Trong bối cảnh chuỗi cung ứng và dòng vốn đầu tư toàn cầu đang có xu hướng dịch chuyển mạnh mẽ, mặt bằng sạch, hạ tầng đồng bộ trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của mỗi địa phương. Quảng Ninh đang tập trung đẩy mạnh GPMB các KKT, KCN nhằm đón đầu làn sóng dịch chuyển, thu hút các dự án đầu tư quy mô lớn, công nghệ cao, giá trị gia tăng cao.
Hiện toàn tỉnh có 10 dự án KCN với tổng diện tích gần 4.000ha. Đến nay, 5 dự án đã hoàn thành GPMB và được giao đất 100% diện tích với quy mô trên 1.074ha, gồm các KCN Cái Lân, Việt Hưng, Đông Mai, Nam Tiền Phong và Bạch Đằng. Đây là những KCN đã cơ bản hoàn thiện hạ tầng, thu hút nhiều dự án sản xuất công nghệ cao, chế biến, chế tạo, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng công nghiệp của tỉnh.
Các dự án còn lại gồm Texhong Hải Hà, Bắc Tiền Phong, Sông Khoai, Hải Yên và Đông Triều. Trong đó, KCN Texhong Hải Hà giai đoạn 1 cơ bản hoàn thành GPMB với 657,2/660ha. Cảng và KCN Bắc Tiền Phong đã hoàn thành GPMB toàn bộ khu vực Phong Cốc và 77% ở khu vực Liên Hòa; nhiều diện tích đủ điều kiện đã được giao, cho thuê đất để triển khai hạ tầng. Còn tại KCN Đông Triều, diện tích GPMB tiếp tục được đẩy mạnh, tạo cơ sở để chủ đầu tư triển khai các bước tiếp theo của dự án.
Riêng diện tích mặt bằng KCN Bắc Tiền Phong và Sông Khoai do có nhiều hộ dân có mặt bằng tại vị trí quy hoạch phải bố trí tái định cư, vì thế tiến độ đang chậm hơn so với kế hoạch. Hiện các địa phương đang tập trung tháo gỡ từng nhóm vướng mắc, phấn đấu sớm bàn giao mặt bằng, để tiếp tục đẩy mạnh triển khai các hạng mục đầu tư hạ tầng.
Để tiếp tục đẩy nhanh tiến độ GPMB các KCN, đón đầu làn sóng dịch chuyển đầu tư mới, UBND tỉnh đang chỉ đạo Ban Quản lý KKT cùng các địa phương, chủ đầu tư các KCN xây dựng kế hoạch chi tiết cho từng dự án; rà soát, phân loại từng nhóm khó khăn về nguồn gốc đất, giá đất, tái định cư, hồ sơ pháp lý, tranh chấp, khiếu nại... để có giải pháp tháo gỡ. Đặc biệt, từng phần việc đều được xác định rõ lộ trình, thời gian hoàn thành và trách nhiệm của mỗi cơ quan, đơn vị. Quan điểm của tỉnh, vướng ở đâu tháo gỡ ở đó, khó khăn thuộc cấp nào thì cấp đó chủ động giải quyết, không để tồn đọng kéo dài.
Để công tác GPMB đảm bảo tiến độ, UBND tỉnh đã yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, đối thoại trực tiếp với người dân; công khai, minh bạch các phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; kịp thời giải đáp những kiến nghị, băn khoăn của nhân dân để tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai. Đặc biệt, chủ động chuẩn bị quỹ tái định cư trước khi triển khai thu hồi đất với tinh thần, bảo đảm nơi ở mới cho người dân bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ, tạo sinh kế ổn định lâu dài để người dân đồng thuận bàn giao mặt bằng…
Bên cạnh đó, tỉnh cũng yêu cầu các chủ đầu tư hạ tầng KCN nâng cao trách nhiệm, chủ động phối hợp với địa phương trong công tác GPMB; bố trí đầy đủ nguồn lực, khẩn trương hoàn thiện các thủ tục đầu tư. Những trường hợp chậm triển khai, không đáp ứng yêu cầu sẽ được rà soát, xử lý nghiêm nhằm bảo đảm sử dụng hiệu quả tài nguyên đất đai và giữ vững môi trường đầu tư thông thoáng của tỉnh.
Cùng với đó, tỉnh tiếp tục rà soát, cập nhật thêm các dự án KCN, CCN mới được cấp quyết định đầu tư vào danh mục theo dõi công tác GPMB nhằm bảo đảm quản lý tập trung, thống nhất và chủ động xây dựng phương án tạo quỹ đất phục vụ thu hút đầu tư. Việc bổ sung các dự án này không chỉ giúp đánh giá đầy đủ hiện trạng công tác GPMB trên toàn địa bàn tỉnh mà còn tạo cơ sở để tỉnh phân bổ nguồn lực, kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn phát sinh ngay từ giai đoạn đầu triển khai nhằm tiếp tục tạo quỹ đất sạch, đáp ứng yêu cầu phát triển các KCN, CCN theo quy hoạch và mục tiêu tăng trưởng của tỉnh.
Như vậy, với tầm nhìn chiến lược, sự chỉ đạo quyết liệt cùng sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, Quảng Ninh đang chuyển mạnh tư duy từ GPMB theo từng dự án sang chủ động tạo lập quỹ đất chiến lược cho phát triển lâu dài. Cùng với đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông, cảng biển, logistics và các KCN, Quảng Ninh đang từng bước hình thành các hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, có khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để tỉnh tiếp tục khẳng định vị thế là điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư chiến lược, tạo động lực tăng trưởng nhanh, bền vững trong giai đoạn phát triển mới.
