Vào năm 1986, sau Đại hội VI của Đảng, thực hiện sự nghiệp đổi mới, là người đứng đầu Đảng, Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh trăn trở, suy nghĩ làm thế nào để từng bước đưa đất nước ra khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội, ổn định tình hình và đi vào quỹ đạo phát triển. Đi liền với giải quyết vấn đề kinh tế, Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh chủ trương thực hiện xây dựng Đảng - là nhiệm vụ then chốt. Trong công tác xây dựng Đảng, đồng chí đặc biệt chú ý phương châm được thông qua ở Đại hội VI của Đảng: Hãy dũng cảm “nhìn thẳng vào sự thật, nói rõ sự thật, đánh giá đúng sự thật” để thấy rõ những sai lầm, yếu kém, vạch rõ nguyên nhân, đề ra biện pháp khắc phục, xoay chuyển tình thế, đưa đất nước thoát khỏi khủng hoảng và tiến lên.
Để làm tốt việc này, đồng chí Nguyễn Văn Linh nghĩ về binh chủng đặc biệt quan trọng trong công tác tư tưởng là báo chí: “Nhà báo phải có tấm lòng cương trực: Yêu người làm đúng, làm tốt để ca ngợi; ghét kẻ làm xấu, làm sai, làm ác để lên án”. Và “báo chí tham gia đắc lực vào cuộc đấu tranh chống tiêu cực cũng như cần chú ý nêu những gương sáng, những mô hình hay xuất hiện ở nhiều nơi và trên các lĩnh vực”. Chính đồng chí Nguyễn Văn Linh đã đi tiên phong trong công tác này.
Ngày 25-5-1987, Báo Nhân dân đăng trên trang nhất bài viết với hàng tít đậm “Những việc cần làm ngay”, của tác giả N.V.L. “Những việc cần làm ngay” thành chuyên mục trên Báo Nhân dân cho đến cuối năm 1990. Những việc cần làm ngay đã giúp cho quần chúng biết nghị quyết của Đảng, hiểu nghị quyết của Đảng để đấu tranh chống những kẻ làm không đúng, gây oan ức trong nhân dân, phát huy quyền dân chủ, quyền công dân của quần chúng. Trên cơ sở đó, các cấp uỷ Đảng, chính quyền “đem các vụ việc đó ra xử lý về mặt nhà nước, về mặt hành chính cũng như về mặt Đảng”.
Thêm một lần nữa, Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh thể hiện ông là học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Bởi vì, cách nay tròn 60 năm, vào ngày 4-7-1955, với bút danh H.B, Bác Hồ đã viết bài đăng trên Báo Nhân dân với tiêu đề: “Có phê bình phải có tự phê bình”. Bài báo có đoạn viết: “Báo Nhân dân thường đăng những bài của bạn đọc hoặc của phóng viên nhà báo viết phê bình khuyết điểm trong công tác của một số ngành, địa phương. Nói chung nhiều ý kiến phê bình đều có căn cứ và những vấn đề phê bình đều là những vấn đề quan hệ đến đời sống nhân dân và công tác của Nhà nước”(...). “Sau khi báo nêu lên ý kiến phê bình đã có một số địa phương và cơ quan tự phê bình công khai trên báo và đề ra phương pháp sửa chữa khuyết điểm”(...). “Nhưng cũng còn nhiều việc phê bình trên báo rồi không thấy những cơ quan hay địa phương có vấn đề lên tiếng”. Bác Hồ yêu cầu “các cơ quan hay địa phương có những vấn đề đã nêu lên nên phát biểu ý kiến, nói rõ chỗ nào báo phê bình đúng, chỗ nào sai, và có khuyết điểm thì phải sửa chữa như thế nào. Có như thế thì phê bình mới có ích”.
Khi “Những việc cần làm ngay” ra đời, có ý kiến nói với tác giả là “nên cẩn thận hơn một chút”, nếu không, “tay phải sẽ đánh vào tay trái”. Cũng có ý kiến nói, những bài “Những việc cần làm ngay” sẽ không được hưởng ứng; đó là những việc nhỏ không đáng làm; phê bình và “tự phê bình công khai chỉ làm rối lòng dân, làm cản trở công việc của cán bộ lãnh đạo”. Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh trả lời: “Có gì sai khi chúng ta dám nói lên sự thật, cho dù đó là sự thật đau lòng, để sửa chữa và khắc phục”. Ông cũng cho biết vì sao ông phải viết “Những việc cần làm ngay”. Đó là “Từ khi chuẩn bị Đại hội VI, Đảng và Nhà nước đã phát động phong trào nói thẳng, nói thật. Ai làm tốt thì khen, ai làm không tốt thì phê bình để sửa chữa, trừng phạt nếu cần. Các báo từ Bắc chí Nam đã đưa ra nhiều vụ việc sai lầm rất lớn do quần chúng phát hiện. Nhưng sau đó phần nhiều là một sự im lặng đáng sợ”. Ông cho rằng, “từ nay phải “đổi mới”, chấm dứt tình trạng im lặng đáng sợ này”. Loạt bài “Những việc cần làm ngay” của tác giả N.V.L đã làm sinh động, tăng cường tính chiến đấu của báo chí, động viên, tiếp sức cho báo chí và các nhà báo của chúng ta hoàn thành tốt sứ mạng của mình.
Từ lời căn dặn của Bác Hồ đến “Những việc cần làm ngay” của N.V.L là cả một quá trình, qua nhiều giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, Đảng, Nhà nước ta, các thế hệ lãnh đạo luôn luôn quán triệt quan điểm: “Có phê bình phải có tự phê bình” của Người. Trong quá trình thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư BCH Trung ương Đảng khoá XI “Một số vấn đề cấp bách trong công tác xây dựng Đảng hiện nay” và tiến hành đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội XII của Đảng, vấn đề phê bình và tự phê bình trên báo chí lại càng là công tác rất cần thiết và quan trọng.
Theo xaydungdang.org.vn
