Trong bối cảnh đất nước hội nhập sâu rộng và đời sống xã hội ngày càng đa dạng, thanh niên đứng trước nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng đối mặt với không ít thách thức về nhận thức, lý tưởng và bản lĩnh chính trị. Sự tác động của các luồng thông tin trái chiều, mặt trái của kinh tế thị trường, lối sống thực dụng và những quan điểm sai trái, xuyên tạc đang đặt ra yêu cầu cấp thiết trong công tác giáo dục, định hướng thế hệ trẻ. Tại Quảng Ninh, việc bồi đắp lý tưởng cách mạng, củng cố niềm tin vào Đảng, xây dựng bản lĩnh chính trị và khát vọng cống hiến cho thanh niên không chỉ là nhiệm vụ của tổ chức Đoàn, mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, nhằm hình thành một thế hệ trẻ vững vàng về tư tưởng, giàu hoài bão và trách nhiệm với quê hương, đất nước.
Hành trang cho tương lai
Quảng Ninh là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi tinh thần "Kỷ luật và Đồng tâm" được hun đúc qua nhiều thế hệ và trở thành giá trị văn hóa đặc trưng của Vùng mỏ. Từ những người thợ mỏ kiên cường trong các cuộc đấu tranh cách mạng, những thanh niên xung phong trên các tuyến lửa năm xưa đến lớp trẻ hôm nay đang học tập, lao động, sáng tạo trên mọi lĩnh vực, mạch nguồn lý tưởng ấy chưa bao giờ ngừng chảy. Đó là sự tiếp nối của lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến cho quê hương, đất nước.
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, khi người trẻ đứng trước nhiều cơ hội phát triển bản thân nhưng cũng đối diện không ít tác động đa chiều từ mạng xã hội, lối sống thực dụng hay tâm lý ngại khó, ngại khổ; lý tưởng cách mạng càng trở thành "chiếc la bàn" giúp định hướng nhận thức và hành động. Lý tưởng ấy không phải những điều lớn lao, xa vời mà được thể hiện bằng tinh thần học tập nghiêm túc, ý thức trách nhiệm với cộng đồng, khát vọng vươn lên và sự sẵn sàng dấn thân vì lợi ích chung.
Thực tế tại Quảng Ninh cho thấy, ngày càng nhiều học sinh, sinh viên, đoàn viên thanh niên đang khẳng định bản thân bằng những thành tích nổi bật trong học tập, nghiên cứu khoa học, khởi nghiệp sáng tạo và các hoạt động vì cộng đồng. Đằng sau những thành công ấy không chỉ là năng lực cá nhân mà còn là động lực cống hiến, là mong muốn đóng góp những giá trị tích cực cho xã hội. Khi lý tưởng trở thành động lực, mỗi người trẻ đều có thể biến khát vọng thành hành động, biến ước mơ thành những kết quả cụ thể.
Câu chuyện của Lê Quang Minh (SN 2006) là một minh chứng như thế. Từ cậu học trò thông minh, tài năng của lớp 10 Văn Trường THPT Chuyên Hạ Long, Minh được kết nạp Đảng khi còn ngồi trên ghế nhà trường, hôm nay Minh đang tiếp tục hành trình trưởng thành tại Học viện An ninh nhân dân. Với Minh, dấu mốc đứng trong hàng ngũ của Đảng không chỉ là niềm tự hào mà còn là lời nhắc nhở thường trực về trách nhiệm của tuổi trẻ đối với Tổ quốc.
