Quân - dân y kết hợp là hoạt động kết hợp giữa quân đội và nhân dân trong lĩnh vực y tế, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân và phục vụ sức khoẻ nhân dân. Trên địa bàn tỉnh, chương trình kết hợp quân - dân y (KHQDY) đã phát huy được sức mạnh tổng hợp, góp phần củng cố y tế cơ sở ở vùng sâu, vùng xa, vùng cao biên giới, biển, đảo; những địa bàn trọng điểm về quốc phòng - an ninh; tạo nên mạng lưới khám, chữa bệnh và phòng chống dịch bệnh rộng khắp. Từ đó, góp phần tích cực vào việc chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ nhân dân, bộ đội, giảm nghèo, làm cơ sở vững chắc cho việc xây dựng tiềm lực y tế quốc phòng trong khu vực phòng thủ tỉnh.
Chung tay xây dựng tiềm lực y tế
Trong những năm qua, nhờ sự quan tâm của Trung ương và tỉnh, sự nỗ lực của chính quyền địa phương, cuộc sống người dân ở các vùng biên giới, miền núi, hải đảo trong tỉnh được nâng lên đáng kể. Tuy nhiên, những khu vực này vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, trong đó có vấn đề chăm sóc sức khoẻ. Vì vậy, việc huy động tất cả các nguồn lực tham gia thực hiện nhiệm vụ bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ nhân dân là một việc làm hết sức cần thiết, đặc biệt là công tác KHQDY ở vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Đồng chí Vũ Trường Sơn, Chủ nhiệm Quân y, Bộ CHQS tỉnh, thành viên Ban QDY tỉnh, cho biết: KHQDY là chương trình kết hợp giữa quân đội và nhân dân trong lĩnh vực y tế, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân và phục vụ sức khoẻ nhân dân (gọi tắt là Chương trình y tế số 12) hình thành từ cuối năm 1990 và chính thức triển khai thực hiện từ giữa năm 1991. Đây là một chương trình có tầm chiến lược, tính khoa học và thực tiễn cao, kế thừa được truyền thống và kinh nghiệm của ngành quân y và dân y trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ xâm lược. Chương trình không chỉ giải quyết những vấn đề nổi cộm, quan trọng và phù hợp với tình hình lúc đó, mà còn mang lại hiệu quả, đáp ứng được những yêu cầu bức thiết hiện nay cũng như lâu dài. Để thực hiện chương trình, Quảng Ninh đã kiện toàn Ban QDY tỉnh, thành lập và kiện toàn ban QDY của 14 địa phương. Thời gian qua, ban QDY các cấp đã làm tốt chức năng tham mưu, chỉ đạo và trực tiếp các hoạt động KHQDY. Nhờ vậy, chương trình được triển khai rộng khắp trong toàn tỉnh, với nhiều hình thức, phong phú, bám sát các định hướng chiến lược của Đảng, Nhà nước.
Điểm nổi bật trong chương trình KHQDY tại Quảng Ninh chính là hoạt động khám bệnh, cấp phát thuốc miễn phí cho đối tượng chính sách, người già, người có hoàn cảnh khó khăn… Các đơn vị LLVT trong tỉnh không chỉ đưa cán bộ quân y đến khám, chữa bệnh cho bà con, mà còn phối kết hợp với các đơn vị: Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, Viện Quân y 7 (Quân khu 3), Hội Chữ thập đỏ tỉnh và một số ban, ngành, đoàn thể, tổ chức các chương trình khám, chữa bệnh và cấp phát thuốc miễn phí. Trung bình mỗi năm, các đơn vị thực hiện chương trình đã khám, chữa bệnh, phát thuốc miễn phí cho hàng nghìn lượt người. Riêng năm 2014 khám, chữa bệnh cho gần 3.000 lượt người, cấp thuốc miễn phí gần 300 triệu đồng; năm 2015 là 4.200 người, hơn 400 triệu đồng…
Cùng với đó, lực lượng quân y tỉnh luôn chủ động tham gia công tác khám, điều trị cơ bản cho nhân dân trên địa bàn đóng quân tại các bệnh xá, trạm xá QDY. Đồng thời, lồng ghép nhiều nội dung tuyên truyền về chương trình y tế quốc gia, như: Tiêm chủng mở rộng, kế hoạch hoá gia đình, chăm sóc sức khoẻ sinh sản, phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em… Ban QDY các cấp tích cực phối hợp với cơ sở y tế địa phương tham gia công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn có hiệu quả, như đối với các dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm, dịch cúm A H5N1, cúm A H1N1, lực lượng QDY đã kịp thời phát hiện, bao vây, khoanh vùng, xử lý triệt để. Ban QDY còn tham gia khắc phục hậu quả thiên tai, vệ sinh môi trường ở các vùng bị lũ lụt, như trong đợt mưa lụt cuối tháng 7, đầu tháng 8-2015; vỡ đập Đầm Hà động....
