Chiều 23-6, tại TP Hạ Long, Ban chỉ đạo xây dựng hồ sơ khoa học Quần thể di tích – danh thắng Yên Tử đã họp nghe báo cáo kết quả tổ chức Hội thảo khoa học Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Quần thể di tích – danh thắng Yên Tử; kế hoạch triển khai công tác lập hồ sơ khoa học, dự thảo kế hoạch quản lý Quần thể di sản trình UNESCO công nhận Di sản thế giới. [links()]
Đồng chủ trì hội nghị có đại diện Ban chỉ đạo của 2 tỉnh Quảng Ninh và Hải Dương: đồng chí Vũ Thị Thu Thuỷ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh; Nguyễn Văn Quế, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương. Cùng dự có đại diện các sở, ban, ngành, đơn vị, địa phương có liên quan của 3 tỉnh Quảng Ninh, Hải Dương và Bắc Giang.
Tại hội nghị, các đại biểu đã được nghe đại diện Công ty CP Phát triển Tùng Lâm, đơn vị tổ chức Hội thảo kể trên báo cáo kết quả hội thảo, đồng thời đề xuất một số nội dung cụ thể. Theo đó, qua hội thảo, giá trị nổi bật toàn cầu của Quần thể xoay quanh Thiền phái Trúc Lâm và Di sản nhà Trần trên dãy Yên Tử được nhận diện rõ ràng và có căn cứ khoa học hơn. Các báo cáo khoa học và ý kiến tại hội thảo đã làm sáng tỏ các khía cạnh về giá trị vật thể và phi vật thể của Quần thể di sản trên cơ sở các bằng chứng và phân tích khoa học. Qua đó, xác định sơ bộ các tiêu chí mà hội thảo quan tâm là 4 tiêu chí II, III, VI, VI, trong đó, các chuyên gia quốc tế tập trung vào 2 tiêu chí V và VI; xác định sơ bộ danh mục các địa danh đưa vào quần thể di sản. Việc tổ chức hội thảo đã giúp Quảng Ninh và các tỉnh bạn có thông tin đầy đủ, khoa học, tin tưởng vào giá trị thực sự của Quần thể di sản cũng như tính khả thi của việc xây dựng hồ sơ đề cử.
Cũng tại đây, lãnh đạo Sở VH,TT&DL Quảng Ninh đã báo cáo về tiến độ công tác triển khai xây dựng hồ sơ Quần thể di tích – danh thắng Yên Tử cho đến nay. Theo đó, ngày 23-9-2014, website của Trung tâm Di sản thế giới UNESCO đã chính thức đăng tải hồ sơ Yên Tử vào danh mục dự kiến xây dựng hồ sơ di sản thế giới. Giai đoạn tới đây, từ tháng 8-2015 đến trước 1-2-2016 cần hoàn thiện hồ sơ đề cử Quần thể di sản và từ tháng 2-2016 đến tháng 6-2017 là giai đoạn tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu về di sản ở trong nước và nước ngoài; đồng thời là giai đoạn đón chuyên gia của ICOMOS và IUCN vào thẩm định thực địa tại Yên Tử…
Các đại biểu tham gia hội nghị đã phát biểu ý kiến thể hiện sự quyết tâm trong việc lập hồ sơ di sản của 3 tỉnh, đồng thời thảo luận, đề xuất một số nội dung liên quan đến các vấn đề về tiêu chí lựa chọn lập hồ sơ, ranh giới di sản, kế hoạch quản lý, phân công nhiệm vụ giữa các tỉnh, kinh phí lập hồ sơ…
Phát biểu tại đây, đồng chí Nguyễn Văn Quế, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương nhấn mạnh: Các tỉnh nên quyết tâm thực hiện hồ sơ với việc lựa chọn ranh giới di sản theo đề xuất của chuyên gia quốc tế, có các điểm di sản thuộc về cả 3 tỉnh Quảng Ninh, Hải Dương và Bắc Giang. Việc lựa chọn này đảm bảo tính toàn vẹn, xâu chuỗi, nổi bật của di sản gắn với văn hoá. Nguồn tư liệu của Hải Dương về di sản trên địa bàn khá đầy đủ, khi có sự phân công về nhiệm vụ của đơn vị tư vấn, tỉnh sẽ nhanh chóng hoàn thiện về hồ sơ. Cả 3 tỉnh cần chỉ đạo quyết liệt để có 1 bộ hồ sơ thống nhất trình bước đầu cho Trung tâm Di sản thế giới UNESCO vào cuối tháng 9. Hải Dương đã thành lập Ban chỉ đạo, có thể sẽ lập thêm 1 tổ chuyên môn tư vấn nữa phục vụ cho việc lập hồ sơ. Chúng ta có thể giao chuyên gia tư vấn thống nhất 1 kế hoạch phối hợp giữa 3 tỉnh; giao nhiệm vụ cho từng địa phương; Quảng Ninh có thể tham khảo các đơn vị để lựa chọn đơn vị tư vấn xây dựng các nội dung. Bắc Giang đề nghị cần sớm thành lập Ban chỉ đạo xây dựng hồ sơ di sản...