Ngày nhận quyết định kết nạp Đảng ở tuổi 18, khi nhiều bạn bè đồng trang lứa đang đứng trước những lựa chọn đầu tiên của cuộc đời, Minh hiểu rằng, mình đang đón nhận một vinh dự đi kèm trách nhiệm lớn lao. Từ mái trường chuyên của tỉnh đến giảng đường Học viện An ninh nhân dân, em luôn giữ vững tinh thần học tập nghiêm túc, ý chí phấn đấu không ngừng và khát vọng cống hiến cho cộng đồng. Không chỉ đạt thành tích tốt trong học tập, em còn tích cực tham gia các phong trào đoàn, hoạt động tình nguyện và nhiều chương trình hướng về cộng đồng. Hiện em là Phó Chủ nhiệm Câu lạc bộ Truyền hình C500, Ủy viên Ban Chấp hành Chi đoàn B4D56, đồng thời đạt danh hiệu “Học viên giỏi” năm học 2024-2025. Em cũng ghi dấu ấn với nhiều thành tích nổi bật trong các cuộc thi do các cấp tổ chức, tiêu biểu là giải B cấp Học viện tại Cuộc thi tìm hiểu 80 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân và 20 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; được Giám đốc Học viện An ninh nhân dân tặng giấy khen....
Minh chia sẻ: "Sinh ra trong hòa bình, lớn lên khi Quảng Ninh đang phát triển mạnh mẽ từng ngày, em hiểu rằng thế hệ mình may mắn hơn rất nhiều so với các thế hệ đi trước. Chính vì vậy, tuổi trẻ hôm nay càng phải nỗ lực học tập, rèn luyện, làm chủ tri thức, công nghệ và không ngừng hoàn thiện bản thân để đóng góp cho sự phát triển của quê hương, đất nước. Với em, lý tưởng cách mạng không phải điều gì quá xa xôi mà được thể hiện từ những việc làm cụ thể mỗi ngày, từ học tập tốt, sống có trách nhiệm đến sẵn sàng cống hiến khi Tổ quốc cần".
Nhìn vào hành trình của Minh, điều đọng lại không chỉ là những thành tích cá nhân mà còn là sự nhất quán giữa nhận thức và hành động. Đó cũng là hình ảnh tiêu biểu của nhiều thanh niên Quảng Ninh hôm nay - những người đang mang theo hành trang là lý tưởng cách mạng để bước vào tương lai bằng tâm thế tự tin, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.
Từ thực tiễn của tỉnh có thể thấy, lý tưởng cách mạng không tồn tại trong những khẩu hiệu hay những bài học mang tính lý thuyết, mà đang hiện hữu sinh động qua những con người cụ thể. Đó là những đoàn viên tình nguyện đến với vùng sâu, vùng xa hỗ trợ người dân chuyển đổi số; là những kỹ sư trẻ miệt mài nghiên cứu sáng kiến cải tiến kỹ thuật trong ngành Than; là những cán bộ trẻ tận tụy phục vụ nhân dân ở cơ sở; là những doanh nhân trẻ khởi nghiệp với khát vọng làm giàu chính đáng gắn với trách nhiệm xã hội.
Vừa qua, Ban Thường vụ Tỉnh Đoàn Quảng Ninh phối hợp với Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh tổ chức chương trình tuyên dương Gương mặt trẻ, Tài năng trẻ tỉnh Quảng Ninh năm 2025. Tại chương trình, 8 gương mặt trẻ và 20 tài năng trẻ tiêu biểu đã được vinh danh trên nhiều lĩnh vực, ghi nhận những đóng góp xuất sắc của thế hệ trẻ đối với sự phát triển của tỉnh. Đặc biệt, đồng chí Nguyễn Văn Thành, Thiếu tá, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Trà Cổ (Bộ đội Biên phòng tỉnh), là một trong những điển hình tiêu biểu được tuyên dương và vinh dự được xét chọn là Gương mặt trẻ Việt Nam triển vọng năm 2025.
Cùng với đó, tuổi trẻ Quảng Ninh tiếp tục khẳng định vị thế và chất lượng đội ngũ cán bộ đoàn khi có 4 đồng chí được Trung ương Đoàn trao tặng Giải thưởng Lý Tự Trọng năm 2026, gồm: Vũ Hiền Anh, Bí thư Đoàn Trường THPT Chuyên Hạ Long; Hoàng Quốc Việt, Bí thư Đoàn Thuế Quảng Ninh; Bùi Việt Đức, Bí thư Chi đoàn Phòng Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh; Nguyễn Trung Tín, Bí thư Đoàn Công ty CP Than Vàng Danh - Vinacomin. Đây là những cán bộ đoàn tiêu biểu, có nhiều sáng kiến, đóng góp nổi bật trong công tác đoàn và phong trào thanh, thiếu nhi, góp phần lan tỏa hình ảnh đẹp của tuổi trẻ Quảng Ninh trong thời kỳ mới.
