Ngày 27-3, tại TX Quảng Yên, UBND tỉnh và Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam phối hợp tổ chức Hội thảo khoa học 725 năm Chiến thắng Bạch Đằng (1288-2013).
Đến dự về phía Trung ương có đông đảo các nhà khoa học đầu ngành về lịch sử của Việt Nam như: Giáo sư, Viện sỹ Phan Huy Lê; Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Quang Ngọc; các Phó Giáo sư, Tiến sỹ Vũ Văn Quân, Nguyễn Thị Phương Chi, Lê Thị Liên, Trần Đức Thạnh, Tiến sỹ Nguyễn Việt. Về phía tỉnh Quảng Ninh có đồng chí Vũ Thị Thu Thuỷ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, đại diện các sở, ngành, đơn vị liên quan cùng đông đảo các cơ quan báo chí của tỉnh, Trung ương đóng trên địa bàn tỉnh.
Hội thảo có 16 báo cáo tham luận với hai nội dung chính với những vấn đề liên quan đến Chiến thắng Bạch Đằng 1288 và Di tích chiến thắng Bạch Đằng trong việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản cho hôm nay và mai sau.
Tổng hợp các ý kiến, kết luận hội thảo, Giáo sư, Viện sỹ Phan Huy Lê đã nhấn mạnh, Chiến trận Bạch Đằng xảy ra ở vùng sông nước này trong điều kiện địa hình cách ngày nay hơn 7 thế kỷ, khác rất nhiều so với hiện nay.
Do đó, kết luận cuối cùng về vấn đề này chưa thể đưa ra; cùng với đó là một số địa điểm quan trọng khác cũng cần có những khảo sát, nghiên cứu nghiêm túc thời gian tới đây như: Ghềnh Cốc hay thuỷ triều con nước…
Qua các ý kiến cũng cho thấy, Chiến thắng Bạch Đằng 1288 đã được đặt trong bối cảnh rộng lớn hơn để nhìn nhận toàn diện hơn khi gắn với công cuộc xây dựng đất nước, tạo ra tiềm lực quân sự cho chiến thắng. Từ đó khẳng định thêm, Chiến thắng Bạch Đằng là chiến tranh mang tính toàn dân, dưới sự lãnh đạo vua tôi nhà Trần chỉ huy toàn dân đánh giặc.
Giáo sư, Viện sỹ Phan Huy Lê cũng khẳng định, các ý kiến về Chiến thắng Bạch Đằng là quan trọng nhất, đã kế thừa kết quả trước đây, bổ sung thêm các tư liệu mới; trong đó đóng góp lớn nhất là của các nhà khảo cổ học.
Trên cơ sở đó, nhận thức về chiến thắng Bạch Đằng có nhiều điểm mới: Chiến trận được mở rộng từ Vạn Kiếp, Bạch Đằng đến Hải Phòng; việc bố trí trận địa đánh giặc là cực kỳ mưu trí, hiểm hóc trên cơ sở tận dụng địa hình sông nước, núi non kết hợp bãi cọc; có sự phối hợp chặt chẽ giữa quân thuỷ, bộ và người dân địa phương…đã tạo nên một chiến thắng oanh liệt, có ý nghĩa rất lớn với lịch sử dân tộc.
Giáo sư, Viện sỹ Phan Huy Lê cũng thống nhất đặt ra những kiến nghị, đề xuất: Cần tiếp tục nghiên cứu thêm về Chiến thắng Bạch Đằng trên nhiều phương diện, trong đó khảo cổ học đi đầu, phối hợp liên ngành các lĩnh vực khác như địa lý, bảo tồn, bảo tàng…và nghiên cứu trên cơ sở mở rộng không gian Chiến trận Bạch Đằng ở những vùng liên quan.
Cần chú trọng bảo tồn vì đây là cơ sở gốc để thực hiện các nghiên cứu khoa học ở các di tích, hiện vật trong bảo tàng; trên cơ sở đó tôn tạo cho thoả đáng.
Việc phát huy giá trị di tích cần chú trọng việc quảng bá mang tầm quốc tế, phát triển du lịch trong liên kết tổng thể với các vùng khác; đồng thời cần gắn kết trong giáo dục truyền thống, đóng góp thiết thực trong vấn đề bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Phan Hằng
