Ngày cuối năm, khắp ngả đường rộn ràng tấp nập. Mọi người hối hả cuốn vào vòng xoáy của thời gian. Mấy hôm nay, sớm nào tới cơ quan nó cũng thấy người ta gánh hoa ra chợ. Hàng trăm thứ hoa nơi đây có thể trồng lũ lượt rủ nhau kéo ra chợ khoe sắc với ngàn loài hoa từ nơi khác ồ ạt đổ về. Khắp các nẻo đường cờ hoa giăng giăng ngập trời làm lòng người xôn xao, rạo rực.
Cả tuần lu bù với đủ loại đối tượng, từ trẻ em đến người già, khuyết tật đến nghèo đói, nó mệt nhoài. Cả đêm rà soát lại các danh sách, sớm nay nó uể oải và lười nhác như một cụ rùa già. Mở mắt nhìn quanh, chiếc đồng hồ khẽ nhích kim như sợ nó giật mình tỉnh giấc: Đã gần 10 giờ sáng rồi ư? Ngoài trời lất phất mưa bay làm nó càng thêm uể oải. “Chủ nhật mà, mấy tuần làm cố, quên ngơi nghỉ rồi, tuần này ta tự thưởng ta thôi, hà hà, hôm nay mình sẽ ngủ nướng cả ngày, không đi đâu cả!”. Nó lăn bên phải rồi lăn bên trái, gác chân lên con cá sấu nhồi bông, rồi ôm lấy con gấu màu hồng. Lúc nó trùm chăn kín đầu, lúc nó tung chăn ra, lúc ôm cái gối ôm hình con sâu nằm co lại như con tôm luộc, lúc nằm dang chân dang tay kềnh càng ra giường như con sao biển. Chẳng ngủ được thêm nữa nhưng nó không chịu ra khỏi giường. Nó mở điện thoại ra nghe nhạc, tiếng ghi ta rích rắc trong mưa - những tình khúc Vô Thường. Mắt nó lim dim phiêu du qua những cánh đồng xanh mơn cỏ, rung rinh sắc hoa đồng nội rồi lả lướt trên những con sóng dạt dào. Cảm giác nhẹ nhàng thư thái mơn trớn trên từng thớ thịt, nó chậm rãi tận hưởng ngày cuối tuần theo cách của nó. Ngoài kia mọi người hối hả chạy theo dòng thời gian với mối lo cơm - áo - gạo - tiền. Trong này nó thảnh thơi, mặc kệ cho thời gian lắng đọng. Không có những ồn ào, bon chen thường ngày. Không có những gương mặt khắc khổ, những mảnh đời mong manh như tơ trời vắt ngang chiều nắng hắt. Chỉ có nó với nó và những tình khúc reo khẽ trong lất phất mưa phùn. Người ta tặc lưỡi buồn thương nó cô đơn, người ta nghĩ cuộc sống của nó cơ cực và buồn tẻ. Còn nó, nó thấy cuộc sống này thật nhẹ nhàng và hạnh phúc. Chuông điện thoại đổ làm đứt gãy giai điệu ngọt ngào:
- Lên phòng nhận quà Tết cho đối tượng ngay!
Nó bật tưng dậy như con loi choi, mê mẩn làm công tác “chào buổi sáng” qua quýt rồi nhảy lên con xe lạch bạch lao vào dòng hối hả.
Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội thị xã ngập tràn không khí Tết. Quà mừng thọ các cụ, quà cho đối tượng người có công, quà cho hộ nghèo, quà cho trẻ em... bánh, kẹo, mứt, lịch tường... đủ loại từng thùng lớn bé chất chật cứng phòng. Cán bộ lên nhận quà về cho đối tượng ra vào tấp nập. Mấy tay xích lô gạ gẫm mấy tay lái taxi tải làm ván bài trong khi chờ đợi. Bọn chúng ngồi vào góc nhà xe sát phạt nhau, cười ha hả. Các cô cậu cán bộ trẻ rộn ràng vào ra, ký ký, nhận nhận, kiểm kê quà. Từng kiện hàng được bê ra, chất lên xe, kho vãn dần và đã có chỗ để hạ bàn ký ký, ghi ghi. Những hạt mưa vẫn nhẹ nhàng lả lướt rơi rơi, dù chưa đủ để rửa trôi đất cát, nhưng cũng đủ làm ướt những gương mặt mệt nhoài và tăng thêm cái lạnh ngày cuối năm. Những chiếc xe chở hàng toả đi khắp hướng, bỏ lại căn phòng trống trải thênh thang và mấy anh cán bộ với khuôn mặt phờ phạc của đêm theo xe lấy quà về cho đối tượng…
*
* *
Góc trụ sở Uỷ ban ngày nghỉ như lâu đài ngủ quên trong cổ tích. Nó, với cái giọng í éo, loé choé như xé vải làm rách toạc không gian yên tĩnh nơi trụ sở cuối tuần. Xe chưa vào tới nơi, chẳng cái còi xe nào được bấm ông bảo vệ cũng tỉnh giấc trưa, biết đường ra mở cổng bởi cái giọng ngang phè của nó đang gào thét giai điệu bài hát “ngày Tết trên quê hương em”:
- Tết tết tết tết đến rồi, tết tết tết tết đến rồi. Bác Ky ơi, tết tết tết tết đến rồi!
- Biết rồi, biết rồi, cổng mở chờ cô đây. Hôm nay là ngày nghỉ chứ ngày làm việc chắc công an đã huy động lực lượng bắt nhốt rồi đấy Chích Bông ạ!
- Hì, biết thế nên cháu mới la hét vô tư thế chứ bác. Lạnh quá, dầm mưa từ sáng đến giờ, đói, lạnh, phải la hét cho có chút khí thế bác ạ! Giúp cháu với bác thân yêu!
- Chỉ có thế này mà mất cả buổi sáng sao?
- Còn nữa chứ, xe tải đang chở phía sau, khoảng 15 phút nữa là đến bác ạ!
- Thế ăn gì chưa?
Mặt nó đần ra, cái bụng nó hình như đang biểu tình dữ dội:
- Cháu chưa ăn gì cả, đói!
Cái mỏ nó du dài ra, mặt mũi bí xị, trông đến thảm hại.
- Đói thì vào phòng trực của công an pha gói mì mà ăn, đưa chìa khoá phòng đây bác mang giúp cho.
Nó cảm ơn bác bảo vệ rồi hí hửng đi úp vội gói mì ăn liền ngồi sụp soạp. Cái lạnh như tan đi trong vị cay cay, mặn mặn, chua chua của gói Hảo Hảo “thơm ngon đến giọt cuối cùng”. Nó làm một lèo hết hai gói mì, chưa kịp mang bát đi rửa thì chiếc xe tải chở quà đến cổng Ủy ban. Vất vội cái bát xuống chậu nước, nó mê mẩn chạy ra kiểm, nhận hàng để xe đi chở cho xã khác.
Thùng bánh cuối cùng được nó đặt cái ụych xuống nền nhà, nó ngồi sụp xuống đất, tựa lưng vào tường thở vội vàng, gấp gáp như không bao giờ được thở nữa. Ông bảo vệ cũng vác thùng bánh theo vào sau. Hai bác cháu mệt nhừ người.
- Bác ơi, hết thật rồi đấy hả?
- Nếu không có xe nào chở thêm đến thì đây là thùng cuối cùng rồi cháu gái ạ!
- Hic, còn nữa thì bác hộ cháu chứ cháu không đi nổi nữa rồi. Hai gói mì của bác bây giờ chẳng thấy đâu cả!
Nghỉ một lúc, nó đứng dậy kiểm lại hàng. Thiếu mất hai thùng bánh, một thùng kẹo! Mặt nó tái đi, nó đứng sững lại bàng hoàng. Xem kỹ lại biên bản bàn giao với lái xe, nó gọi lại hỏi ngay. Ông bảo vệ thấy nó thất thần tò mò:
- Có chuyện gì vậy cháu?
- Biên bản giao đủ mà, nhận đủ xe mới đi, vậy đi đâu được nhỉ? - Nó lẩm rẩm rồi quay sang bác bảo vệ - Lúc xe đi bác có thấy trên xe còn thùng bánh nào không?