Đồng chí Nguyễn Trung Tín, Bí thư Đoàn Công ty CP Than Vàng Danh - Vinacomin, chia sẻ: “Đối với tôi, lý tưởng cách mạng không phải là điều gì xa vời, mà chính là ngọn lửa soi đường trong học tập, lao động và cống hiến. Lý tưởng ấy giúp mỗi người trẻ xác định được mục tiêu sống đúng đắn, biết đặt lợi ích của tập thể, của cộng đồng lên trên lợi ích cá nhân và luôn nỗ lực vượt qua khó khăn để hoàn thiện bản thân. Trong môi trường sản xuất đặc thù của ngành Than, tôi càng nhận thức sâu sắc rằng tuổi trẻ muốn trưởng thành phải dám nhận việc khó, dám dấn thân và không ngừng học hỏi. Giải thưởng Lý Tự Trọng là niềm vinh dự lớn lao, nhưng đồng thời cũng là động lực để tôi tiếp tục rèn luyện, phấn đấu nhiều hơn nữa. Với trách nhiệm là Bí thư Đoàn Công ty, tôi luôn tâm niệm phải giữ vững bản lĩnh chính trị, phát huy vai trò thủ lĩnh thanh niên, đoàn kết, dẫn dắt hơn 1.000 đoàn viên, thanh niên Than Vàng Danh thi đua lao động sản xuất, làm chủ khoa học công nghệ, tích cực tham gia các phong trào tình nguyện, an sinh xã hội. Tôi tin rằng, khi mỗi người trẻ có lý tưởng, có khát vọng cống hiến và tinh thần trách nhiệm, chúng ta sẽ có đủ bản lĩnh để vượt qua mọi thử thách, góp phần xây dựng doanh nghiệp phát triển bền vững và quê hương Quảng Ninh ngày càng giàu đẹp”.
Trong hành trang của tuổi trẻ bước vào tương lai, tri thức là điều kiện cần, kỹ năng là công cụ quan trọng, nhưng lý tưởng cách mạng mới là nền tảng tạo nên bản lĩnh, nhân cách và trách nhiệm công dân. Khi được bồi đắp đúng đắn, lý tưởng ấy sẽ trở thành động lực để mỗi người trẻ không chỉ thành công cho riêng mình, mà còn góp phần xây dựng Quảng Ninh ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại, cùng đất nước vững bước trên hành trình phát triển mới.
Viết tiếp khát vọng tuổi trẻ Vùng mỏ
Nếu ở những thế hệ đi trước, lý tưởng cách mạng được hun đúc qua chiến tranh, gian khổ và những hy sinh vì độc lập dân tộc, thì trong thời bình hôm nay, lý tưởng ấy tiếp tục được tuổi trẻ Quảng Ninh gìn giữ và bồi đắp bằng khát vọng dựng xây quê hương giàu đẹp, văn minh, hiện đại.
Khát vọng ấy được thể hiện sinh động trên mọi lĩnh vực của đời sống. Từ hầm lò, nhà máy, trường học, doanh nghiệp đến vùng biên giới, hải đảo hay không gian số, thanh niên Quảng Ninh đang khẳng định vai trò xung kích, tiên phong của mình. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, hơn 125.000 lượt đoàn viên, thanh niên và nhân dân đã tham gia các lớp “Bình dân học vụ số”; trên 700 bản tin AI được xây dựng; 30 công trình số hóa các địa chỉ đỏ được triển khai, góp phần lan tỏa giá trị lịch sử, văn hóa của quê hương bằng phương thức hiện đại.
