Với số lượng vụ việc phải thụ lý, xét xử ngày càng tăng, tính chất vụ việc ngày càng phức tạp, thời gian qua, Tòa án nhân dân (TAND) hai cấp của tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp nâng cao chất lượng công tác xét xử, giải quyết các loại án.
Những tháng đầu năm 2020, trước diễn biến phức tạp của dịch Covid-19, TAND phải hạn chế công tác xét xử, tránh tập trung đông người để đảm bảo công tác phòng, chống dịch. Tuy nhiên, để thực hiện tốt nhiệm vụ, cán bộ TAND hai cấp tập trung nghiên cứu hồ sơ, củng cố tài liệu phục vụ tốt công tác xét xử trở lại. Cùng với đó, TAND tỉnh chỉ đạo thực hiện nghiêm các chỉ thị, nghị quyết của Trung ương, của tỉnh về công tác cải cách tư pháp và chủ động phối hợp tốt với các cơ quan tiến hành tố tụng, cơ quan liên quan; yêu cầu hội thẩm nhân dân tích cực tham gia nghiên cứu hồ sơ, có quan điểm và phát huy tính độc lập khi tham gia xét xử để đưa ra những phán quyết bảo đảm khách quan, đúng pháp luật.
TAND tỉnh nghiêm túc thực hiện 14 nhóm giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ, nâng cao chất lượng giải quyết các loại án. Đồng thời, để đổi mới tổ chức phiên tòa theo tinh thần cải cách tư pháp, TAND tỉnh yêu cầu hội đồng xét xử độc lập nêu cao trách nhiệm, thực hiện hết thẩm quyền theo quy định pháp luật, tôn trọng con người và đảm bảo tốt nguyên tắc tranh tụng tại phiên tòa, đảm bảo các phán quyết của tòa án đúng luật, không để kết án oan hay bỏ lọt tội phạm, đảm bảo công lý.
Công tác phối hợp giữa tòa án với các cơ quan tiến hành tố tụng, các cơ quan có liên quan trong quá trình giải quyết các loại vụ án được thực hiện chặt chẽ, đảm bảo sự thống nhất về áp dụng pháp luật, thu thập, bổ sung tài liệu, chứng cứ, hoàn thiện hồ sơ để nhanh chóng đưa vụ án ra xét xử. Việc kiểm tra, giám sát xét xử của các tòa án được tăng cường, nhằm kịp thời phát hiện sai sót trong hoạt động nghiệp vụ, rút kinh nghiệm hoặc đề nghị cấp trên kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm đối với các bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật nhưng có sai sót nghiêm trọng...
Nhờ đẩy mạnh các giải pháp, chất lượng xét xử các loại án trên địa bàn tỉnh được nâng cao, đảm bảo đúng người, đúng tội, không có trường hợp kết án oan, bỏ lọt tội phạm. Từ tháng 10/2019 đến tháng 10/2020, TAND hai cấp của tỉnh đã thụ lý 7.654 vụ án các loại (tăng 624 vụ so với cùng kỳ năm trước), đã giải quyết 7.178 vụ việc (tăng 565 vụ so với cùng kỳ năm trước), đạt 93,78%. Tỷ lệ án bị hủy, sửa do lỗi chủ quan thấp.
Thực hiện tranh tụng tại phiên tòa theo tinh thần Nghị quyết số 49/NQ-TW của Bộ Chính trị, trong năm 2020, nhiều vụ án hình sự trọng điểm, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm được đưa ra xét xử kịp thời, nghiêm minh. Trong đó, có vụ án “Tổ chức cho người khác nhập cảnh trái phép” liên quan đến công tác phòng, chống dịch Covid-19. Đây là vụ án đầu tiên trong nước xét xử đối với hành vi tổ chức cho người nước ngoài nhập cảnh trái phép trong thời gian dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội. Xét xử công khai vụ án trong thời gian ngắn đã kịp thời xử lý nghiêm minh hành vi nhập cảnh trái phép vào Việt Nam. Qua đó, góp phần ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh từ bên ngoài vào Việt Nam, bảo vệ sức khỏe của nhân dân, được dư luận đồng tình, đánh giá cao và nhận được Thư khen của Chánh án TAND Tối cao.
Trong năm 2020, TAND tỉnh còn tổ chức 40 phiên tòa rút kinh nghiệm, TAND cấp huyện tổ chức 165 phiên tòa rút kinh nghiệm. Tại các phiên tòa đã phân tích, đánh giá những ưu điểm cần phát huy, những thiếu sót cần khắc phục, từ đó nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xét xử cũng như tiếp tục nâng cao tinh thần trách nhiệm, tích lũy kiến thức, kỹ năng điều hành phiên tòa, xử lý tình huống trong phiên tòa, đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu cải cách tư pháp. TAND hai cấp đã công bố 3.424 bản án, quyết định trên Cổng thông tin điện tử TAND Tối cao. Đây là giải pháp mang tính đột phá, được dư luận đánh giá cao; trong đó, các thông tin thể hiện trong bản án luôn đảm bảo tính chính xác; các lập luận, kết luận và các quyết định của tòa án về các vấn đề cần giải quyết trong vụ án cụ thể, chặt chẽ có đầy đủ cơ sở thực tiễn và pháp luật... Qua đó tạo điều kiện để nhân dân tham gia giám sát hoạt động xét xử của tòa án cũng như việc đòi hỏi cần phải nâng cao chất lượng bản án, quyết định của tòa án.
Thực hiện tốt chức năng bảo vệ công lý, TAND hai cấp của tỉnh đã và đang góp phần quan trọng trong phòng chống tội phạm, giữ vững ổn định, đảm bảo an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội địa bàn.
Liên Hương