Với trên 12.000km2 diện tích tự nhiên là biển đảo, cùng với đó là trên 250km bờ biển, có Vịnh Hạ Long - di sản kỳ quan thiên nhiên thế giới, Quảng Ninh có lợi thế rất lớn để phát triển du lịch biển đảo mà ít nơi nào có được. Tuy nhiên, hiện nay hiệu quả khai thác du lịch biển đảo ở Quảng Ninh vẫn còn ở mức khiêm tốn...
Du lịch biển đảo sôi động nhất là vào dịp mùa hè. Thế nhưng tỷ lệ khách du lịch cao cấp đến Quảng Ninh dịp hè hiện nay còn thấp, chủ yếu vẫn là khách bình dân. Sự gia tăng ngày càng nhanh lượng khách du lịch bình dân kéo theo việc xuất hiện tràn lan các cơ sở dịch vụ du lịch nhằm đáp ứng đòi hỏi của du khách đã dẫn đến việc sử dụng quá mức tài nguyên, năng lượng gây tác động xấu đến môi trường xung quanh.
| Ngoài một số trung tâm du lịch lớn như TP Hạ Long được cho là có sự đầu tư cơ sở hạ tầng tương đối tốt để phục vụ phát triển du lịch, các khu du lịch ven biển còn lại của Quảng Ninh vẫn trong tình trạng thiếu các sản phẩm du lịch, khu vui chơi, giải trí, trung tâm mua sắm… |
Thực tế hiện nay ở một số khu du lịch ven biển trên địa bàn tỉnh, việc đảm bảo môi trường cảnh quan vẫn chưa được các doanh nghiệp đề cao. Ở không ít các khu du lịch, tình trạng nước và rác thải vẫn đang là một vấn đề nóng. Đặc biệt, vào những ngày nghỉ cao điểm, lượng khách du lịch đến rất đông kéo theo đó là lượng rác thải được vứt, ném bừa bãi, lực lượng nhân viên làm công tác vệ sinh môi trường ít, thu dọn không xuể, trông rất mất mỹ quan. Thậm chí, theo đại diện một doanh nghiệp lữ hành tại Quảng Ninh, vừa rồi đơn vị có tổ chức đi khảo sát một số bãi biển để tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí cho du khách. Và thật đáng tiếc là có những bãi biển đẹp ở Quảng Ninh vẫn đang trong tình trạng môi trường chưa được bảo vệ, rác, nước thải đổ bừa bãi… Những người dân sống gần các khu vực bãi biển này cho biết, mỗi khi thuỷ triều lên, một lượng rác lớn được sóng đánh xô vào bờ và khi thuỷ triều rút xuống, những cọng cây, rác thải lại nằm mắc cạn trên bãi cát. Nếu không phải mùa du lịch, một số bãi biển ít khách đến tham quan nghỉ dưỡng, các cơ sở dịch vụ thường không quan tâm đến việc thu dọn rác. Mặc dù, để thúc đẩy việc bảo vệ môi trường du lịch, thời gian qua các cơ quan chức năng đã có nhiều giải pháp nhằm bảo vệ môi trường như: Tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân, xây dựng nếp sống văn minh, lịch sự tại các điểm du lịch. Cùng với đó, các ngành chức năng đã tiến hành phát động các tuần lễ bảo vệ môi trường đến sâu rộng trong quần chúng nhân dân, các cơ quan, doanh nghiệp v.v.. Tuy nhiên, việc bảo vệ môi trường ở một số nơi vẫn chưa thực sự đi vào nề nếp.
