Đó là nội dung chủ đề của cuộc hội thảo quốc tế do Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch cùng UBND tỉnh Quảng Ninh phối hợp tổ chức, diễn ra tại TP Hạ Long, vào ngày 24-7 vừa qua, với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia về lĩnh vực du lịch trong nước và quốc tế, những người có nhiều tâm huyết với Vịnh Hạ Long. Hội thảo đã tạo ra bước đột phá về nhận thức và giải pháp bảo tồn, phát huy, tôn vinh giá trị của Vịnh Hạ Long cho phát triển du lịch bền vững, tương xứng với vai trò và vị thế của di sản, kỳ quan thiên nhiên của thế giới.
Với những giá trị kỳ vĩ và nổi trội về tự nhiên và văn hoá, Vịnh Hạ Long đã 2 lần được tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hoá của Liên hợp quốc (UNESCO) công nhận là di sản thiên nhiên thế giới. Và đầu năm 2012, Vịnh Hạ Long lại một lần nữa được vinh danh khi lọt vào danh sách 7 kỳ quan thiên nhiên của thế giới. Cùng với những lợi thế lớn về tiềm năng du lịch ấy, Vịnh Hạ Long luôn là một trong những trung tâm thu hút khách du lịch quan trọng nhất trong cả nước. Đến nay, Vịnh Hạ Long đã trở thành một địa chỉ nổi tiếng trên bản đồ du lịch Việt Nam. PGS.TS Phạm Trung Lương, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu, phát triển du lịch (Tổng cục Du lịch, Bộ VH-TT&DL) cho rằng, hiếm có điểm đến nào mà du khách có thể có được cơ hội trải nghiệm cùng một lúc nhiều các giá trị đặc sắc về tự nhiên, về văn hoá, về lịch sử và con người như ở Vịnh Hạ Long. Đây chính là yếu tố tạo nên sự khác biệt và sức hấp dẫn đặc biệt của Vịnh Hạ Long và đưa Vịnh Hạ Long trở thành điểm đến có giá trị toàn cầu. Hiện nay, hầu như công ty lữ hành quốc tế nào cũng có tour đưa khách đi tham quan Vịnh Hạ Long. Sự tăng trưởng về số lượng khách đi tham quan Vịnh Hạ Long ngày càng tăng. Nếu như năm 2003, Vịnh Hạ Long đón khoảng 1,3 triệu lượt khách thì đến năm 2011, con số này là gần 2,8 triệu. 6 tháng đầu năm nay, mặc dù nền kinh tế gặp nhiều khó khăn nhưng lượng khách đến tham quan Vịnh Hạ Long vẫn đạt gần 1,4 triệu lượt, trong đó gần 1 triệu lượt là khách du lịch quốc tế.
Hoạt động kinh doanh khai thác du lịch tại Vịnh Hạ Long luôn diễn ra hết sức sôi động. Vì thế, vấn đề bảo tồn Vịnh Hạ Long cũng cần được chú trọng để đảm bảo tính nguyên vẹn của di sản và phát triển bền vững. Nhận thức rõ điều đó, trong thời gian qua, tỉnh Quảng Ninh đã ban hành nhiều văn bản, chương trình hành động chuyên đề về Hạ Long, nhiều giải pháp tích cực để bảo tồn, phát huy giá trị của di sản Vịnh Hạ Long, không ngừng nâng cao vị thế và sự hấp dẫn của Vịnh Hạ Long ở Việt Nam cũng như ở nước ngoài. Tuy nhiên, trong quá trình phát triển, nhiều vấn đề nảy sinh do sự phát triển kinh tế - xã hội và sức ép đô thị, môi trường Vịnh Hạ Long đang bị đe doạ, tạo sức ép không nhỏ với sự phát triển bền vững của di sản.
