Ngày 29/3, tại Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt chùa Vĩnh Nghiêm, tỉnh Bắc Giang, Hội Di sản Văn hóa Việt Nam phối hợp với các đơn vị của tỉnh Bắc Giang tổ chức Hội thảo khoa học: “Đệ nhị Tổ Thiền phái Trúc Lâm Pháp Loa với việc kế thừa và phát triển di sản văn hóa Thiền phái Trúc Lâm”, tưởng niệm 687 năm Ngày Tổ sư Pháp Loa viên tịch 3/3 (1330 – 2017).
Thiền sư Pháp Loa tên thật là Đồng Kiên Cương, sinh ngày 7-5-1284, quê ở làng Cửu La, huyện Chí Linh, tỉnh Hải Dương. Thiền sư Pháp Loa hưởng dương 47 tuổi, có 26 năm hành đạo, trong đó có 23 năm giữ cương vị Đệ nhị Tổ của Thiền phái Trúc Lâm. Ông viên tịch tại chùa Quỳnh Lâm, Đông Triều (Quảng Ninh). Thiền phái Trúc Lâm ra đời vào thời nhà Trần (1226-1400). Lịch sử của Thiền phái Trúc Lâm gắn liền với tên tuổi của Trúc Lâm Điều Ngự giác Hoàng Trần Nhân Tông. Cùng với Phật Hoàng Trần Nhân Tông, Thiền sư Pháp Loa và Thiền sư Huyền Quang được lịch sử gọi là Trúc Lâm Tam Tổ.
Tại hội thảo đã có 29 bài tham luận được chuẩn bị công phu, tâm huyết của các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu văn hoá và đại diện HĐTS GHPG Việt Nam. Các ý kiến tại Hội thảo đều đánh giá cao và thống nhất tôn vinh những công lao mà Đệ nhị Tổ Pháp Loa là người đã kế thừa và phát triển tư tưởng của Phật hoàng Trần Nhân Tông và đưa Thiền phái Trúc Lâm có vị thế như ngày hôm nay. Đặc biệt, các bài tham luận đều khẳng định, Thiền sư Pháp Loa đã có những cải cách đáng kể về mặt tổ chức, là người đầu tiên tổ chức Giáo hội Phật giáo một cách có hệ thống, lập sổ bộ tăng, ni và tự viện trong cả nước, qua đó đã góp phần vào việc quản lý, đào tạo các tăng ni. Đồng thời, tổ sư Pháp Loa cũng rất quan tâm đến việc mở giảng các lớp thuyết Pháp về Phật pháp, đặc biệt hơn nữa là đã cho ấn hành Đại Tạng Kinh, một tác phẩm quan trọng của Phật giáo tại Việt Nam.
Thông qua Hội thảo đã góp phần khẳng định công lao to lớn của Tổ sư Pháp Loa trong việc xây dựng và phát triển Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử. Các bài tham luận tại hội thảo phần nào đã phần nào làm sáng tỏ hơn nữa về cuộc đời và sự nghiệp của ông. Đồng thời, thông qua đây sẽ đặt ra cho các nhà khoa học, các nhà quản lý và các địa phương những vấn đề cần phải tiếp tục nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị các di sản trong thời gian tới.
Thanh Tùng (Phòng VHTT TX Đông Triều)
