Năm 2018 là năm đầu tiên cả nước thực hiện các Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6 (khóa XII) về đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và các đơn vị sự nghiệp công lập. Tuy nhiên, Quảng Ninh đã tiên phong thực hiện các nội dung liên quan từ rất sớm bằng việc rà soát cơ cấu tổ chức bộ máy, biên chế, sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, giảm đầu mối.
Quyết tâm đổi mới mạnh mẽ
Ngay từ cuối năm 2013, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã ra Nghị quyết số 10 về “Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, tinh giản bộ máy, biên chế”; đầu năm 2014 triển khai thực hiện Đề án “Đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế” (Đề án 25); năm 2015 ban hành Nghị quyết số 19-NQ/TU “Về đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế”… Đặc biệt, Đề án 25 của tỉnh Quảng Ninh được đánh giá là một sáng kiến chính trị hành chính có tính đột phá.
Trong Đề án 25, tỉnh xác định đổi mới phương thức lãnh đạo, tinh giản tổ chức, biên chế với phương châm: Một đơn vị thực hiện nhiều chức năng, một người làm nhiều nhiệm vụ; một chức năng, nhiệm vụ chỉ có một đơn vị chủ trì và chịu trách nhiệm đến cùng; trên cùng một địa bàn, với cùng một nhóm nhiệm vụ chỉ có một đơn vị thực hiện, đặc biệt những chức năng, nhiệm vụ nào có thể tích hợp thì đổi mới tổ chức. Trong đề án, tỉnh đã đưa ra các giải pháp đồng bộ về cải cách hành chính, sắp xếp tổ chức bộ máy đảm bảo tinh gọn; nâng cao năng suất lao động khu vực công; đồng thời cải thiện chất lượng phục vụ xã hội, phục vụ nhân dân của bộ máy hành chính nhà nước các cấp; đẩy mạnh mô hình hợp tác công - tư (PPP), khuyến khích sự tham gia của khu vực tư nhân trong cung cấp dịch vụ công... Đặc biệt là triển khai các mô hình mới như hợp nhất cơ quan thanh tra và ủy ban kiểm tra; nội vụ và ban tổ chức ở cấp huyện, thành lập cơ quan tham mưu giúp việc chung khối MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội…
Đến cuối năm 2017, toàn tỉnh đã sắp xếp, giảm 4 đơn vị sự nghiệp thuộc tỉnh; 107 phòng, đơn vị, đầu mối trực thuộc sở, ban, ngành, đoàn thể tỉnh. Ngành Giáo dục giảm 9 trường, 122 điểm trường, 463 lớp. Ngành Y tế đã sáp nhập trung tâm y tế với bệnh viện đa khoa của 7/14 địa phương, chuyển 186 trạm y tế tuyến xã từ trực thuộc trung tâm y tế, Sở Y tế về UBND các huyện, thị xã, thành phố quản lý. Ngành NN & PTNT đã chuyển giao và sáp nhập các trạm bảo vệ thực vật, trạm thú y, trạm khuyến nông về các địa phương và thành lập Trung tâm Dịch vụ kỹ thuật nông nghiệp theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập ở 13/14 huyện, thị xã, thành phố.
12/14 đơn vị cấp huyện đã thành lập cơ quan chuyên trách tham mưu, giúp việc chung khối MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội. Hiện tỉnh đang hoàn thiện Đề án hợp nhất một số cơ quan tham mưu giúp việc cấp ủy với cơ quan chuyên môn chính quyền cấp huyện tại 10 địa phương; cơ quan ủy ban kiểm tra - thanh tra ở 5/14 địa phương (Đông Triều, Cẩm Phả, Hải Hà, Tiên Yên, Cô Tô); ban tổ chức - phòng nội vụ ở 5/14 địa phương (Hạ Long, Móng Cái, Quảng Yên, Tiên Yên, Cô Tô). Thực hiện nhất thể hóa chức danh: Bí thư cấp ủy đồng thời là chủ tịch HĐND ở 7/14 địa phương (50% đơn vị cấp huyện), 75/186 xã (40,32% cấp xã); bí thư đồng thời là chủ tịch UBND tại 2/14 đơn vị cấp huyện, 76/186 xã (40,9% cấp xã); người đứng đầu cơ quan tham mưu của cấp ủy với cơ quan chuyên môn cấp huyện; ủy ban kiểm tra - thanh tra 10/14 ở địa phương (71,4%); ban tổ chức - nội vụ ở 12/14 địa phương (85,7%); tuyên giáo - trung tâm bồi dưỡng chính trị ở 14/14 địa phương (100%); ban dân vận - MTTQ ở 13/14 địa phương (92,8%); chánh văn phòng 3 bên: Văn phòng cấp ủy, HĐND, UBND ở 2/14 địa phương (14,2%). Đặc biệt, tỉnh đã thực hiện nhất thể hóa bí thư kiêm trưởng thôn, khu ở 1.517/1.565 thôn, khu (96,93%).