Cùng với đó, tuổi trẻ toàn tỉnh đã thực hiện 95 công trình, phần việc thanh niên với tổng trị giá hơn 11,3 tỷ đồng; trao trên 15.000 suất quà cho người dân có hoàn cảnh khó khăn; trồng mới hơn 250.000 cây xanh; huy động trên 50.000 lượt đoàn viên tham gia bảo vệ môi trường; hiến hơn 5.630 đơn vị máu cứu người. Đặc biệt, hơn 2.300 thanh niên lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự năm 2026 tiếp tục khẳng định tinh thần sẵn sàng cống hiến, tiếp nối truyền thống yêu nước của các thế hệ cha anh.
Những con số ấy không chỉ phản ánh sức trẻ, nhiệt huyết của thanh niên Quảng Ninh, mà sâu xa hơn còn cho thấy lý tưởng cách mạng đang được chuyển hóa thành hành động cụ thể, trở thành động lực để người trẻ sống có trách nhiệm với cộng đồng, với quê hương và đất nước. Chính từ những công việc bình dị hằng ngày, từ ý thức học tập, lao động sáng tạo, tình nguyện vì cộng đồng hay sẵn sàng nhận nhiệm vụ nơi khó khăn, gian khổ đã tạo nên hình ảnh đẹp của tuổi trẻ Vùng mỏ trong thời kỳ mới.
Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và sự phát triển mạnh mẽ của không gian mạng, bên cạnh những cơ hội rộng mở, thanh niên cũng đang đứng trước nhiều tác động đa chiều. Sự bùng nổ thông tin, lối sống thực dụng, những quan điểm sai trái, thù địch luôn tìm cách tác động, làm phai nhạt lý tưởng, suy giảm niềm tin của một bộ phận người trẻ. Bởi vậy, giáo dục lý tưởng cách mạng không chỉ là nhiệm vụ của tổ chức Đoàn, của nhà trường hay gia đình, mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị nhằm xây dựng thế hệ thanh niên có bản lĩnh chính trị vững vàng, giàu lòng yêu nước, có khát vọng phát triển và tinh thần cống hiến.
Bà Ngô Thị Minh, nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, nguyên đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ninh, cho rằng: Giáo dục lý tưởng cách mạng trong giai đoạn hiện nay không thể chỉ là truyền đạt kiến thức hay tuyên truyền bằng lý thuyết. Điều quan trọng là phải tạo ra nhiều môi trường thực tiễn để thanh niên được trải nghiệm, được cống hiến thông qua các phong trào hành động cách mạng, hoạt động tình nguyện vì cộng đồng, chuyển đổi số, khởi nghiệp sáng tạo, bảo vệ môi trường và giữ gìn chủ quyền Tổ quốc. Chính trong quá trình ấy, người trẻ sẽ cảm nhận sâu sắc hơn giá trị của lòng yêu nước, của trách nhiệm công dân và ý nghĩa của sự trưởng thành. Quảng Ninh là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi kết tinh tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm”, đồng thời là một cực tăng trưởng năng động của cả nước. Truyền thống ấy vừa là niềm tự hào, vừa đặt lên vai thế hệ trẻ hôm nay trách nhiệm tiếp nối và phát huy bằng tri thức, bản lĩnh và khát vọng vươn lên. Tình yêu quê hương không chỉ được thể hiện bằng cảm xúc hay lời nói, mà phải được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực trong học tập, nghiên cứu khoa học, lao động sáng tạo, chuyển đổi số, khởi nghiệp và phụng sự cộng đồng.
Từ những hạt giống lý tưởng được gieo hôm nay sẽ hình thành nên những công dân có trách nhiệm, những nhà khoa học, kỹ sư, doanh nhân, chiến sĩ và cán bộ tận tâm của ngày mai. Và khi lý tưởng cách mạng thực sự trở thành hành trang của tuổi trẻ, khát vọng cống hiến sẽ tiếp tục được viết tiếp, góp phần xây dựng Quảng Ninh trở thành tỉnh kiểu mẫu, giàu đẹp, văn minh, hiện đại; cùng đất nước vững bước trong kỷ nguyên phát triển mới.
