Tại kỳ họp thứ 9, HĐND tỉnh khoá XI, vấn đề ô nhiễm môi trường do sản xuất than gây ra được đông đảo cử tri, đại biểu quan tâm. Tình trạng này cũng đã được đề cập nhiều trong các chương trình nghị sự của tỉnh và ngành Than, tuy nhiên đến nay việc khắc phục vẫn là bài toán nan giải.
Năm 2005, Tập đoàn Công nghiệp Than-Khoáng sản Việt Nam (TKV) đã đạt mức sản lượng khai thác của kế hoạch năm 2020 là 30 triệu tấn. Việc phát triển sản xuất than và kinh doanh đa ngành của ngành Than trên địa bàn tỉnh đã góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho công nhân, đóng góp vào sự tăng trưởng kinh tế, ngân sách địa phương. Tuy nhiên, bên cạnh đó là tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng trầm trọngở các địa phương có sản xuất than như: Cẩm Phả, Uông Bí, Đông Triều, Hạ Long... Nghiêm trọng hơn cả là tình trạng đất đá trôi từ khai trường khai thác, bãi đổ thải gây bồi lắng sông, biển, không chỉ làm ô nhiễm môi trường biển, mà còn ảnh hưởng rất lớn tới cảng nước sâu Cái Lân.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên là do hạ tầng kỹ thuật chưa được đầu tư tương xứng với tốc độ tăng trưởng sản xuất. Các tuyến đường vận chuyển than hiện bị xuống cấp nghiêm trọng, như tuyến đường Vàng Danh- Điền Công (Uông Bí), Vĩnh Thông-Tràng Bạch (Đông Triều)... Nhiều doanh nghiệp ngành Than chỉ quan tâm đến tăng sản lượng, chưa chú trọng nhiều đến báo cáo bổ sung đánh giá tác động môi trường, hoặc không thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường.
Để đảm bảo yêu cầu phát triển bền vững của tỉnh và ngành Than, thời gian qua TKV đã đầu tư hàng trăm tỷ đồng cho công tác bảo vệ và phòng ngừa sự cố môi trường; thành lập Quỹ Môi trường với nguồn thu 1% chi phí sản xuất và tiêu thụ than của các đơn vị, trong đó 0,5% để lại cho các đơn vị thành viên để khắc phục hậu quả ảnh hưởng đến môi trường do sản xuất gây ra. TKV còn đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục làm thay đổi, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường cho cán bộ, công nhân và cộng đồng; chủ động phối hợp với tỉnh xây dựng kế hoạch và triển khainhiều dự án bảo vệ môi trường như: Dự án xử lý chống ô nhiễm bụi và ngập úng khu dân cư quanh nhà máy Tuyển than Nam Cầu Trắng (9,55 tỷ đồng) đến nay cơ bản đã hoàn thành; cải tạo bãi thải Nam Đèo Nai (31,2 tỷ đồng), đã hoàn thành xong một số hạng mục; xử lý nước thải mỏ Cọc Sáu; cải tạo cảnh quan môi trường sông Mông Dương (48,8 tỷ đồng); cải tạo môi trường lưu vực sông Vàng Danh (9,18 tỷ đồng); cải tạo nâng cấp đường ô tô từ Quốc lộ 18A đi Ngã Hai (Dương Huy)… Nhờ đó đã góp phần giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường do sản xuất than. Tuy nhiên để đảm bảo hiệu quả lâu dài, ngành Than cần tăng cường hơn nữa đầu tư cơ sở hạ tầng như: Bãi thải, xử lý chất thải, nước thải, đường vận tải chuyên dùng, phương thức vận chuyển, bến bãi… Đồng thời phối hợp chặt chẽ với các ban, ngành liên quan nhằm thực hiện tốt các dự án khôi phục và bảo vệ môi trường.
