Cũng như các cơ quan tư pháp khác ở địa phương, trong năm 2018, hệ thống tòa án nhân dân của tỉnh đã đạt được những kết quả tích cực trên tất cả các mặt công tác. Kết quả đó góp phần quan trọng vào nhiệm vụ bảo vệ pháp chế, bảo vệ chế độ, giữ vững an ninh chính trị - trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.
Đồng chí Hoàng Văn Tiền, Chánh án Tòa án Nhân dân tỉnh, cho biết: Từ đầu năm đến nay, đơn vị tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trong bối cảnh tình hình tội phạm vẫn diễn biến phức tạp, các tranh chấp dân sự, khiếu kiện hành chính tiếp tục tăng dẫn đến số lượng các vụ việc phải thụ lý giải quyết tăng nhiều so với cùng kỳ năm 2017 với tính chất các vụ việc ngày càng phức tạp. Ngoài việc phải làm tốt công tác xét xử các loại án, trong năm 2018 đơn vị còn phải triển khai thực hiện nhiều đạo luật mới, quan trọng như Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi), Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, đồng thời phải triển khai thực hiện nhiều chủ trương lớn của cấp trên về công tác cải cách tư pháp... Tuy vậy, với tinh thần, trách nhiệm cao, toàn lực lượng đã thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả các giải pháp trọng tâm, từ đó hoàn thành tốt các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra...
Nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt mà Tòa án Nhân dân tỉnh thực hiện thời gian qua là không ngừng nâng cao chất lượng xét xử các loại án, đặc biệt là án hình sự. Từ đầu năm đến nay, toàn lực lượng đã thụ lý 7.360 vụ việc (tăng 753 vụ việc so với cùng kỳ năm 2017), trong đó, án hình sự là 1.836 vụ/2.885 bị cáo. Nhiều vụ án hình sự nghiêm trọng hoặc các vụ án được dư luận xã hội quan tâm đã được đưa ra xét xử án điểm như là vụ Đào Thị Ngọ cùng đồng phạm phạm tội “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ” và “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại Bảo hiểm Xã hội huyện Tiên Yên; vụ Bùi Phương Thảo phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại TP Hạ Long và một số vụ án lớn về mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy đều được đưa ra xét xử...
Để chất lượng công tác xét xử ngày càng được nâng lên, đơn vị đã chủ động làm tốt các khâu, các mặt từ phân công, bố trí đội ngũ cán bộ phù hợp thụ lý từng vụ việc đến công tác phối hợp với cơ quan điều tra xử lý các vấn đề nảy sinh trong quá trình xét xử...
Điểm nổi bật trong công tác xét xử các vụ án hình sự là hệ thống tòa án nhân dân của tỉnh luôn đặc biệt chú trọng đến việc tranh tụng tại phiên tòa. Các tòa án không hạn chế thời gian dành cho tranh tụng, tôn trọng và đảm bảo cho các bên tham gia tố tụng đưa ra chứng cứ và trình bày các ý kiến của mình. Trên cơ sở kết quả tranh tụng, hội đồng xét xử đưa ra các phán quyết đúng pháp luật, được dư luận xã hội đồng tình, ủng hộ. Các tòa án cũng chú trọng thực hiện đầy đủ các thẩm quyền tố tụng theo quy định của pháp luật để đảm bảo giải quyết tốt các vụ án hình sự như: Ra lệnh tạm giam, bắt tạm giam bị can, bị cáo hoặc thay đổi biện pháp ngăn chặn đối với bị can, bị cáo; kiến nghị để khắc phục các sai sót về tố tụng, về hoạt động quản lý kinh tế, quản lý cán bộ trong quá trình giải quyết các vụ án. Tòa án Nhân dân tỉnh cũng phối hợp tốt với các cơ quan thông tin đại chúng để chủ động tuyên truyền về công tác xét xử, thông qua đó nâng cao ý thức pháp luật, tinh thần đấu tranh phòng, chống tội phạm trong nhân dân.
Với các biện pháp tích cực, chủ động, từ đầu năm đến nay, trong số 1.836 vụ/2.885 bị cáo hệ thống tòa án nhân dân của tỉnh thụ lý thì đã giải quyết xong 1.526 vụ/2.328 bị cáo, đạt tỷ lệ 83,1% số vụ và 80,7% số bị cáo. Số vụ án còn lại vẫn đang trong thời gian theo luật định. Tỷ lệ các bản án bị hủy, sửa đều giảm so với cùng kỳ năm 2017 và đáp ứng được yêu cầu của Quốc hội đề ra (Nghị quyết số 111/2015/QH13 của Quốc hội giao tỷ lệ bản án, quyết định bị hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan hằng năm không vượt quá 1,5%); số vụ án có kháng nghị của viện kiểm sát nhân dân cùng cấp là 16 vụ, trong đó, tòa án cấp phúc thẩm chấp nhận kháng nghị 12 vụ, không chấp nhận kháng nghị 2 vụ, số còn lại đang trong quá trình giải quyết. Việc trả hồ sơ cho viện kiểm sát nhân dân cùng cấp yêu cầu điều tra bổ sung khi thiếu chứng cứ được thực hiện đảm bảo đúng pháp luật. Từ đầu năm đến nay, hệ thống tòa án nhân dân hai cấp của tỉnh đã trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung 34 vụ và có 33 vụ viện kiểm sát cùng cấp đã thực hiện theo yêu cầu, 1 vụ viện kiểm sát không chấp nhận do còn có quan điểm khác nhau...
Công tác giải quyết và xét xử các vụ án hình sự của hệ thống tòa án nhân dân năm 2018 đã đảm bảo đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không có trường hợp kết án oan người không có tội, không bỏ lọt người phạm tội. Hình phạt áp dụng đối với các bị cáo đều đảm bảo nghiêm minh, tương xứng với tính chất, hành vi và nhân thân của người phạm tội trong từng vụ án. Việc xử phạt tù cho bị cáo được hưởng án treo, cải tạo không giam giữ và các hình phạt không phải là phạt tù được đảm bảo đúng quy định của pháp luật. Kết quả công tác xét xử các vụ án hình sự của Tòa án Nhân dân tỉnh thời gian qua đã đáp ứng yêu cầu của công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm và bảo đảm an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh.
Quang Minh
