Người nông dân vừa sản xuất nông nghiệp, vừa giữ vai trò như một hướng dẫn viên du lịch trong mô hình du lịch làng quê Việt - là cách làm mà xã Yên Đức (Đông Triều) đang triển khai thực hiện khá thành công. Từ hướng đi này, bộ mặt nông thôn và đời sống người dân đã có những khởi sắc, trở thành hướng đi mới cho Yên Đức trên con đường phát triển.
Nhờ có sự hội tụ những nét đặc trưng của văn hoá nông nghiệp làng quê Bắc Bộ, có nhiều cảnh quan đẹp, những di tích lịch sử nổi tiếng như núi Canh, chùa Cảnh Huống, sông Kinh Thày… đã giúp cho Yên Đức có được lợi thế để có thể phát triển du lịch theo hướng du lịch sinh thái, tìm hiểu văn hoá làng quê Việt Nam. Nhận thấy tiềm năng, lợi thế này Công ty cổ phần Du thuyền Đông Dương phối hợp với xã Yên Đức tiến hành đầu tư thử nghiệm mô hình “Du lịch làng quê Yên Đức” từ tháng 6-2011. Thông qua hoạt động của du lịch sinh thái, gắn kết với bảo tồn và phát triển văn hoá truyền thống, hoạt động này sẽ góp phần nâng cao giá trị văn hoá của làng quê, đồng thời góp phần tăng thu nhập cho người dân, thúc đẩy sự phát triển của nông thôn theo hướng bền vững. Để thực sự là điểm du lịch mới hấp dẫn xã đã huy động nhân dân vệ sinh sạch sẽ đường làng, ngõ xóm, các công trình nông thôn được đầu tư chỉnh trang, xây mới đã tạo nên một diện mạo nông thôn đẹp đẽ.
Trong một dịp về làm việc tại Yên Đức, tôi đã được ông Phạm Văn Tề, thôn Đồn Sơn - Yên Đức, một lão nông tham gia chương trình du lịch làng quê tâm sự: “Nhà tôi là gốc làm nông nghiệp. Quanh năm cày cấy, cả gia đình chỉ trông mong vào đồng ruộng, không có nghề phụ, các con lớn đều phải đi làm ăn xa nhà. Từ khi tham gia phục vụ khách du lịch tham quan làng quê Yên Đức, gia đình đã có thêm thu nhập cùng với việc làm nông. Bình quân mỗi tháng đón khách tham quan cũng được khoảng 1 triệu đồng, thêm được thu nhập không chỉ đảm bảo cho chi tiêu hàng ngày mà còn góp được tiền tiết kiệm cho các con. Điều quan trọng hơn là chúng tôi có cơ hội được giới thiệu về văn hoá Việt, về những di tích lịch sử của địa phương mình với du khách trong và ngoài nước. Cũng qua đây để giáo dục tình yêu quê hương với con cháu, ý thức giữ gìn những nét đẹp văn hoá của làng quê mình.
Cũng như ông Tề, chị Dương Thị Mến phó trưởng thôn Yên Khánh phấn khởi cho biết: “Từ khi đưa khu du lịch làng quê Yên Đức vào khai thác, đời sống bà con được nâng lên rõ rệt, nhiều bà con đã được tạo công ăn việc làm, có thêm thu nhập. Sản phẩm nông sản của bà con cũng được bán trực tiếp cho du khách qua các hoạt động như làm vườn, câu cá, thu hoạch rau quả... khách du lịch được ra đồng làm cỏ, mò cua bắt ốc cùng nông dân, sau đó đem về nhà nấu nướng, sinh hoạt với gia đình. Qua phục vụ du lịch, sản xuất nông nghiệp cũng có nguồn thu ổn định hơn ”. Bên cạnh phát triển theo hướng du lịch sinh thái, Yên Đức cũng tập trung phát triển ngành nông nghiệp bền vững, áp dụng các mô hình mới, chuyển đổi giống, cơ cấu cây trồng vật nuôi cho hiệu quả cao. Năm 2011, giá trị sản xuất nông - lâm - ngư nghiệp của xã đạt trên 41 tỷ đồng, tăng 14,5% so với năm trước, cánh đồng lúa của xã năng suất đạt 55,82 tạ/ha, tăng 5,29 tạ/ha, thu nhập bình quân của người dân trong xã cũng tăng lên, đạt gần 20 triệu đồng/người/năm.
Với sự phong phú về hình thức các hoạt động kết hợp với nhu cầu về tham gia hoạt động du lịch sinh thái của du khách trong và ngoài nước đến với “du lịch làng quê Yên Đức” ngày càng tăng, cho thấy tiềm năng, cơ hội gắn kết giữa hoạt động du lịch, bảo tồn và phát triển văn hoá làng quê với phát triển kinh tế là rất lớn. Tuy nhiên, chương trình du lịch làng quê Yên Đức mới chỉ thực hiện ra tại hai thôn Yên Khánh và Đồn Sơn. Hy vọng với những kết quả đã đạt được trong thời gian tới sẽ tiếp tục được xã phát huy trên con đường xây dựng nông thôn mới. Hướng tới mục tiêu xã có môi trường nông thôn lành mạnh cả về văn hoá, tinh thần lẫn vật chất.
Nguyễn Thanh Tùng