Lòng moong “Cọc Sáu” ở Thạch Khê

Mặc dù Cọc Sáu là mỏ than lớn đang ăn nên làm gia; những người công nhân của Cọc Sáu phần lớn đã yên bề gia thất, nhà cao cửa rộng ở bên bờ vịnh Bái Tử Long xinh đẹp nhưng họ vẫn tình nguyện đến với vùng đất mới với bao khó nhọc, vất vả, thiếu thốn đang chờ phía trước. Con đường gập nghềnh, xung quanh dân cư thưa thớt dần, trước mắt chúng tôi hiện ra một khoảng trống mênh mông, ngắm hết tầm mắt. Đó là một dải cát trắng dài vô tận, cũng là địa bàn của mỏ sắt Thạch Khê. ẩn mình phía dưới là những quặng sắt có giá trị kinh tế cao. Đón chúng tôi, kỹ sư Nguyễn Quốc Hưng, Phó quản đốc Công trường.

Anh Hưng làm thợ sửa chữa thiết bị ở Công ty Than Cọc Sáu từ năm 1986 đến nay. Anh dẫn chúng tôi đi thêm một đoạn đường cát nữa mới thấy công trường rầm rào tiếng máy. Ba khu vực xúc cát với những cỗ máy xúc thủy lực và nhiều xe tải nặng đang làm việc. Một lòng moong khá rộng đã hiện ra, có cả phà bơm nước khiến chúng tôi đều có liên tưởng hình như những người thợ mỏ Cọc Sáu đang làm việc ở Quảng Ninh chứ không phải Thạch Khê, Hà Tĩnh. Lòng moong mới được xúc đi gần 2 triệu m3 cát và đất đá, cũng chưa phải là sâu, nhưng nước đã thẩm thấu nhiều vì khu vực này chỉ cách bờ Biển Đông chưa đầy 2km. Các anh đã phải triển khai lắp bơm nước để tiếp tục vừa bơm nước vừa thi công bốc xúc đất đá. Hiện nay moong mới được xúc đến mức sâu 5-6 mét từ mặt bằng công nghiệp mức +5. Theo dự kiến đến mức âm 37 sẽ đến quặng sắt. Một khu vực bãi thải đã được đổ 2 triệu m3 cát cao ngất. Nhưng đường lên thì thật là khó khăn. Xe chạy trên cát ở đường bằng đã khó, huống hồ lại chạy ngược lên dốc. Các anh phải đi mua đất về rải đường cho xe chạy. Hiện công trường có 10 xe Benlaz, 10 xe Kamaz, 5 xe HM, 3 máy xúc thủy lực và 3 máy gạt hoạt động liên tục ba ca. Nơi ăn chốn ở còn nhiều khó khăn nhưng các anh cũng nhanh chóng ổn định cuộc sống và tập trung đi vào sản xuất. Mặc dù đây là giai đoạn bốc xúc thử nghiệm trên nền cát nhưng đã cho những tín hiệu rất khả quan, có tính khả thi cao. Khác với việc chạy đất đá ở các mỏ ngoài Quảng Ninh, xe chạy trên nền cát không hề đơn giản. Hiệu suất của xe ô tô kém hơn, bánh xích và lưỡi gạt của máy gạt, máy xúc bị bào mòn nhanh, phải thay liên tục, có những ngày lưỡi gạt mòn tới 6 ly.

Trên khai trường đã vậy nhưng đến chỗ ăn ở của công nhân mới thấy hết nỗi vất vả của những người đi “mở đất” trên khai trường mới lập. Kỹ sư Lê Đức Trí ở trong một căn phòng cùng 3 anh em khác. Anh là Phó quản đốc trực ca. Anh Trí tâm sự: Đợt tôi vào công trường sắt Thạch Khê này cùng với hơn 70 anh em khác, phần lớn đã lập gia đình và có công việc ổn định ở Cọc Sáu. Theo yêu cầu của Tập đoàn chúng tôi đến với vùng đất mới, tuy có nhiều vất vả và buồn vì phải xa gia đình nhưng rồi cũng quen.  Cả khu nhà tạm của công trường gồm các dãy nhà ở, nhà ăn, nhà sinh hoạt chung và các nhà kho, cả cái sân dùng để sửa chữa xe máy thiết bị được quy hoạch gọn một khu vực trên một mặt bằng khá đẹp. Mới vào sản xuất chưa đầy một năm, vậy mà các anh đã trồng cây xanh kín cả xung quanh khu tập thể, cây cảnh trước sân nhà ở thật đẹp mắt... Được biết, Đảng bộ Công ty và các đoàn thể rất quan tâm đến cuộc sống của anh em ở đây. Vì chưa kéo được điện lưới nên điện máy phát chỉ ưu tiên vào giờ cao điểm và phát phục vụ việc chăm lo sức khỏe, đời sống tinh thần cho anh em. Công đoàn Công ty trang bị pin mặt trời Thái Dương Năng để đun nước nóng cho anh em. Mỗi phòng được Đảng Bộ Công ty mua tặng một ti vi. Anh em sắm thêm đầu đĩa, loa máy, có thể vui hát karaoke mà không phải đi đâu. Chợ cách khu vực tới 2 km. Những ngày nghỉ, anh em thường đi chợ mua đồ về cải thiện, nhâm nhi tâm sự ở nhà chứ chẳng đi đâu chơi xa. Phòng nào cũng trang bị bếp dầu để có thể tự nấu nướng cải thiện thêm theo sở thích.