- Chẳng có gì cả. Sao thế cháu?
- Cháu mất Tết rồi bác ơi! Mất hai thùng bánh, một thùng kẹo. Phen này mua đâu để bù vào đây bác?
- Kiểm lại lần nữa đi con?
Nó cùng bác bảo vệ kiểm lại lần nữa, khuôn mặt nó chùng xuống:
- Mất thật rồi!
- Tài thật, chỉ có hai bác cháu và cái bọn đào đường, chẳng lẽ lại là bọn nó? Để bác ra gặp cái bọn bất lương này hỏi!
Ông bảo vệ tức giận hùng hổ bước, nó kéo vội lại:
- Thôi mà bác, một mất mười ngờ, nhỡ đâu không phải ai trong số họ mà là người qua đường nào đó tham lam, lúc bác cháu bất cẩn họ cho lên xe chở đi thì sao? Không bắt được tay ai, mình lấy gì để kết tội họ? Thôi đành vậy, coi như Tết này cháu mừng thọ các cụ hết thôi!
Nó lấy dao rạch thùng bánh, thùng kẹo ra, mang một hộp theo làm mẫu, chạy đôn đáo các cửa hàng bánh kẹo tìm mua bù cho đủ số lượng để kịp mai cấp phát. Ông bảo vệ nhìn nó lắc đầu, thương cho con bé, năm nào cũng thế, mấy tuần gần Tết chẳng có ngày nghỉ, lương cũng như những cán bộ khác, vậy mà... Vậy là coi như hết tháng lương, khổ thân con nhỏ...
*
* *
Ba mươi Tết, nhà nhà thơm ngát hoa ly, thắm hồng sắc đào, xênh xang bánh, mứt. Ba mươi Tết, trẻ nhỏ tung tăng khắp ngõ khoe áo đẹp, chợ thưa vắng dần... Uỷ ban sau khi đặt vòng hoa viếng tượng đài liệt sĩ cũng thưa vắng người, chỉ còn ông bảo vệ già ngồi vểnh đôi ria, thả từng làn khói thuốc vào không gian suy tư. Nó tất bật lau dọn phòng làm việc. Bây giờ nó mới được làm công việc đón Tết mà người ta đã xong từ mấy hôm trước. Căn phòng nhỏ gọn gàng, thơm ngát hương bạc hà của nước lau nhà, rung rinh những nụ hồng xinh do tay nó làm. Nó ngồi xuống bàn làm việc, rà lại danh sách cấp phát lần nữa. Còn ba hộ nghèo trong xóm Núi chưa ra nhận quà. Không sao, nó sẽ mang đến tận nơi, những hộ này toàn người già yếu, ốm đau, nó đã tham mưu các lãnh đạo đến thăm, chúc Tết tại nhà nhưng mấy hôm mưa quá, đường vào trong núi lầy lội, trơn trượt không đi nổi.
- Cháu gái, mấy túi quà Tết này thì sao? Xem gửi thế nào còn về mà ăn Tết chứ? Hay mừng tuổi các cụ hết tiền rồi không dám về? - Ông bảo vệ vểnh đôi ria, cười khà khà bước vào phòng làm việc của nó.
- Gửi xóm trưởng cũng được thôi nhưng cháu hẹn với cán bộ dưới xóm Núi rồi bác ạ, nửa tiếng nữa cháu vào đó cùng ban công tác mặt trận xóm đi tặng quà, chúc Tết các hộ luôn cho ấm áp. Tết này bác Ky lại cho cháu ăn ké nữa nhé, cháu không về đâu.
- Có cháu ở đây ăn Tết với bác, bác vui thật đấy, nhưng hai ba năm nay không về, chắc mẹ ngóng cháu lắm.
Ông bảo vệ đặt túi đồ và một phong bì lên trước mặt nó : - Cha mẹ nào chẳng thương con, lúc nóng giận thì đánh mắng nhưng nguôi rồi lại thôi. Chắt chiu cả đời chăm chút cho con đến ngày hôm nay, ba bốn năm trời rồi… Về đi con, bác cho mượn hai triệu về chơi Tết, khai xuân quà bác cái bánh chưng. À, hôm qua cháu đi xuống xóm tặng quà, có mẹ con bà què dìu nhau đến đây chờ cháu mãi nhưng không gặp, gửi lại bác chục cân gạo nếp này để về cho mẹ gói bánh.