Kiên trì các mục tiêu, giải pháp đã đề ra
Thực tế cho thấy, chủ trương đổi mới tổ chức, hoàn thiện bộ máy lãnh đạo, tổ chức, công tác cán bộ, tinh giản biên chế, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu là vấn đề lớn, là chủ trương nhất quán của Đảng ta và đã được nêu trong nhiều nghị quyết trước đây. Đặc biệt, Đại hội XII của Đảng cũng xác định rất rõ phải tiếp tục đổi mới bộ máy của Đảng và hệ thống chính trị theo hướng tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, tiếp tục đổi mới, hoàn thiện bộ máy của Đảng và hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở.
Cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XII, tại Hội nghị Trung ương 6, Trung ương Đảng đã ban hành 2 nghị quyết quan trọng về sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị. Đó là Nghị quyết số 18-NQ/TW, ngày 25/10/2017 về “Một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả”; Nghị quyết số 19-NQ/TW, ngày 25/10/2017 về “Tiếp tục đổi mới hệ thống tổ chức và quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập”. Đồng chí Nguyễn Văn Đọc, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh, khẳng định: Những năm gần đây, cả hệ thống chính trị tỉnh Quảng Ninh đã và đang triển khai quyết liệt Đề án 25, Nghị quyết 19 về “Đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế” với nhiều kết quả tích cực. Những nội dung của các Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6, Khóa XII, có nhiều vấn đề được nâng lên tầm chủ trương chung xuất phát từ tổng kết mô hình thực tế triển khai ở Quảng Ninh thời gian qua. Đây là một khích lệ, cũng là thuận lợi để các cấp, các ngành tiếp nhận, triển khai nội dung Nghị quyết.
Được tiếp thêm động lực từ Nghị quyết số 18, 19 của Trung ương, tỉnh tiếp tục chỉ đạo triển khai Đề án 25 theo hướng kiên trì các mục tiêu, giải pháp đã đề ra; tiếp tục nghiên cứu, bổ sung để từng bước hoàn thiện trong quá trình tổ chức thực hiện. Trong đó, thực hiện mô hình cơ quan tham mưu, giúp việc chung khối MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội cấp tỉnh, cấp huyện để thực hiện liên thông ở 3 cấp. Ngay trong quý I/2018, tỉnh đã thành lập Cơ quan chuyên trách tham mưu, giúp việc chung Khối MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội cấp tỉnh và 2 đơn vị cấp huyện còn lại (Hạ Long, Đầm Hà), qua đó đã giảm được 27 đầu mối, 69 vị trí trưởng, phó phòng và tương đương. Đồng thời, thực hiện thí điểm hợp nhất cơ quan tham mưu cấp ủy với cơ quan chuyên môn của chính quyền cấp huyện, quyết định hợp nhất cơ quan ủy ban kiểm tra cấp ủy với thanh tra ở 8/14 đơn vị cấp huyện (Hạ Long, Móng Cái, Cẩm Phả, Uông Bí, Đông Triều, Tiên Yên, Hải Hà, Cô Tô); ban tổ chức cấp ủy với phòng nội vụ ở 9/14 đơn vị cấp huyện (Hạ Long, Móng Cái, Cẩm Phả, Uông Bí, Quảng Yên, Tiên Yên, Ba Chẽ, Hải Hà, Cô Tô). Đồng thời, thành lập 2 ban quản lý dự án đầu tư xây dựng cấp tỉnh (Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh) trên cơ sở sắp xếp lại các ban quản lý: Dự án công trình trọng điểm, công trình văn hóa - thể thao; ban quản lý dự án của các Sở: Giáo dục và Đào tạo, Y tế, Giao thông vận tải.
Từ nay đến cuối năm, Quảng Ninh phấn đấu thực hiện giảm 2,5% tổng biên chế so với năm 2017. Đồng thời, triển khai hợp nhất một số cơ quan có chức năng, nhiệm vụ tương đồng cấp ủy, chính quyền ở cấp huyện đã nhất thể hóa chức danh. Cùng với đó là đổi mới công tác quản lý, chuyển đổi mô hình hoạt động, phân bổ và sử dụng ngân sách nhà nước đối với các đơn vị sự nghiệp công lập; kiên quyết cơ cấu lại hoặc giải thể các đơn vị sự nghiệp công lập hoạt động không hiệu quả.
Hà Chi