Cùng với vấn đề môi trường, một trong những điểm yếu của đa số các khu du lịch ven biển hiện nay, đặc biệt là các khu du lịch ở khu vực ngoài đảo xa, là sự hạn chế về cơ sở hạ tầng du lịch, thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao, sản phẩm du lịch biển còn quá đơn điệu, dịch vụ phục vụ du lịch còn thiếu. Ở hầu hết các khu du lịch ven biển, sản phẩm du lịch đều na ná giống nhau. Ngoài một số trung tâm du lịch lớn như TP Hạ Long được cho là có sự đầu tư cơ sở hạ tầng tương đối tốt để phục vụ phát triển du lịch, các khu du lịch ven biển còn lại của Quảng Ninh vẫn trong tình trạng thiếu các sản phẩm du lịch, khu vui chơi, giải trí, trung tâm mua sắm… Vì thế, con số khách du lịch đến Quảng Ninh rất đông, nhưng số ngày lưu trú rất ngắn, doanh thu du lịch chưa cao. Rõ nhất là trong thời gian qua, Hạ Long là một trong những điểm đến hấp dẫn thu hút khách du lịch tàu biển quốc tế, nhiều hãng tàu biển lớn đã chọn Hạ Long là điểm dừng chân để đưa khách tàu biển đến tham quan. Nhưng điều đáng buồn hiện nay là tàu biển đến Hạ Long phần lớn chỉ lưu trú tại Hạ Long trong ngày. Khách tàu biển đến Hạ Long, chiếm đa số chỉ đi tham quan Vịnh Hạ Long, lên bờ tham quan một số điểm xung quanh TP Hạ Long, sau đó quay trở lại tàu. Bà Maria Wictoria Polonska, khách du lịch Ba Lan, sau những ngày đến tham quan Hạ Long, đã chia sẻ: Cảnh đẹp Vịnh Hạ Long thật tuyệt vời, nhưng dịch vụ phục vụ du lịch ở đây còn hạn chế. Nhất là các hoạt động dịch vụ du lịch vào ban đêm ở Hạ Long. Buổi tối ở Khu du lịch Bãi Cháy, ngoài chợ đêm ra, du khách chẳng biết đi đâu. Hạ Long nên hình thành thêm các hoạt động dịch vụ phục vụ du khách vào buổi tối; chẳng hạn như: Khu phố ẩm thực, phố đi bộ, khu vui chơi giải trí… để giữ chân du khách ở lại lâu hơn. Việc hạn chế các dịch vụ phục vụ khách đã lý giải được vì sao du khách đến Hạ Long tham quan du lịch thường chỉ đi trong ngày, sau đó lại quay về Hà Nội, mặc dù cơ sở dịch vụ lưu trú, hệ thống khách sạn cao cấp ở Hạ Long được đầu tư rất lớn, giá cả phải chăng, nhiều trung tâm du lịch lớn khác trong nước còn phải “ghen tị”. Tuy nhiên, vì thiếu các dịch vụ vui chơi, giải trí trên bờ nên hiện nay, vào những ngày bình thường trong năm, công suất hoạt động buồng phòng trung bình ở các khách sạn Hạ Long không cao. Đối với nhiều khách du lịch quốc tế, họ đã chọn giải pháp xuống tàu du lịch để nghỉ đêm trên Vịnh, một phần để trải nghiệm, một phần cũng do dịch vụ du lịch buổi tối ở Hạ Long còn nghèo nàn, đơn điệu…
Mặc dù, được đánh giá là địa phương có nguồn tài nguyên du lịch biển đảo phong phú nhưng để thúc đẩy phát triển du lịch biển đảo phát triển bền vững, Quảng Ninh còn rất nhiều việc phải làm. Bên cạnh việc khắc phục những hạn chế trên, một vấn đề cần được quan tâm nhất hiện nay đó là việc bảo vệ cảnh quan môi trường biển. Bởi môi trường được xem là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng, tính hấp dẫn của sản phẩm du lịch, qua đó ảnh hưởng đến khả năng thu hút khách, đến sự tồn tại của các hoạt động du lịch. Việc khai thác hợp lý, giữ gìn, phục hồi, tái tạo các tài nguyên du lịch biển sẽ nâng cao chất lượng môi trường du lịch, tăng sự hấp dẫn của các điểm du lịch. Mặt khác, cần xây dựng phát triển các sản phẩm du lịch và dịch vụ biển cao cấp, độc đáo, chất lượng cao có uy tín trên thị trường trong và ngoài nước.
Thu Nguyên