Sát cánh chăm sóc sức khoẻ nhân dân
Chương trình KHQDY không chỉ mang lại hiệu quả thiết thực trong việc chăm sóc sức khoẻ cho người dân, nâng cao năng lực mạng lưới y tế cơ sở, mà còn góp phần tăng cường mối quan hệ quân và dân, tạo niềm tin của người dân với Đảng, từ đó củng cố ngày càng vững chắc thế trận lòng dân. Chương trình còn góp phần đáng kể giảm lượng bệnh nhân ở các bệnh viện dân sự.
Đến Bệnh xá Bộ CHQS tỉnh vào một ngày hè tháng 5, thấy rất nhiều người đến kiểm tra sức khoẻ và khám, chữa bệnh. Từ nhiều năm nay, nơi đây đã trở thành một trong những địa chỉ khám, chữa bệnh tin cậy của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân trên địa bàn. Trong 6 tháng đầu năm nay, đơn vị đã khám cho trên 5.500 lượt người, điều trị nội trú cho gần 700 bệnh nhân. Ông Trần Đức Thuận (tổ 5, khu 9, phường Bãi Cháy, TP Hạ Long) đang điều trị nội trú tại Bệnh xá Bộ CHQS tỉnh, chia sẻ: “Chúng tôi cứ ốm đau là lại sang Bệnh xá Bộ CHQS tỉnh để khám, không kể ngày hay đêm. Vừa rồi, chẳng may ngã, bị rạn xương gót chân trái, tôi được người nhà đưa ngay vào Bệnh xá. Nằm nội trú từ ngày 8-5 đến nay, tôi được các y, bác sĩ chăm sóc rất tận tình, thăm khám tỉ mỉ, cẩn thận. Nhờ vậy, sức khỏe của tôi cũng hồi phục rất nhanh”.
Tương tự, người dân đến khám bệnh định kỳ tại Bệnh xá Lâm trường 155, Quân khu 3 (xã Đồng Văn, huyện Bình Liêu) chia sẻ với chúng tôi sự cảm kích, yêu quý đối với y, bác sĩ nơi đây. Bà Nông Thị Lằm (thôn Đồng Thắng, xã Đồng Văn), tâm sự: “Trước đây ở thôn tôi, gia đình nào có người bị ốm đều đi mời thầy về cúng, chứ không đi khám bệnh. Nhưng từ khi các cán bộ Bệnh xá Lâm trường 155, Trạm Y tế xã đến tuyên truyền, vận động, chúng tôi không mê tín nữa mà đến trạm y tế để khám, lấy thuốc uống. Các cán bộ còn hướng dẫn chúng tôi giữ gìn vệ sinh nhà ở sạch sẽ, ăn chín uống sôi…”. Chia sẻ với chúng tôi, anh Phạm Tất Đan, bác sĩ Bệnh xá Lâm trường 155, cho biết: Khám sức khoẻ cho người dân, trẻ nhỏ trên địa bàn đơn vị quản lý là hoạt động thường kỳ hàng tuần, hàng tháng của đơn vị. Đến nay, Bệnh xá Lâm trường đã tổ chức khám, chữa bệnh cho hơn 10.560 lượt người. Nhờ sự tuyên truyền, vận động của lực lượng quân y, ý thức chăm sóc sức khoẻ của nhân dân, nhất là tại các địa phương vùng sâu, vùng xa được nâng lên.
Để công tác KHQDY ngày càng đi vào chiều sâu và hiệu quả, thời gian tới, Quảng Ninh tiếp tục đầu tư hơn nữa về cơ sở vật chất, trang, thiết bị y tế hiện đại cho các trạm QDY cơ sở; đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên cho lực lượng quân y về y tế, cũng như xây dựng kế hoạch và thực hiện diễn tập bảo đảm khu vực phòng thủ... Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khoẻ bộ đội và nhân dân trên địa bàn.
Trúc Linh
