Những năm gần đây, cùng với duy trì sản xuất, TKV và các đơn vị thành viên tiếp tục đầu tư cho chống bụi, xử lý nước thải, quản lý bãi thải, cải tạo và phục hồi môi trường sau khai thác.
Thời tiết hanh khô, tại khu vực sàng tuyển, chế biến than của Công ty CP Than Cao Sơn - TKV, các hệ thống phun sương dập bụi được tăng cường vận hành. Những vị trí dễ phát sinh bụi như boongke, đầu băng tải, sàng rung, khu vực chuyển tải đều được bố trí thiết bị phù hợp.
Công ty duy trì 9 xe tưới nước chuyên dụng và 11 máy phun sương cao áp tại bãi thải, tổ chức vận hành linh hoạt theo điều kiện thời tiết và sản xuất. Theo ông Phạm Duy Chung, Phó trưởng Phòng Đầu tư - Môi trường Công ty CP Than Cao Sơn, thiết bị dập bụi được bố trí theo từng khu vực, nguồn phát sinh, qua đó nâng cao hiệu quả kiểm soát bụi trong quá trình sản xuất.
Cùng với các giải pháp kiểm soát bụi, Than Cao Sơn dành nguồn lực cho các công trình bảo vệ môi trường. Giai đoạn 2023-2025, công ty thực hiện các công trình môi trường với tổng giá trị hơn 81,5 tỷ đồng, tập trung vào cải tạo cảnh quan, phục hồi bãi thải, chống sạt lở, thoát nước và các hạng mục phục vụ sản xuất.
Tại bãi thải Bàng Nâu rộng khoảng 440ha, công ty áp dụng phương án vận chuyển, đổ thải liên hợp ô tô - băng tải, giảm phụ thuộc vào vận tải bằng ô tô, qua đó góp phần hạn chế bụi, khí thải và giảm áp lực giao thông trên các tuyến đường mỏ.
Tại các khu vực đã kết thúc đổ thải, Than Cao Sơn từng bước cải tạo, phục hồi môi trường. Từ năm 2023 đến nay, công ty đã trồng hơn 1 triệu cây xanh tại các khu vực đủ điều kiện; đồng thời đầu tư củng cố mương thoát nước, đập ngăn đất đá số 5 dưới chân bãi thải Bàng Nâu và trồng cây xanh trên các sườn tầng.
Ông Nguyễn Ngọc Dũng, Phó Giám đốc Công ty CP Than Cao Sơn, cho biết: Công ty tiếp tục tận dụng nước thải mỏ sau xử lý để vệ sinh công nghiệp, vệ sinh môi trường; nghiên cứu sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp khi đáp ứng đủ điều kiện theo quy định. Năm 2026, công ty được giao khai thác 1,8 triệu tấn than, tiêu thụ hơn 2,2 triệu tấn và bốc xúc trên 32 triệu m³ đất đá. Khối lượng sản xuất lớn đặt ra yêu cầu kiểm soát chặt chẽ các nguy cơ tác động đến môi trường, gắn với từng khâu sản xuất.
Bảo vệ môi trường được Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) xác định là nhiệm vụ xuyên suốt, gắn với hoạt động sản xuất tại các mỏ, nhà máy tuyển, kho cảng và bãi thải. Năm 2025, Tập đoàn dành hơn 1.500 tỷ đồng cho công tác bảo vệ môi trường, tập trung vào xử lý nước thải mỏ, kiểm soát bụi, cải tạo cảnh quan và phục hồi môi trường. Một trong những kết quả nổi bật là diện tích bãi thải được phủ xanh ngày càng mở rộng. Đến nay, TKV đã trồng cây tại hơn 2.000ha bãi thải, trong đó tại Quảng Ninh đạt hơn 1.800ha. Năm 2026, Tập đoàn đặt mục tiêu trồng khoảng 250ha cây xanh, riêng khu vực Quảng Ninh là 200-210ha.
Cùng với phục hồi bãi thải, TKV đẩy mạnh xử lý và tái sử dụng nước thải mỏ. Hiện Tập đoàn vận hành 45 trạm xử lý nước thải mỏ hầm lò và lộ thiên, với tổng công suất xử lý khoảng 140-150 triệu m³/năm. Một phần nước sau xử lý được tái sử dụng trong sản xuất, tưới đường và vệ sinh công nghiệp, góp phần tiết kiệm tài nguyên nước và giảm áp lực lên môi trường.
Trong vận tải, việc mở rộng hệ thống băng tải tại những khu vực phù hợp giúp giảm dần vận chuyển than bằng ô tô, qua đó hạn chế bụi, khí thải, tiếng ồn và tiêu hao nhiên liệu. Năm 2026, TKV tiếp tục đẩy nhanh các dự án băng tải vận chuyển than thay thế ô tô tại Quảng Ninh, đồng thời nâng cao hiệu quả khai thác các công trình, thiết bị bảo vệ môi trường đã được đầu tư.
Các giải pháp này có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh quy mô sản xuất của TKV tiếp tục ở mức cao. Năm 2026, Tập đoàn đặt mục tiêu sản xuất hơn 36,6 triệu tấn than sạch, tiêu thụ khoảng 50 triệu tấn. Riêng 6 tháng đầu năm, sản lượng than sạch đạt 19,7 triệu tấn, lượng than tiêu thụ gần 27,4 triệu tấn. Yêu cầu bảo đảm nguồn cung than cho nền kinh tế và an ninh năng lượng quốc gia vì thế phải đi đôi với kiểm soát tác động môi trường trong toàn bộ quá trình khai thác, chế biến và vận chuyển.
Định hướng này tiếp tục được cụ thể hóa trong chiến lược phát triển và đề án cơ cấu lại TKV giai đoạn 2026-2030, theo hướng công nghiệp - năng lượng - vật liệu hiện đại, lấy KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực. Tập đoàn đồng thời xây dựng Đề án bảo vệ môi trường đến năm 2030, định hướng đến năm 2045, gắn với lộ trình giảm phát thải khí nhà kính và mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