Đồng chí cũng khẳng định vai trò của di sản văn hoá trong việc đem lại nguồn lợi rất lớn cho các tỉnh, vì vậy, dù còn khó khăn Hải Dương sẽ cùng chung sức với các tỉnh, đóng góp nguồn kinh phí để hoàn thành việc lập hồ sơ Di sản thế giới cho Yên Tử.
Kết luận hội thảo, đồng chí Vũ Thị Thu Thuỷ, Phó Chủ tịch UBDN tỉnh đã biểu dương Công ty CP Phát triển Tùng Lâm, một số cơ quan liên quan của tỉnh đã đóng góp nhiều công sức để có được kết quả hôm nay: Quần thể di sản đã được đưa lên trang web chính thức của UNESCO, các nhà khoa học trong và ngoài nước đã nghiên cứu, khảo sát và đánh giá cao về giá trị nổi bật của Quần thể di sản đề cử, đem lại niềm tin rất lớn cho các tỉnh trong việc lập hồ sơ Di sản thế giới.
Về việc lựa chọn các tiêu chí lập hồ sơ, ranh giới di sản, đồng chí khẳng định: Chúng ta chắc chắn lựa chọn 4 tiêu chí II, III, V, VI vì đây là ý kiến khách quan của các nhà khoa học, phù hợp thực tiễn các di tích của 3 tỉnh. Đồng thời quyết định chọn 6 điểm di tích thuộc địa bàn 3 tỉnh, gồm: Bạch Đằng, Yên Tử, Ngoạ Vân, Côn Sơn – Kiếp Bạc, Vĩnh Nghiêm đưa vào phạm vi ranh giới di sản để lập hồ sơ đề cử. Tháng 8 tới đây, chúng ta sẽ tiến hành hội thảo lần 2 để hoàn thiện hồ sơ để tháng 9 có hồ sơ nộp cho UNESCO theo đúng quy định.
Liên quan đến các phần công việc cụ thể, đồng chí giao Ban điều hành công tác lập hồ sơ tiến hành, giao Công ty CP Phát triển Tùng Lâm chủ trì chọn đơn vị tư vấn lập hồ sơ, lập kế hoạch bảo tồn, quản lý. Việc tìm kiếm các bằng chứng tư liệu để lập hồ sơ cần được làm khẩn trương, trách nhiệm thuộc về các địa phương có di sản. Đồng chí thống nhất việc phân công nhiệm vụ, trách nhiệm giữa 3 tỉnh rõ ràng, cụ thể để tạo sức mạnh trong việc lập hồ sơ di sản đề cử. Đề nghị Bắc Giang sớm thành lập Ban chỉ đạo và tổ thư ký giúp việc lập hồ sơ.
Về phía Quảng Ninh, đồng chí đề nghị trước 25-6, Sở VH,TT&DL phải trình lên UBND tỉnh dự thảo quyết định Ban điều hành công tác lập hồ sơ, gồm những người trực tiếp tham gia vào công tác lập hồ sơ của các ban, ngành, địa phương. Về kinh phí lập hồ sơ cần được xác định rõ ràng để các bên có trách nhiệm thực hiện. Việc “đứng mũi chịu sào” trong việc lập hồ sơ sẽ do lãnh đạo 3 tỉnh đảm nhiệm, doanh nghiệp sẽ đứng sau hỗ trợ cùng với tỉnh trong các hoạt động.
Phan Hằng