Nó thấy lòng ấm áp lạ kỳ: -Cảm ơn bác, nhưng lần sau bác phải từ chối khéo giúp cháu nhé. Mẹ con họ què quặt, đau ốm, nhặt nhạnh từng đồng, cặm cụi với mấy sào ruộng, quanh năm không đủ ăn, để họ tranh thủ bán kiếm tí tiền tiêu Tết, mình nhận của họ không đành. Rồi mọi người không hiểu nhìn vào lại nghĩ cháu nhũng nhiễu đối tượng bác ạ.
Điện thoại rung, đã đến giờ nó phải đi tiếp rồi...
Ban bệ xóm đã đủ bộ, đứng chờ nó ở cổng làng. Con đường vào xóm Núi lởm chởm, mấp mô. Những cơn mưa cuối năm còn để lại những vũng nước loang lổ, nằm ngổn ngang, mất trật tự trên đường. Những cánh đồng ngắt xanh rau chạy dài tới chân núi hôm nay không có người mua, kẻ bán như mấy hôm trước nữa. Mùi thơm những món cổ truyền thân quen phảng phất bay quện vào khói hương những ngôi mộ rải rác ven đường. Trên thửa ruộng đất cằn, gia đình nhỏ nào còn đang mải miết cuốc đất. Hai đứa con khoảng hai đến bốn tuổi mân mê đất bên bờ ao, mặt mũi, quần áo bẩn mèm, nhem nhuốc. Bỗng đứa lớn khóc ré lên, nó bị thằng em đẩy ngã xuống ao, người chồng vội buông cuốc nhảy xuống vớt con lên, tạt tai đứa bé một cái, hai chị em thi nhau khóc. Người chồng lại cầm cuốc tiếp tục công việc của mình như chưa có gì xảy ra, kệ mặc hai đứa bé í oé khóc. Người vợ lầm rầm gì đó, họ to tiếng, người chồng giơ cuốc lên chực như sắp bổ vào đầu vợ. Thật hãi hùng! Nó nhắm mắt lại không dám chứng kiến cảnh bạo lực gia đình đầy rùng rợn. Phen này nhẹ thì người vợ nằm viện cấp cứu mất Tết, nặng thì nằm lại cái hố nào đó người chồng bới lên. Giọng ông xóm trưởng sang sảng:
- Giờ này còn ngoài đồng đánh vợ mắng con à? Về nhà có cán bộ đến thăm chúc Tết!
Ông xóm trưởng quay sang giải thích:
- Từ ngày bị bệnh, nó sinh ra cục cằn thế đấy, chứ xưa nó cũng hiền lành, chăm chỉ lắm. Nó bị xơ gan, vợ bị ung thư, nói dại, chúng mà rủ nhau chết thì hai đứa nhỏ kia chẳng biết cậy ai!
Căn nhà vợ chồng hắn xiêu vẹo, chằng chịt những vết nứt, nằm co rúm sau hàng rào hoa giấy tím, cạnh thửa ruộng vừa mới xảy ra vụ “bạo lực gia đình” nhưng may mắn không ai chết hay bị thương, chỉ có đứa lớn rơi xuống ao lạnh cóm róm và đứa bé bị bố đánh khóc chán, không cần ai dỗ dành, khóc mệt thì nín…
Bánh xe nặng nhọc lăn trên con đường sình lầy bùn đất. Thế là những suất quà Tết cuối cùng cũng đã đến tay người dân, tuy có chậm một chút. Nó thở phào nhẹ nhõm, thận trọng dò dẫm từng vòng quay của bánh xe trên con đường bùn đất trở về. Ven đường, trên đám cỏ xanh mơn, có bà cụ nhọc nhằn ngồi thở hắt ra như không còn chút sức lực nào để đi tiếp con đường phía trước. Nó nhận ra bà cụ gù, mẹ cô mù nhà trong chân núi.
