
Bước vào thời kỳ đổi mới, thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế, Cục Chính trị Quân khu 3 đã chủ động tham mưu cho Đảng uỷ, Bộ Tư lệnh Quân khu 3 các chủ trương, giải pháp xây dựng LLVT Quân khu vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức; thực hiện có hiệu quả phong trào thi đua quyết thắng, gắn với thực hiện tốt các cuộc vận động lớn của Đảng, Nhà nước, Quân đội, nhất là đẩy mạnh “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”; xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần trong LLVT Quân khu. Thường xuyên quan tâm chăm lo công tác xây dựng Đảng, xây dựng mối đoàn kết thống nhất trong nội bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ có cơ cấu hợp lý, chất lượng cao. Chủ động phối hợp với các ban, ngành, tổ chức chính trị - xã hội, các cơ quan báo chí của các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu triển khai có hiệu quả các hoạt động công tác Đảng, công tác chính trị trong LLVT địa phương, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân, xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố ngày càng vững chắc. Tích cực chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thực hiện có hiệu quả công tác chính sách, hậu phương quân đội, Phong trào “Đền ơn đáp nghĩa”; các chủ trương phát triển kinh tế - xã hội và phong trào thi đua yêu nước, giúp nhân dân xoá đói, giảm nghèo; tổ chức tốt chương trình “Quân dân y kết hợp”… cùng nhân dân và các lực lượng xây dựng địa bàn Quân khu ổn định về chính trị, giàu về kinh tế, mạnh về quốc phòng an ninh, có đời sống văn hoá phát triển, được cấp uỷ, chính quyền và nhân dân địa phương ghi nhận, đánh giá cao.
Trải qua 70 năm xây dựng, chiến đấu, trưởng thành, dù phải kinh qua muôn vàn khó khăn, gian khổ; dù phải chịu áp lực lớn bởi sự phá hoại của kẻ thù, sự tác động mạnh mẽ của tình hình thế giới, trong nước, song Cục Chính trị Quân khu 3 luôn hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ, xứng đáng là cơ quan tham mưu cấp chiến dịch về công tác Đảng, công tác chính trị; trực tiếp góp phần giữ vững trận địa tư tưởng và tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với LLVT Quân khu; đồng thời là nòng cốt xây dựng LLVT Quân khu vững mạnh toàn diện, là lực lượng chính trị, lực lượng chiến đấu trung thành, tin cậy của Đảng, Nhà nước và nhân dân trên địa bàn. Các thế hệ cán bộ, chiến sĩ, nhân viên Cục Chính trị đã xây đắp nên truyền thống: “Trung thành, nguyên tắc, đoàn kết, sáng tạo”, góp phần tô thắm truyền thống vẻ vang “Đoàn kết, chủ động, sáng tạo, hy sinh, chiến thắng” của LLVT Quân khu.
Với những chiến công, thành tích xuất sắc đã đạt được, Cục Chính trị Quân khu 3 đã vinh dự được tặng thưởng nhiều Huân chương Quân Công, Huân chương Chiến Công, Huân chương Bảo vệ Tổ quốc, Huân chương Lao Động các hạng và nhiều phần thưởng cao quý khác. Đặc biệt, với thành tích xuất sắc trong huấn luyện, phục vụ chiến đấu, xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng, góp phần vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc 5 năm qua, ngày 28-12-2015, Chủ tịch Nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã quyết định tặng thưởng Cục Chính trị Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất.
Kế thừa, phát huy truyền thống vẻ vang các thế hệ đi trước đã dày công vun đắp, trong thời gian tới, Đảng uỷ, chỉ huy và cán bộ, nhân viên Cục Chính trị tập trung quán triệt sâu sắc và góp phần tích cực thực hiện tốt Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ X, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân khu lần thứ VIII (nhiệm kỳ 2010-2015) và các chương trình hành động thực hiện Nghị quyết; các nghị quyết, chỉ thị của Quân uỷ Trung ương, Đảng uỷ Quân khu gắn với việc “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”. Chú trọng củng cố, kiện toàn, xây dựng Đảng bộ Cục trong sạch, vững mạnh, Cục Chính trị vững mạnh toàn diện, các tổ chức quần chúng VMXS; bồi dưỡng, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, tinh thông về nghiệp vụ, bảo đảm tham mưu đúng và trúng… góp phần xây dựng LLVT Quân khu vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc XHCN trong tình hình mới.
Thiếu tướng Nguyễn Mạnh Hùng,
Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 3