Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu, đã phát biểu, sau 20 năm tính từ khi Vịnh Hạ Long được Tổ chức UNESCO vinh danh là Di sản thế giới lần thứ hai về giá trị địa chất - địa mạo vào năm 2000, Vịnh Hạ Long đã trở thành thương hiệu của du lịch Quảng Ninh, là niềm tự hào của nhân dân các dân tộc tỉnh Quảng Ninh nói riêng, của cả nước nói chung và là điểm đến được lựa chọn hàng đầu của du khách trong nước và quốc tế. Điều đó khẳng định, minh chứng cho sự nỗ lực, cố gắng của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc tỉnh Quảng Ninh trong việc chăm lo, thực hiện tốt công tác bảo tồn, gìn giữ và biết khai thác, phát huy tốt giá trị đặc biệt của Vịnh Hạ Long.
Để phù hợp với công tác quản lý di sản trong điều kiện đặc thù và tình hình mới, cơ chế chính sách quản lý di sản vịnh Hạ Long, Quảng Ninh đã rà soát, bổ sung Quy chế quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị Di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long; rà soát, đánh giá việc thực hiện Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Di sản vịnh Hạ Long đến năm 2020; bổ sung, xây dựng Kế hoạch quản lý Di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long giai đoạn 2020-2025. Cùng với đó, tỉnh cũng chủ trương quy hoạch vùng nuôi trồng thủy sản mới ngoài khu vực bảo vệ tuyệt đối của Di sản; xây dựng phương án quản lý du lịch vịnh Hạ Long; bổ sung Quy định các biện pháp về quản lý hoạt động của phương tiện thủy nội địa phục vụ khách du lịch trên vịnh Hạ Long, vịnh Bái Tử Long và sửa đổi, bổ sung Kế hoạch nâng cao chất lượng quản lý đội tàu du lịch hoạt động trên vịnh Hạ Long và vịnh Bái Tử Long. Ban Quản lý vịnh Hạ Long chủ động ký kết và triển khai thực hiện Quy chế phối hợp quản lý, bảo vệ Di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long với UBND thành phố Hạ Long, huy động kịp thời, thường xuyên các nguồn lực, tạo sức mạnh quản lý tổng thể, toàn diện, thống nhất đối với Di sản.
Tỉnh cũng quan tâm, ưu tiên công tác nghiên cứu, tạo cơ sở khoa học quan trọng trong triển khai các chương trình quản lý, bảo tồn và phát huy các giá trị nổi bật của Di sản. Qua đó, làm sáng tỏ và khẳng định những giá trị nổi bật của vịnh Hạ Long, làm cơ sở đưa ra các giải pháp quản lý, bảo tồn và phát huy hiệu quả vịnh Hạ Long, đặc biệt là tìm ra ngưỡng sức tải phù hợp đối với khu di sản để xây dựng chiến lược phát triển du lịch di sản một cách bền vững, phù hợp với khuyến nghị của Ủy ban di sản thế giới. Trong đó, nhiều đề tài khoa học trọng tâm, trọng điểm đã được thực hiện như: “Nghiên cứu, đánh giá, xác định sức tải của điểm đến du lịch vịnh Hạ Long phục vụ hoạt động quản lý và phát triển du lịch theo hướng bền vững”, “Nghiên cứu, đánh giá, dự báo sự phát triển của thực vật và sự biến đổi của nhũ đá dưới sự tác động của hệ thống chiếu sáng nhân tạo trong các hang động tại vịnh Hạ Long, Bái Tử Long và đề xuất những giải pháp quản lý nhằm bảo tồn, khai thác phát huy hiệu quả giá trị hang động phục vụ phát triển du lịch bền vững. Thực hiện thử nghiệm xử lý thực vật đèn tại động Thiên Cung; duy tu, bảo quản hiện vật gốc của bảo tàng Quảng Ninh trưng bày tại hang Tiên Ông.