- Cụ không ở nhà ăn Tết, còn ngồi đây chờ ai?
Biết bà cụ lãng tai nên nó cố nói thật to như hét vào tai bà cụ. Bà cụ ngơ ngác “hở?” Rồi như chợt hiểu ra:
- Đi mời ông lão về ăn Tết với mẹ con tôi, mệt quá, không đi nổi, nghỉ cái đã!
- Lên xe cháu chở cụ về, đường xa, đi bộ như cụ chắc sang năm vẫn chưa đưa ông lão về ăn Tết được đâu!
Nó cười cười, nhí nhố trêu bà cụ rồi quay xe, đỡ bà cụ leo lên xe, chở bà về. Bánh xe nặng nhọc lăn ngược trở vào xóm Núi. Chiều ba mươi Tết, con đường hoang vắng càng thêm hoang vắng, không bóng người qua, chỉ trơ mấy bụi lau quơ những bông xác xơ trong gió lạnh đang ùa về. Căn nhà bé nhỏ của bà cụ nép mình chân núi, mái nhà võng xuống như có thể sập xuống bất cứ lúc nào. Những cây hoành mối mọt cũ kỹ cố oằn mình đỡ lấy những mảng ngói nứt vỡ nhìn thấy cả những nét loang lổ xam xám của bầu trời. Người con gái mù loà của bà cụ đang ngồi đan những mũi cuối cùng cho chiếc khăn len màu hồng (chắc để diện Tết). Nghe tiếng xe, cô đứng dậy lân từng bước ra cửa. Làm tay vịn cho bà lão xuống, nó định quay xe ra về, người hàng xóm vạch rào nhảy sang sa sả đòi nợ bà cụ. Thái độ dữ dằn của người phụ nữ ấy làm nó phải ở lại:
- Chị bình tĩnh, bà cụ nợ chị nhiều không?
- Có lăm trăm ngàn từ nửa năm nay rồi. Tết này hai mẹ con bà ấy được đoàn nọ đoàn kia đến thăm nom, hết quà người già rồi quà người trẻ, đầy tiền mà không chịu trả!
- Tôi có đàn gà, chị bắt tạm mấy con trừ nợ chứ thân già, nuôi đứa con gái mù loà lấy đâu ra tiền trả chị bây giờ?
- Thèm vào đàn gà thương binh nhà bà! Gà nhà tôi cũng đầy sân kia kìa!
Nó nhìn đàn gà đang thong dong kiếm ăn ngoài vườn của bà, hơn chục con, con chột mắt, con què chân, con gãy cánh...
Nhìn khuôn mặt già nua khắc khổ của bà méo mó, nó chạnh lòng nhớ mẹ nó. Ngày xưa nhà nó cũng nghèo lắm. Bố mất, gánh nặng đè lên vai mẹ. Để lo cho bốn chị em ăn học, mẹ nợ nần chồng chất. Ba mươi Tết năm nào cũng có người đến đòi nợ. Họ mang Tết của chị em nó ra khỏi cửa. Có năm may mắn thay, con gà mái què nằm trong bụi cây đinh lăng ngoài vườn, người ta không bắt, thế là Tết ấy chị em bọn nó còn có quả trứng gà chia nhau. Nó thương mẹ nhọc nhằn và thương đời bà lão già nua cơ cực. Bà cũng khổ như mẹ nó vậy!
- Bà bán cho cháu hai con đi, lấy tiền mà trả chị ấy. Bà chọn hai con nào giá khoảng 500.000 bắt cho cháu, chị giúp bà cụ bắt gà cho em đi.
Bà cụ già cầm nắm thóc gọi gà vào chuồng, chị kia nhanh tắp và rất chuyên nghiệp, tóm gọn cho nó hai con gà chột mắt. Vừa buộc gà cân, chị ta vừa thanh minh:
- Cán bộ thông cảm, nhà tôi cán bộ cũng biết đấy, chồng bệnh tật liệt giường, có sướng hơn mẹ con bà cụ đâu. Tết người ta cũng đến rứt nợ, tôi đành phải sang đòi cụ thôi.
