Bước vào không gian phát triển mới, thành phố Quảng Ninh đứng trước yêu cầu huy động mạnh mẽ hơn các nguồn lực xã hội, trong đó kinh tế tư nhân giữ vai trò ngày càng quan trọng. Không chỉ đóng góp ngân sách và tạo việc làm, khu vực này đang trực tiếp tham gia mở rộng năng lực sản xuất, phát triển hạ tầng, dịch vụ, du lịch, logistics và hình thành những cực tăng trưởng mới. Đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, thành phố đang tập trung khơi thông nguồn lực, tạo môi trường thuận lợi để kinh tế tư nhân phát triển bền vững, đóng góp lớn hơn cho tăng trưởng.

Từ đầu năm tới nay, khu vực kinh tế tư nhân tiếp tục duy trì đà phát triển. Đến giữa tháng 9, thành phố có 2.700 doanh nghiệp và đơn vị phụ thuộc thành lập mới, với tổng vốn đăng ký 33.186 tỷ đồng; 925 doanh nghiệp, đơn vị phụ thuộc hoạt động trở lại, đưa tổng số doanh nghiệp đang hoạt động lên 13.763. Khu vực kinh tế tư nhân đóng góp 45.114 tỷ đồng vào ngân sách, chiếm khoảng 60,9% tổng thu và tạo việc làm cho hơn 70% lao động trên địa bàn.

Theo lãnh đạo Sở Tài chính, quy mô và mức độ tham gia ngày càng sâu của doanh nghiệp tư nhân cho thấy đây đã trở thành một bộ phận quan trọng trong cấu trúc kinh tế của thành phố. Doanh nghiệp tư nhân hiện diện ở nhiều lĩnh vực, từ công nghiệp chế biến, chế tạo, xây dựng đến thương mại, dịch vụ, du lịch và logistics, qua đó vừa tạo ra giá trị kinh tế, vừa mở rộng thị trường, việc làm và nguồn thu cho địa phương.

Đáng chú ý, một số doanh nghiệp, tập đoàn tư nhân quy mô lớn đang đảm nhận vai trò đầu tư tại những lĩnh vực có khả năng tạo sức lan tỏa. Vingroup, Sun Group, BIM Group, Thành Công Group cùng nhiều doanh nghiệp khác đã tham gia các dự án về công nghiệp, đô thị, du lịch, dịch vụ, hạ tầng và logistics. Riêng trong giai đoạn 2024-2025 và những tháng đầu năm 2026, Vingroup đóng góp hơn 22.304 tỷ đồng, Sun Group hơn 6.848 tỷ đồng và BIM Group hơn 2.105 tỷ đồng vào ngân sách…

Ở lĩnh vực du lịch - dịch vụ, nguồn vốn tư nhân góp phần hình thành các sản phẩm, tổ hợp dịch vụ và điểm đến quy mô lớn, bổ sung năng lực cung ứng và nâng sức cạnh tranh của ngành du lịch. Trong công nghiệp, các dự án chế biến, chế tạo tạo thêm năng lực sản xuất, việc làm và thúc đẩy nhu cầu về logistics, công nghiệp hỗ trợ, dịch vụ kỹ thuật. Tại các khu vực đô thị, nguồn lực xã hội hóa tiếp tục được đưa vào phát triển hạ tầng, thương mại, dịch vụ, góp phần mở rộng không gian và nâng cao chất lượng đô thị.

Từ những chuyển động đó, vai trò của kinh tế tư nhân không chỉ nằm ở quy mô đóng góp hiện tại mà còn ở khả năng tham gia vào quá trình chuyển dịch mô hình tăng trưởng. Quảng Ninh đang giảm dần sự phụ thuộc vào khai thác tài nguyên, hướng mạnh hơn tới công nghiệp chế biến, chế tạo, dịch vụ, du lịch, logistics, kinh tế số, kinh tế xanh và những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao. Trong quá trình này, doanh nghiệp tư nhân là một trong những chủ thể trực tiếp đưa vốn, công nghệ, năng lực quản trị và thị trường vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Cùng với quá trình mở rộng sản xuất, nhu cầu về lao động có kỹ năng, nhân lực quản trị, công nghệ và dịch vụ chuyên môn cũng gia tăng. Với hơn 70% lao động xã hội làm việc trong khu vực tư nhân, sự phát triển của doanh nghiệp đang tác động trực tiếp đến cơ cấu việc làm, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với đào tạo và nâng chất lượng nguồn nhân lực.

Theo Kế hoạch triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW, đến năm 2030, Quảng Ninh phấn đấu nâng số doanh nghiệp hoạt động lên khoảng 12-15 doanh nghiệp/1.000 dân; khu vực kinh tế tư nhân đóng góp 40-45% GRDP và tạo khoảng 85% việc làm. Đây không chỉ là những chỉ tiêu về quy mô khu vực doanh nghiệp, mà còn thể hiện định hướng đưa kinh tế tư nhân trở thành một trong những lực lượng quan trọng tham gia kiến tạo năng lực tăng trưởng mới của thành phố Quảng Ninh.

