Chỉ còn một tuần nữa là lễ hội hoa sở huyện Bình Liêu (được tổ chức tại xã Đồng Tâm, ngày 28/11) chính thức diễn ra. Những ngày này, bên cạnh các công tác chuẩn bị hạ tầng, trang trí... phục vụ lễ hội, người dân các thôn bản trong xã cũng tích cực tập rượt, lựa chọn giới thiệu các hoạt động, tiết mục văn hoá văn nghệ bản sắc của dân tộc mình tới du khách.
Chúng tôi tới Phiêng Chiểng (xã Đồng Tâm), thôn có đa phần là người dân tộc thiểu số sinh sống, đúng vào thời điểm bà con vừa thu hoạch xong vụ mùa. Mấy ngày này, tranh thủ lúc nông nhàn, chị em trong thôn rủ nhau tập vấn tóc theo cách truyền thống để đến hôm lễ hội có thể giới thiệu với du khách về trang phục đặc trưng của dân tộc mình. Cùng với trang phục truyền thống, cách vấn tóc của phụ nữ cũng là điểm độc đáo của dân tộc Dao Thanh Y. Theo quan sát của chúng tôi, để vấn tóc, người phụ nữ Dao Thanh Y phải thực hiện rất nhiều công đoạn tỉ mỉ. Kiểu tóc truyền thống là để tóc dài rẽ ngôi, quấn sau gáy và quanh đầu, vuốt ngược lên thành búi. Các búi lại cột chặt với nhau bằng dây gai, sau đó đội một cái mũ, quấn chỉ đỏ, có gắn những hàng khuy bằng bạc. Chị Chìu Thị Hương một người dân thôn, chia sẻ: “Trang phục của phụ nữ Dao Thanh Y thường sặc sỡ và được trang trí cầu kỳ. Để kết hợp với trang phục truyền thống, quan trọng nhất là phải biết vấn tóc theo phong tục đặc trưng, vấn tóc hoàn chỉnh cũng mất mấy tiếng đồng hồ. Vì thực hiện mất nhiều thời gian, nên ngày nay chỉ khi nào có lễ hội hay tết thì chị em trong thôn mới mặc trang phục truyền thống. Với lớp trẻ thì đa phần không còn giữ được phong tục này. Nhân dịp này, vừa là để chuẩn bị cho lễ hội hoa sở lần đầu, cũng là dịp tốt để tuyên truyền, giáo dục thế hệ trẻ lưu giữ và phát huy bản sắc văn hoá của dân tộc mình. Đồng thời giới thiệu với du khách…”.
Giống như người dân ở thôn Phiêng Chiểng, những ngày này, người dân thôn Nà Khau cũng đang nô nức tập các bài hát then đặc trưng của dân tộc Tày để biểu diễn dịp lễ hội hoa sở. Anh Hoàng Đức Quy, người dạy hát then trong thôn, cho hay: “Hát then không khó, nhưng phải được luyện tập thường xuyên. Người nhiều kinh nghiệm hát then hiện phần lớn tuổi đã cao, lứa trẻ bây giờ còn bận đi học, bận làm, nên thỉnh thoảng mới tập, nên chỉ gọi là biết chứ khó có thể nhuần nhuyễn được. Nhưng dịp này xã khuyến khích bà con đóng góp các tiết mục văn nghệ trong lễ hội, nên ai cũng hào hứng tham gia tập luyện, để có dịp khoe với du khách bản sắc của dân tộc mình”.
Ở Đồng Tâm, chủ yếu là các dân tộc thiểu số Tày, Dao, Sán Chỉ, Hoa sinh sống, mỗi dân tộc có một bản sắc văn hoá, phong tục riêng. Tại lễ hội hoa sở sắp tới, bên cạnh giới thiệu quảng bá hình ảnh cây hoa sở đặc trưng của vùng đất Bình Liêu, giới thiệu các thắng cảnh thiên nhiên trên địa bàn, thì nét văn hoá đặc sắc của các dân tộc là một trong những ý nghĩa quan trọng của lễ hội, được nhiều du khách quan tâm tìm hiểu.
Đến với lễ hội hoa sở huyện Bình Liêu, cùng với ngắm hoa sở, chiêm ngưỡng không gian tươi đẹp của cảnh quan tự nhiên núi rừng nơi biên cương, du khách còn được trải nghiệm không gian văn hoá đa sắc màu của các dân tộc trên địa bàn. Tham dự lễ hội, du khách sẽ được chiêm ngưỡng, tìm hiểu các trang phục truyền thống; thưởng thức các điệu múa, lời hát của đồng bào các dân tộc; tham dự các trò chơi dân gian, thi đấu thể thao dân tộc, như ném còn, giã gạo, đẩy gậy, bắn nỏ...; thưởng thức hương vị các món ăn độc đáo vào đúng dịp cơm mới là bánh cốc mò, xôi ngũ sắc v.v..
Lễ hội hoa sở hứa hẹn đưa du khách đắm mình vào không gian văn hoá dân gian dân tộc sống động, đầy sắc màu của núi rừng, bản làng nơi đây. Ông Lương Hải Đông, Trưởng thôn Đồng Long, phấn khởi: Năm nay Đồng Long vinh dự được chọn là nơi tổ chức lễ hội hoa sở của xã, tụ hội các giá trị văn hoá của các dân tộc trên địa bàn. Đây không những là dịp để quảng bá tiềm năng du lịch của địa phương, mở hướng phát triển, mà còn là hoạt động thiết thực để giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá vùng đất, con người nơi đây.
Nguyễn Thanh[links()]