Bà cụ mừng, cảm ơn nó, gói ghém thêm chục trứng gà treo lên xe làm quà Tết cho cán bộ trẻ. Nó không dám nhận nhưng chị hàng xóm và hai mẹ con nằn nì mãi. Nó nhảy lên xe, lòng phơi phới hạnh phúc, ấm áp nhủ lòng: “Bố ơi, hôm nay con lại làm thêm được một việc tốt nữa rồi. Mấy năm rồi con không ra thăm mộ bố. Con xin lỗi bố nhé, con còn phải đi làm việc tốt để sửa lại những lỗi lầm với bố, với mọi người, con sẽ cố gắng về kịp để thắp lên mộ bố nén hương!”.
Ngày cuối năm, trời sập tối nhanh thật. Mới vài phút trước nó còn thấy những tia nắng mùa đông hắt hiu phía cuối núi, giờ bóng tối đã tha thẩn phủ làm mọi vật mờ dần trong sương khói. Bùn đất lầy lội bê bết bánh xe làm những vòng quay chậm chạp, nặng nhọc. Qua vũng lầy này sẽ đến một đoạn đường bê tông khá đẹp, “thôi cố lên, sắp đến đường đẹp rồi!” - Nó nhủ lòng. Con đường hoang vắng, lác đác vài bụi cây hoang đan xen những ngôi mộ vô chủ lạnh lẽo khói hương, không một mái nhà. Nó thấy rờn rợn. Để xua nỗi sợ mơ hồ trong lòng, nó găng cổ lên hát: “Xe ta bon bon đi trên đường lòng vui như trẩy hội...”. Bỗng... khực! Xe nó bất ngờ đứng lại giữa đường: “Ôi thôi chết con rồi bố ơi, xe hỏng ngay chốn hoang sơ thế này, phải sao đây? Dắt bộ hai cây nữa mới ra đường cái, dắt xe trên con đường lầy lội này thì... Ôi trời ơi! Sao chẳng thương con, con là người tốt mà, hu hu...!”. Mặt nó xuệch xoạc, nhăn nhúm, gắng sức dắt xe, lê bước. Bùn đất dưới chân lúc trơn trượt như muốn đẩy ngã cả nó lẫn xe, lúc lại như bàn tay vô hình nào đó nắm chặt chân nó, níu giữ bước nó ở lại xóm Núi. Đã đến đoạn lác đác mái nhà. Nó mệt quá đứng lại. Nhìn qua rào hoa giấy, nhà ai ấm cúng sum vầy, bập bùng trên bếp lửa nồi bánh chưng đang chờ vớt… Hạnh phúc đơn sơ, giản dị ấm cúng ấy khiến nó chạnh lòng thèm khát một mái ấm gia đình. Nó quặn thắt lòng nhớ lại ngày mẹ đuổi nó ra khỏi nhà, quần áo, sách vở mẹ quăng tung toé ra khỏi cổng một chiều mưa bay giá lạnh. Nó thấy khoé mắt cay cay. Có tiếng chó sủa… Như tên trộm đang rình mò bị phát hiện, nó vội vàng dắt xe đi tiếp. Những hạt mưa lất phất bay bay gợi nó nhớ hình ảnh mẹ, các anh chị em của nó. Rồi nụ cười nhân hậu của bố trên bia mộ. Nước mắt rưng rưng, nó thấy lòng chùng xuống, chân không biết bước về đâu. Trời đã tối hẳn, hai con gà và chục cân gạo nếp, muộn rồi còn biết gửi ai về làm quà Tết cho mẹ đây? Hay là nó lại về treo trước cổng với mấy dòng nhắn gửi, rồi quăng hòn sỏi vào cho con chó già sủa lên inh ỏi, thế nào cũng có người ra và mang vào nhà? Nhưng mà xe nó đang hỏng! Quãng đường về nhà với mẹ nó chỉ có hơn chục cây số mà sao nó thấy xa như mấy nghìn năm ánh sáng để đến một vì sao. Có chiếc xe máy xuất hiện từ phía sau, đèn xe làm con đường sáng hẳn, bóng nó chạy dài. Chiếc xe đi qua nó rồi dừng lại, người đàn ông ngồi trên xe lên tiếng:
- Chị Chính sách phải không? Xe làm sao mà phải dắt bộ thế này?
