UBND tỉnh vừa có văn bản số 489/UBND-VX1 ngày 23/1/2017 Về việc tăng cường công tác quản lý nhà nước của chính quyền địa phương về tiền công đức tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh. Theo đó, hòm công đức phải được niêm phong và chỉ được mở kiểm kê thu bằng 2 chìa khoá (một khoá của đại diện cơ quan quản lý nhà nước và một khoá của người chủ trì cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo)…
Để có cái nhìn toàn diện, rõ nét hơn về vấn đề này, phóng viên Báo Quảng Ninh đã có cuộc trao đổi với ông Hồ Chí Đức, Phó Giám đốc Sở VH-TT Quảng Ninh.
- Thưa ông, văn bản trên ra đời nhằm mục đích gì?
+Việc ban hành văn bản số 489/UBND-VX1 nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước của chính quyền địa phương về tiền công đức tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh. Trước đây, hòm công đức tại cơ sở tín ngưỡng (đình, đền, miếu) do Ban quản lý di tích quản lý, trưởng ban là lãnh đạo phường, xã (thường là một đồng chí Phó Chủ tịch UBND phường, xã), còn tại cơ sở tôn giáo (chùa), hòm công đức do nhà sư trụ trì quản lý. Cách thức quản lý, sử dụng tiền công đức tuỳ thuộc vào các địa phương, sư trụ trì. Số lượng tiền công đức thu được trong năm hiện nay có địa phương biết, có địa phương không biết. Có khi xã biết chứ huyện không biết, xã báo cáo bao nhiêu huyện biết chừng ấy chứ chưa có cơ chế nào để yêu cầu xã báo cáo việc thu, chi cụ thể thế nào. Việc sử dụng tiền công đức đúng mục đích hay không cũng chưa có cơ chế kiểm soát…
Tiền công đức là do các tổ chức, cá nhân tự nguyện đóng góp nên phải được quản lý chặt chẽ, công khai, minh bạch và phải được sử dụng đúng mục đích, tâm nguyện của các nhà hảo tâm phát tâm công đức. Vì vậy, văn bản trên ra đời nhằm đảm bảo việc thu, chi tiền công đức đúng mục đích với yêu cầu hòm công đức phải được niêm phong và chỉ được mở kiểm kê thu bằng 2 chìa khoá (một khoá của đại diện cơ quan quản lý nhà nước và một khoá của người chủ trì cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo). Đồng thời, định kỳ hàng quý thực hiện niêm yết việc thu, chi công khai tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo. 100% tiền công đức là để phục vụ hoạt động bảo quản, tu bổ, phục hồi các công trình tín ngưỡng, tôn giáo, các hoạt động thường xuyên tại đây và công tác từ thiện, nhân đạo chứ tuyệt đối không được sử dụng cho mục đích khác.
- Vừa rồi, tỉnh đã có Quy chế về phân cấp quản lý di tích, trong đó giao cho các địa phương quản lý trực tiếp, toàn diện các di tích trên địa bàn. Vậy, văn bản này ra đời liệu có dẫn đến chồng chéo không?
+ Không có gì trái, chồng chéo cả mà đây chỉ là cụ thể hoá một bước. Quy chế về việc phân cấp quản lý di tích rõ về quy hoạch, các dự án tu bổ, tôn tạo di tích chứ chưa chỉ ra rõ việc quản lý tiền công đức thế nào.
- Thực tế, tiền công đức không phải lúc nào cũng thả vào hòm mà các đơn vị, cá nhân có thể công đức trực tiếp. Vậy nếu chỉ quản lý tiền công đức qua hòm liệu có đủ chặt chẽ không, thưa ông?
+ Việc quản lý tiền công đức hiện giờ đang phụ thuộc vào các địa phương được giao nhiệm vụ trực tiếp quản lý. Thực ra, điều đó cũng không đáng quan ngại lắm, vì việc quản lý tại các địa phương hiện khá tốt, chỉ có điều chưa có quy chế thống nhất, một cơ chế nhà nước nào để quản lý cả, mỗi đơn vị, địa phương lại có một cách làm khác nhau, chưa có sự đánh giá xem tốt, chưa tốt ở chỗ nào.
Nguồn thu, trong đó có tiền công đức tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo có nhiều loại nhưng trước hết phải đảm bảo minh bạch tiền công đức trong các hòm công đức. Quản lý chặt đầu vào, công khai, minh bạch số tiền công đức, đưa ra yêu cầu, mục đích sử dụng chỉ phục vụ cho khu vực đền, chùa, đình, miếu đó thôi, chứ không thể mang đi sử dụng vào việc khác… đó là mục tiêu đầu tiên. Qua thực tế triển khai, sau này tỉnh sẽ rút kinh nghiệm để triển khai tiếp việc quản lý các nguồn thu khác, với mục tiêu tiến tới xây dựng quy chế về thu, chi tiền công đức và các nguồn thu khác tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh.
- Việc ban hành văn bản kể trên khi mùa hội xuân năm nay đã cận kề liệu có thực hiện kịp không, thưa ông?
+ Công tác quản lý nhà nước của chính quyền địa phương về tiền công đức tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh là việc làm thường xuyên, không kể thời điểm nào. Để triển khai đảm bảo theo yêu cầu, tỉnh cũng đã chỉ đạo UBND các địa phương tăng cường chỉ đạo các xã, phường, thị trấn, ban quản lý các cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng xây dựng, ban hành Quy chế quản lý tiền công đức tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo đảm bảo đúng mục đích, yêu cầu quản lý nhà nước của văn bản nêu trên. Quá trình triển khai, chúng tôi cũng đề nghị các địa phương quán triệt tới các nhà sư trụ trì, ban quản lý các di tích để triển khai thực hiện nghiêm túc…
- Xin cảm ơn ông!
Phan Hằng (Thực hiện)