Cùng với đó, Ban Quản lý vịnh Hạ Long cũng xây dựng Bộ tiêu chí giám sát tài nguyên đa dạng sinh học giám sát các loài ưu tiên trên cạn; đánh giá hiện trạng Hệ sinh thái rừng ngập mặn và bãi triều không có rùng ngập mận; khảo sát, khoanh vùng bảo tồn một số khu vực có giá trị đa dạng sinh học cao trên vịnh; bảo tồn và phát huy một số giá trị văn hóa tiêu biếu của làng chài trên vịnh; triển khai quy trình, thủ tục thăm dò khảo cổ đối với ba địa điểm (hang Trinh Nữ, hang Trống, động Mê Cung); khảo sát, có biện pháp phòng ngừa, xử lý nguy cơ sạt lở, đổ lở tại một số khu vực trên vịnh…
Cùng với đầu tư cho công tác bảo tồn giá trị Di sản vịnh Hạ Long, Quảng Ninh cũng làm tốt công tác quản lý các hoạt động kinh tế - xã hội; kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, đảm bảo môi trường kinh doanh du lịch, an ninh trật tự trên vịnh Hạ Long. TP Hạ Long đã mạnh dạn đầu tư, đưa công nghệ thông tin (CNTT) ứng dụng vào công tác quản lý các dịch vụ du lịch, nhằm mang tiện ích cho du khách. Từ năm 2017, Ban Quản lý vịnh Hạ Long đã thực hiện lắp đặt, triển khai hệ thống truyền tải dữ liệu vi ba và sửa chữa nâng cấp hệ thống ca-mê-ra tại trụ sở Ban và các điểm tham quan trên vịnh Hạ Long.
Cùng với đó, Vịnh Hạ Long có đặc thù về môi trường biển đảo rộng lớn, nhiều hoạt động diễn ra, liên quan đến nhiều ngành, nhiều địa phương trong khi Công ước về bảo vệ Di sản 1972 lại có những quy định nghiêm ngặt về công tác bảo tồn đối với một Di sản thế giới. Do đó, các cấp, các ngành liên quan đã tiến hành quản quản lý toàn diện, thống nhất, đồng bộ và huy động lực lượng kiểm tra, giám sát, ngăn ngừa xử lý kịp thời các vi phạm. Trong đó, tập trung xử lý một số vấn đề nổi cộm: tình trạng bè mảng, cơ sở nuôi trồng thủy sản trái phép trên vịnh, đeo bám tàu du lịch, tháo dỡ công trình kè đá vi phạm, bỏ hoang lâu ngày trên vịnh... Các phản ánh, kiến nghị, thắc mắc của doanh nghiệp, khách du lịch liên quan đến công tác quản lý Di sản được kịp thời xử lý, giải quyết, trong đó đường dây nóng du lịch Hạ Long đảm bảo hoạt động 24/24.
Với mục tiêu xây dựng thương hiệu tàu du lịch trên vịnh Hạ Long, Ban Quản lý vịnh Hạ Long, UBND TP Hạ Long và các sở, ngành tiếp tục tăng cường quản lý, nâng cao chât lượng hoạt động tàu. Thực hiện phương án thay thế tàu du lịch trên vịnh Hạ Long theo hướng giảm số lượng, tăng chất lượng, an toàn và tăng hiệu suất khai thác; thực hiện nghiêm các tiêu chí đánh giá, phân loại chất lượng tàu du lịch hàng năm; thường xuyên rà soát, chấn chỉnh các dịch vụ du lịch trên vịnh như kayak, đò chèo tay, xuồng cao tốc…
Công tác quản lý môi trường Vịnh Hạ Long được triển khai đồng bộ với nhiều nỗ lực và giải pháp như: Thực hiện tác quan trắc, giám sát chất lượng môi trường vịnh định kỳ hàng quý tại khu vực vùng bảo vệ tuyệt đối, vùng đệm và phụ cận của khu di sản; thí điểm xử lý nước thải sinh hoạt tại Ti Tốp bằng công nghệ Nhật Bản, tiến tới thực hiện trên toàn bộ các điểm công tác trên vịnh Hạ Long; thu gom rác trôi nổi tại vùng nước ven bờ và rác thải trôi nổi, rác thải phát sinh tại các khu vực có hoạt động kinh tế, xã hội trên vịnh…
Bảo Bình