Trong bối cảnh hiện nay, yêu cầu phát triển và bảo tồn hướng đến sự phát triển bền vững càng được đặt ra một cách cấp thiết. Đây là thời khắc quan trọng để Vịnh Hạ Long tiếp tục được tôn vinh là điểm đến quốc tế. Làm thế nào để gìn giữ được di sản, phát huy và tôn vinh được các giá trị của di sản, đưa Vịnh Hạ Long trở thành thương hiệu của Việt Nam, đại diện cho du lịch Việt Nam, là những vấn đề cần có hướng đi và các giải pháp thiết thực. Hội thảo “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long - Tầm nhìn mới” lần này đã đặt ra các nội dung cụ thể, tạo ra diễn đàn trao đổi về vai trò vị thế của du lịch Hạ Long trong bối cảnh mới. Với 21 tham luận của các nhà khoa học, chuyên gia về lĩnh vực du lịch trong nước và quốc tế có nhiều tâm huyết với Vịnh Hạ Long, các tham luận tại hội thảo đã thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, cơ hội và thách thức trong sự phát triển của du lịch Hạ Long. Các diễn giả quốc tế đã trao đổi, so sánh các giá trị nổi bật và lợi thế của di sản, kỳ quan thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long với khu vực và quốc tế. Cũng như nêu lên những kinh nghiệm trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị di sản tại các khu di sản thiên nhiên thế giới. Bên cạnh đó, hội thảo cũng đã đặt ra những yêu cầu và đề xuất giải pháp về các lĩnh vực như quy hoạch, quản lý, bảo tồn, đầu tư, phát triển sản phẩm, tổ chức dịch vụ, quản lý chất lượng và môi trường cho du lịch Hạ Long. Trao đổi với báo chí, PGS.TS Phạm Trung Lương, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu, Phát triển Du lịch, cho biết: “Tham vọng lớn nhất của chúng tôi khi tổ chức hội thảo này là tìm ra sự đột phá, theo đúng nghĩa của nó, để cho du lịch Hạ Long phát triển ở tầm mới. Nói như vậy không có nghĩa là du lịch Hạ Long không phát triển, nhưng nếu chúng ta vẫn tiếp tục làm như trước đây, thì du lịch Hạ Long có phát triển nhưng không có đột phá. Đây là cơ hội để chúng ta tranh thủ trí tuệ của các chuyên gia, các nhà quản lý, trong nước và quốc tế nhằm đưa ra những giải pháp cụ thể, cùng với chương trình hành động để tạo ra đột phá, tầm nhìn mới”. Ông Nguyễn Văn Tuấn, Tổng Cục trưởng Tổng cục Du lịch khẳng định, cuộc hội thảo này sẽ thống nhất về khung kế hoạch hành động phát triển du lịch Hạ Long - di sản, kỳ quan thiên nhiên của thế giới. Đây là những cam kết cụ thể để thống nhất hành động cho phát triển du lịch bền vững ở Vịnh Hạ Long, khẳng định Hạ Long là thương hiệu quốc gia, thương hiệu của du lịch Việt Nam trên thị trường quốc tế. Ông cũng cho biết thêm, hiện nay, Tổng cục Du lịch đang cùng phối hợp với các chuyên gia quốc tế của dự án nâng cao năng lực trách nhiệm với môi trường và xã hội, do cộng đồng Châu Âu tài trợ, để xây dựng kế hoạch marketing, quản lý điểm đến cho Hạ Long và xây dựng, quảng bá Hạ Long là một trong những thương hiệu hàng đầu của du lịch Việt Nam. Đây cũng là cơ hội, thúc đẩy phát triển du lịch Hạ Long trong bối cảnh mới.
Ông Trịnh Đăng Thanh, Phó Giám đốc Sở Văn hoá - Thể thao và Du lịch cho biết: “Hội thảo quốc tế “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long - Tầm nhìn mới” là một hướng đi đúng cho sự phát triển du lịch của Quảng Ninh. Hội thảo đã đem đến những ý kiến đóng góp quan trọng của các chuyên gia đầu ngành trong nước và quốc tế, cũng như các nhà doanh nghiệp về lĩnh vực du lịch. Điều này, góp phần thúc đẩy công tác quản lý nhà nước, tạo sự tác động để hình ảnh và diện mạo của du lịch Quảng Ninh có được những thay đổi cơ bản, thúc đẩy cho sự nghiệp du lịch của tỉnh nhà phát triển. Qua hội thảo lần này, chúng tôi tin tưởng rằng, những ý kiến đóng góp của chuyên gia, nhà quản lý, các doanh nghiệp du lịch sẽ góp phần giúp cho tỉnh Quảng Ninh có những hoạch định chính sách phát triển du lịch một cách bền vững...”
Hương Nguyên
