Để triển khai thực hiện quy hoạch tổng thể các khu di tích (KDT) trọng điểm, tỉnh đã sớm thành lập Ban chỉ đạo của tỉnh do đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh là Trưởng Ban. Đến nay, cả 3 địa phương nơi có di tích là Quảng Yên, Uông Bí, Đông Triều đều đã ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Ban Điều hành dự án KDT tại các địa phương. Việc tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn trong quá trình triển khai quy hoạch cũng được tỉnh sát sao chỉ đạo. Các địa phương được phân cấp mạnh trong thực hiện các dự án cũng đã tích cực vào cuộc...
Chuyển động đều
Trong số cả 3 KDT trọng điểm của tỉnh đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch tổng thể thì nơi có nhiều động thái nhất có lẽ phải kể đến KDT lịch sử nhà Trần tại Đông Triều. Vừa qua, hồ sơ di tích quốc gia đặc biệt của nơi đây đã được Hội đồng Di sản văn hoá quốc gia đánh giá cao, thông qua để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Các dự án bảo tồn, tôn tạo đền Thái, chùa Ngoạ Vân cũng đã có được công văn thoả thuận của Bộ VH-TT&DL. Tiếp nhận dự án khai quật khảo cổ học di tích Am Mộc Cảo từ UBND huyện Đông Triều, hiện nay Ban Quản lý các di tích trọng điểm đang triển khai lập dự án, hoàn thiện hồ sơ báo cáo tỉnh. Việc thám sát khai quật di tích chùa Quán Ngọc Thanh, Hy Lăng đang hoàn thiện về thủ tục, chuẩn bị tiến hành. Việc huy động xã hội hoá nội thất di tích Thái Lăng đã hoàn thành.
Đối với Yên Tử, Công ty CP Phát triển Tùng Lâm đang triển khai lập hàng loạt các dự án đầu tư tại đây, bao gồm: Bến xe chính, bến xe phụ và khu dịch vụ của dân; Trung tâm dược liệu; đường từ bến xe chính vào Dốc Hạ Kiệu; dự án mai vàng - vườn thuốc Yên Tử kết hợp nghỉ dưỡng; trung tâm đón tiếp tại Dốc Hạ Kiệu; Trung tâm lễ hội phật giáo; Tuệ Tĩnh đường; các điểm dừng chân trên toàn tuyến đi bộ; tượng Phật Hoàng và khu vực An Kỳ Sinh… Hồ sơ di sản thế giới đã có bước đi khá hiệu quả, đó là hoàn thành báo cáo tóm tắt lần 2 gửi Bộ VH-TT&DL, UNESCO Việt Nam, Uỷ ban Di sản văn hoá quốc gia và đã được thông qua vào cuối tháng 3-2013. Hiện nay, tỉnh đã có văn bản đề nghị Bộ sớm trình Thủ tướng Chính phủ xin chủ trương xây dựng hồ sơ Di sản thế giới đối với quần thể di sản văn hoá - danh thắng Yên Tử.
Còn đối với KDT chiến thắng Bạch Đằng, hiện nay TX Quảng Yên đã nhận hồ sơ bàn giao từ Ban Quản lý các di tích trọng điểm để tiếp tục lập quy hoạch chi tiết khu trung tâm di tích. Hồ sơ đầu tư di tích đình Yên Giang cũng đã được chuyển cho chủ đầu tư mới là Tỉnh hội Phật giáo để tiếp tục triển khai…
Còn bộn bề công việc
Đánh giá về những kết quả đã làm được, trong cuộc họp định kỳ tháng 9 vừa qua của Ban chỉ đạo triển khai quy hoạch tổng thể các KDT trọng điểm của tỉnh, đồng chí Nguyễn Văn Đọc, Trưởng Ban đã đánh giá cao những cố gắng, nỗ lực trong việc công khai quy hoạch, nghiên cứu quy hoạch chi tiết và chuẩn bị đầu tư các dự án; đồng thời thẳng thắn chỉ ra rằng, những kết quả đạt được còn hạn chế, tiến độ khởi công một số dự án quan trọng rất chậm so với chỉ đạo. Tiêu biểu như dự án tu bổ chùa Ngoạ Vân, đền Thái, chùa Quỳnh đều được dự kiến sẽ khởi công trong năm nay, tuy nhiên, đến giờ thì khả năng sẽ chỉ có chùa Ngoạ Vân và đền Thái làm được điều này; các mốc thời gian nay đều đã chậm so với dự kiến ban đầu.
Cùng với đó, việc khoanh vùng cắm mốc, bảo vệ di tích lẽ ra phải đi đầu thì đến nay đều vẫn đang chờ thẩm định của cơ quan chuyên môn. Đặc biệt đối với KDT Bạch Đằng, tiến hành khoanh vùng cắm mốc, bảo vệ di tích rất quan trọng để xác định ranh giới di tích, lập phương án đền bù, giải phóng mặt bằng và triển khai các dự án. Đồng thời, việc khai quật khảo cổ mở rộng Bãi cọc Yên Giang, yêu cầu bắt buộc để triển khai dự án khu trung tâm di tích, một trong những nội dung quan trọng nhất của quy hoạch tổng thể KDT này hiện cũng chưa được tiến hành.
Để thúc đẩy các dự án tu bổ di tích sớm được triển khai, cũng tại cuộc họp nêu trên, đồng chí Nguyễn Văn Đọc đã quyết định ngân sách tỉnh sẽ hỗ trợ chi phí lập các dự án đầu tư chùa Ngoạ Vân, đền Thái, chùa Quỳnh và dự án tu bổ đình Yên Giang. Giao Đông Triều tích cực triển khai và sớm trình tỉnh phê duyệt dự án chùa Ngoạ Vân, trên cơ sở đó Tỉnh hội Phật giáo tổ chức khởi công và thi công đảm bảo tiến độ; công tác chuẩn bị đầu tư tu bổ đền Thái do Ban Quản lý các Di tích trọng điểm tiến hành cần hoàn thành trong tháng 10-2013 để có thể khởi công vào tháng 12 Âm lịch tới. Đông Triều cần chủ động chọn nhà đầu tư xây dựng cáp treo đến chùa Ngoạ Vân và khẩn trương triển khai dự án đường điện đến KDT để đảm bảo đưa vào khai thác đồng bộ với dự án tu bổ chùa Ngoạ Vân.
Cùng với đó, Tỉnh hội cần sớm hoàn thiện tượng vua Trần Nhân Tông, đẩy nhanh triển khai các dự án đã được giao. Công ty Phát triển Tùng Lâm được chấp thuận để nghiên cứu đầu tư các dự án trong các quy hoạch phân khu chức năng của KDT Yên Tử, cần tiến hành các bước tiếp theo đảm bảo đúng quy định. TX Quảng Yên cần phối hợp tích cực để triển khai khoanh vùng, cắm mốc bảo vệ, có lộ trình tiến hành khảo cổ cụ thể đối với di tích bãi cọc Yên Giang; việc lập dự án đầu tư cần nghiên cứu phương án bảo tàng hoá không gian di tích…
Ngọc Mai