Ôi, cái giọng trầm ấm của bác Bí thư chi bộ xóm Núi:
- Xe cháu hỏng mà cháu không biết hỏng chỗ nào bác ạ.
- Để tôi xem cho, chứ giờ này có ra được ngoài đường cũng chẳng còn hiệu nào sửa nữa.
Cầm đèn pin soi soi, xem xét rồi bác phán:
- Xe hết xăng chứ không hỏng gì. Chị ở đây đợi tôi phóng ra ngoài đường mua ít xăng đổ vào chị chạy tạm.
Xe nổ được máy, nó rối rít cảm ơn bác Bí thư chi bộ, phóng vút vào màn sương...
Trong nhà tiếng cười nói rộn ràng ấm áp, những giọng nói, những gương mặt thân quen nó lẩn tránh ba năm qua. Bức tường không cao, cánh cổng không vững chãi, chỉ khép hờ nhưng chân nó không thể nào bước qua để vào trong ấy quây quần bên mâm cơm Tết. Nó đặt bao gạo nếp vào trong cánh cổng khép hờ, treo hai con gà chột mắt lên thanh sắt gài cổng rồi lúi húi kiếm viên sỏi để ném vào con chó già đang nằm lim dim trước cửa bếp. Một bàn tay rắn chắc túm chặt lấy gáy áo nó, giọng ồm ồm của chú hàng xóm:
- Cả nhà mình ơi, tôi bắt được con trộm to lắm đang rình mò này. Cả nhà bắt nó vào không nó chạy mất.
- Chú Thơ bỏ cháu ra, cháu là Chích Bông mà, phải trộm đâu chú.
- Biết là mày ông mới tóm lại chứ là trộm lạ ông cho nó chạy về ăn Tết với gia đình rồi. Đúng là con dở hơi, ngang bướng, đánh chửi mãi không chừa. Đi bao năm không về nhà, thập thò ở cổng nhìn mọi người vui vẻ mà sụt sùi khóc, rồi lang thang ăn Tết ở đâu?
- Chích Bông, về sao không vào nhà, mọi người đang mong con!
- Nhưng mà mẹ đuổi con đi, mẹ từ con rồi mà!
Bao nhiêu ấm ức bỗng bung vỡ. Nó oà khóc tu tu như đứa trẻ bị mẹ mắng. Mẹ nhìn nó ân cần:
- Mẹ có mắng chửi cũng để con biết lỗi mà phấn đấu thành người tốt. Mẹ nào chẳng thương con. Nước mắt chảy xuôi chứ có chảy ngược được bao giờ? Thôi vào nhà đi, đông tây xa gần về hết đây rồi, chỉ thiếu con nữa thôi.
Thằng cu em sau ba năm đã thành người lớn, dắt xe chị vào trong sân từ lúc nào. Nó đưa mắt nhìn mẹ, nhìn chú hàng xóm, hai người đang nhìn nó cười làm nó xấu hổ. Nó nhanh tay gạt nước mắt, miệng cũng toe toét cười. Nó đi như chạy, không, nó nhảy tưng tưng vào sân mới đúng. Các anh chị nó đã đứng hết nơi sân đón nó trở về. Chú hàng xóm chép miệng cười hóm hỉnh:
- Hình như nó chẳng lớn thêm chút nào bà nhỉ? Nơi khác cho nó làm cán bộ chứ về cái xóm này, dù nó làm tốt đến đâu tôi cũng chỉ cho nó quản mấy đứa mầm non!
Nó mặc kệ lời chú hàng xóm, nó bỏ bộ mặt trầm buồn ưu tư của cô cán bộ Chính sách xã hội với hàng trăm đối tượng, hàng nghìn công việc của mọi ngày để lại trở về là nó, Chích Bông bé nhỏ của ngôi nhà này. Nó sà vào vòng tay người thân. Những hạt mưa xuân bay bay ngoài hiên nhà…
Truyện ngắn của Đỗ Thị Hoa