Nhiều bạn trẻ, đặc biệt là các phượt thủ trong tỉnh biết đến Lê Văn Khoa (SN 1979) từ hồi anh làm Bí thư Đoàn phường Bạch Đằng (TP Hạ Long). Anh từng tham gia, đảm nhiệm nhiều cương vị như: Điều phối viên dự án sức khoẻ sinh sản vị thành niên của Quỹ Ford; Điều phối viên hoạt động của dự án Ecoboat - Con thuyền sinh thái của Tổ chức FFI (Bảo tồn động thực vật biển) tại Quảng Ninh; làm cố vấn Dự án phòng chống HIV/AIDS cho học sinh PTTH và trẻ em đường phố của Tổ chức Save The Children (Cứu trợ trẻ em Mỹ) tại Quảng Ninh - Hải Phòng; cố vấn cho hoạt động của Kenan (Tổ chức Hoàng gia Thái Lan) tại Thanh Hoá; Phó Tổng Giám đốc Công ty Vàng bạc đá quý miền Bắc; Phó Giám đốc Trung tâm ngoại ngữ Shelton; cố vấn đào tạo cấp cao Trung tâm Đào tạo kỹ năng sống Awaken. Trò chuyện với PV Quảng Ninh Cuối tuần về chủ đề du lịch phượt, anh rất hào hứng.
- Xem trang facebook LVK Lee (Lê Văn Khoa), tôi rất ngưỡng mộ và có chút ghen tị vì thành tích phượt rất đáng nể của bạn. Những chuyến phượt đầu tiên của bạn bắt đầu từ khi nào vậy?
+ Có lẽ nó được bắt đầu từ khi chưa có từ Phượt. Đó là khoảng thời gian mình làm công tác Đoàn (từ năm 2000 đến năm 2004) với rất nhiều các chương trình tình nguyện đến với cộng đồng, đến với những nơi khó khăn do Tỉnh Đoàn Quảng Ninh, Thành Đoàn Hạ Long, CLB Thanh niên tình nguyện tuổi trẻ Quảng Ninh phường Bạch Đằng tổ chức, hay các hoạt động trong dự án Ecoboat - Con thuyền sinh thái... Nhiều lắm, mình cũng không nhớ hết. Chỉ nhớ là mỗi lần đi lại thấy buồn vì còn nhiều nơi khó khăn quá, thấy xót xa khi nhiều trẻ em còn thiếu ăn, thiếu mặc... Cùng với đó lại cũng thấy hạnh phúc bởi những việc làm ý nghĩa của mình cùng bạn bè dù nhỏ bé, thấy yêu nơi mình sinh ra và lớn lên, thấy yêu cuộc sống và yêu mọi người, thấy mình phải làm được nhiều việc có giá trị hơn nữa.
- Hồi đầu năm nay, bạn đã có chuyến phượt rất ấn tượng là đi bộ từ Hà Nội về TP Hạ Long. Bạn có thể chia sẻ về mục đích của hành trình đó?
+ Đó không phải là một quyết định trong phút bốc đồng - nhiều bạn đã hỏi khi trong và sau chuyến đi ấy mình cũng chỉ cười vì không thể nói hết được. Để có được quyết định ấy, mình cũng đã suy nghĩ rất nhiều. Một là thời điểm cực kỳ khó khăn từ hoàn cảnh cuộc sống đến tâm lý xảy ra với bản thân.
- Tại sao bạn lại quyết định chọn thời điểm, cung đường và hành trình đó?
+ Mình quyết định tại thời điểm đó rất tự nhiên, có thể nó là độ chín về tâm lý trong việc vượt qua chính nỗi sợ hãi của bản thân, muốn chiến thắng chính mình, cũng là sau khi trải qua khoá học chuyên sâu về lập trình ngôn ngữ tư duy và khơi nguồn trí tuệ của diễn giả Quách Tuấn Khanh, huấn luyện viên Huỳnh Ngọc Minh và bậc thầy về NLP tại Mỹ là Sebastien Leblond.
Chọn cung đường, hành trình, thời gian cũng có tính toán vì thời gian không cho phép mình đi lâu hơn được (khoảng 3-4 ngày), đến đích (TP Hạ Long) là phải bắt tay vào công việc luôn. Ngoài ra, mình đi bộ nên đã chọn đường đi khác với đường cao tốc, đi đường cũ, xuyên vào làng nên có rất nhiều thú vị và mới mẻ.
- Sao không tìm một hoặc vài người bạn nữa để đồng hành cho bớt cô đơn?
+ (Cười) Thứ nhất là không ai tin mình đi bộ về. Thứ hai là đến khi bắt đầu đi thì không ai ủng hộ. Thứ ba, mình cũng không muốn làm mất thời gian của người khác. Thứ tư, mình cũng không nghĩ là cô đơn cho đến khi đúng là cô đơn thật.
Mình thấy nó chính là nỗi sợ hãi lớn nhất của con người, mình thực sự khâm phục những người đi bộ xuyên Việt. Mệt mỏi, đau đớn, nguy hiểm nếu có bạn bè bạn có thể vượt qua nhưng khi cô đơn những điều đó tăng lên gấp nhiều lần, chán nản, muốn bỏ cuộc, không phải ai cũng ủng hộ bạn và khi nhận những lời tiêu cực đã có lúc mình nghĩ: Chả có ai bắt buộc, không ai giám sát, kiệt sức, cơ bắp đau đớn, hay là bắt xe về thì cũng chẳng ai biết, tội gì phải tự hành hạ mình... Hàng nghìn lý do để bạn tự thuyết phục bản thân bỏ cuộc... Chiến thắng chính mình mới là chiến thắng khó khăn nhất, dai dẳng nhất vì mỗi ngày mới lại là một thử thách mới, đó cũng là tuyệt vời nhất.
- Sau mỗi chuyến phượt như vậy, bạn rút ra được những điều gì?
+ Mỗi chuyến đi là một bài học khác nhau, bài học về tình cảm, về tình người, có những khi bạn không còn tin vào những điều tốt đẹp trong cuộc sống thì bạn lại nhận được sự giúp đỡ, chia sẻ cực kỳ vô tư (chỉ đường, cho ăn, cho ở, sự quan tâm...), không có suy nghĩ gian dối, tiêu cực... cảm giác đó thật yên bình và lương thiện...
Cũng có khi là bài học về những gì mình đã trải qua, rút ra những chiêm nghiệm trong cách đối xử, cư xử, xử trí với công việc, với đồng nghiệp, với xã hội. Cũng có khi là một ý tưởng hay bài học về kinh doanh hoặc về sáng tạo... Cũng có khi là kinh nghiệm về đời sống hằng ngày mà những người bạn gặp, những vùng đất bạn đi qua dạy cho bạn... Từ đó, khả năng đánh giá, phân tích, quan sát, tư duy của bạn tốt hơn. Ý chí cũng mạnh mẽ hơn, thêm niềm tin vào công việc đã làm, đang làm, sẽ làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn.
- Bạn có thể chia sẻ kinh nghiệm thực hiện những chuyến phượt như thế với các bạn trẻ khác?
+ Mình nghĩ đó chính là sự chuẩn bị và nghiên cứu kỹ những nơi mình sẽ đi, sẽ đến, tiên lượng những tình huống có thể xảy ra để có phương án dự phòng, lập lộ trình rõ ràng về thời gian, tập luyện, rèn luyện sức khoẻ, đường đi, trạm nghỉ, lương thực, nước uống, thuốc men, y tế, trang phục, bảo hộ, bảo hiểm, thiết bị, phương tiện và đặc biệt là an toàn phải đặt lên hàng đầu. An toàn ở đây không phải là chọn giải pháp an toàn mà chuẩn bị những điều kiện để bảo vệ bản thân tốt nhất, cùng những người đồng hành (nếu có). Ví dụ: Cách cung cấp nước cho cơ thể khi đi bộ, các thực phẩm cần có, loại giầy, tất, túi thuốc cứu sinh cơ bản, áo phản quang, đèn pin (dành cho đi đêm), người bản địa dẫn đường, địa bàn...
Rất đau lòng khi nhiều tai nạn xảy ra thực sự đáng tiếc, khách quan cũng có nhưng xét lại do chủ quan của chính bản thân là phần lớn. Đừng nghĩ rằng giữa phố xá, giữa đô thị, nơi đông người là an toàn, hoặc do không tìm hiểu thuỷ thổ dẫn đến hại mình và những người xung quanh. Hãy luôn phải biết bảo vệ chính mình.
- Xem facebook của bạn, tôi thấy rõ ràng là với Lê Văn Khoa, phượt không chỉ để thoả mãn niềm đam mê cá nhân mà luôn gắn với những hành động thiết thực vì cộng đồng. Có phải sự gắn kết này đã được thực hiện ngay trong những chuyến phượt đầu tiên?
+ Bạn nói đúng, và sự gắn kết ấy đổi ngược lại: Từ những hành động thiết thực cho cộng đồng đã dẫn đến đam mê... Mình rất hãnh diện, tự tin, thấy may mắn khi có thời gian làm công tác Đoàn. Đó là khởi đầu cho những đam mê và thành công của riêng mình sau này.
Cứ đi, đến, trải nghiệm sẽ thấy không còn khoảng cách giữa người với người, chỉ là tình yêu thương, sự đồng cảm, chia sẻ. Học hỏi trước, trong, sau mỗi chuyến đi làm bạn trưởng thành hơn. Dân phượt chính nghĩa đó là: Không lấy gì đi ngoài những bức ảnh, không để lại gì ngoài dấu chân.
- Bạn có thể chia sẻ về công việc hiện nay của bạn?
+ Sau rất nhiều trải nghiệm trong những môi trường khác nhau, từ công tác xã hội đến môi trường chính trị, kinh doanh và các dự án tổ chức nước ngoài, mình đã tìm ra niềm vui trong lao động. Đó là làm hoạt động về giáo dục và đào tạo kết hợp với hoạt động xã hội mang lại lợi ích chung cho cộng đồng. Cụ thể: Đào tạo kỹ năng sống kết hợp với các mô hình trải nghiệm thực tế (sức khoẻ - làm đẹp - lao động từ thiện) để học sinh, sinh viên có được kỹ năng nhất định nhằm phát triển bản thân và có năng lực thực sự khi làm việc.
- Và dự định trong tương lai của bạn là gì?
+ Thứ nhất: Mở được hệ thống đào tạo kỹ năng sống chuyên nghiệp, bài bản, chuẩn với những kiến thức thực tế áp dụng từ nhiều mô hình quốc tế. Thứ hai: Đi xuyên Việt trong 2 tháng (hoặc hơn) hết 63 tỉnh, thành phố bằng mô tô. Thứ ba: Gần hơn, tháng 10 này, mình mong muốn cùng một số bạn bè tổ chức chương trình Xanh tại Bình Liêu - Quảng Ninh với phương châm: Không lấy gì đi ngoài những bức ảnh, không để lại gì ngoài dấu chân.
- Chân thành cảm ơn bạn về cuộc trò chuyện rất cởi mở. Chúc cho những dự định của bạn sẽ thành công tốt đẹp!
Ngọc Hà (Thực hiện)