Khi kinh tế tư nhân ngày càng đóng vai trò lớn trong nền kinh tế, yêu cầu đặt ra không chỉ là gia tăng số lượng doanh nghiệp, mà quan trọng hơn là tạo lập môi trường để doanh nghiệp hoạt động ổn định, mở rộng quy mô và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đồng chí Bùi Văn Khắng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố, khẳng định: Thành phố nhất quán quan điểm cầu thị, lắng nghe, kịp thời giải quyết các kiến nghị chính đáng của doanh nghiệp; những vấn đề vượt thẩm quyền được tổng hợp, báo cáo Trung ương xem xét. Trên tinh thần đó, các kiến nghị được phân công rõ cơ quan chủ trì, thời hạn xử lý và gắn với trách nhiệm theo dõi, đôn đốc tiến độ.

Thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh đã ban hành Kế hoạch số 547-KH/TU ngày 6/6/2025; UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 168/KH-UBND ngày 25/6/2025 và thành lập Ban Chỉ đạo về phát triển kinh tế tư nhân. Trọng tâm được xác định là hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh theo hướng minh bạch, bình đẳng, ổn định, giảm chi phí tuân thủ và tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận các nguồn lực.

Một trong những khâu được thành phố tập trung là cải cách thủ tục hành chính. Các cơ quan, đơn vị thường xuyên rà soát, tái cấu trúc quy trình, cắt giảm khâu trung gian, đẩy mạnh phân cấp, xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử và công khai đầy đủ quy trình, thành phần hồ sơ. Hiện hai cấp chính quyền thành phố thực hiện 2.121 thủ tục hành chính; 100% thủ tục đã được xây dựng quy trình nội bộ và cấu hình quy trình điện tử. Trong đó, 1.262/2.062 thủ tục do bộ, ngành ban hành được cắt giảm 40% thời gian giải quyết; 713/1.026 thủ tục liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh được cắt giảm 38% thời gian. Tỷ lệ hồ sơ giải quyết trước và đúng hạn đạt 99,1%.

Cùng với cải cách thủ tục, các chính sách hỗ trợ pháp lý, thuế và chi phí mặt bằng được triển khai nhằm tạo thêm điều kiện cho doanh nghiệp duy trì, mở rộng hoạt động. Thành phố thực hiện chương trình hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh giai đoạn 2026-2030; tăng cường tư vấn, hướng dẫn thực hiện chính sách, đồng thời vận động hộ kinh doanh chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp. Các chính sách miễn, giảm, ưu đãi thuế, tiền thuê đất, thuê mặt nước được phổ biến, hướng dẫn để doanh nghiệp tiếp cận theo quy định.

Trong lĩnh vực thuế, việc số hóa tiếp tục được đẩy mạnh. Tỷ lệ khai thuế điện tử đạt 99,7%; hoàn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân bằng phương thức điện tử đạt 100%. Cơ quan chức năng tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp từ khâu kê khai, lập hồ sơ, rà soát và phân loại hồ sơ tồn, theo dõi tiến độ xử lý; đồng thời ứng dụng dữ liệu điện tử, trí tuệ nhân tạo trong quản lý, cảnh báo rủi ro, góp phần giảm sai sót và nâng cao tính minh bạch.

Đối với những lĩnh vực thường phát sinh vướng mắc như đất đai, quy hoạch, xây dựng, môi trường, đầu tư và giải phóng mặt bằng, thành phố duy trì các tổ công tác, phân công rõ trách nhiệm và thời hạn xử lý đối với từng dự án, từng nhóm vấn đề. Cùng với đó, đối thoại trực tiếp với doanh nghiệp được duy trì để kịp thời nhận diện những khó khăn từ thực tiễn. Từ đầu năm đến nay, UBND thành phố đã tổ chức 10 hội nghị gặp gỡ, làm việc với cộng đồng doanh nghiệp theo ngành, lĩnh vực; hơn 200 kiến nghị được giải quyết.

Hiệu quả của cách làm này được thể hiện qua tiến độ triển khai các dự án. Bà Từ Thị Hiền, Tổng Giám đốc Công ty Đầu tư thương mại CP Mỹ Quyên, cho biết dự án nhà ở xã hội tại phường Cao Xanh nhận được sự phối hợp, hỗ trợ của các sở, ngành, địa phương và thành phố trong quá trình chuẩn bị hồ sơ, tiếp cận quỹ đất, giải phóng mặt bằng. Việc các thủ tục được hướng dẫn, xử lý kịp thời giúp doanh nghiệp thuận lợi hơn trong triển khai, hướng tới sớm đưa dự án vào sử dụng, đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân.

Tại KCN Texhong Hải Hà, Dự án Nhà máy sản xuất vật tư y tế Winner Medical Việt Nam có tổng vốn đầu tư 1.583 tỷ đồng, được khởi công sau 4 tháng kể từ khi được cấp giấy chứng nhận đầu tư.

Ông Ngô Khắc Chấn, Phó Chủ tịch Tập đoàn Winner Medical, cho biết, trong quá trình triển khai, doanh nghiệp nhận được sự phối hợp của các cơ quan chức năng trong giải quyết thủ tục, mặt bằng và nhu cầu nhân lực, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ. Doanh nghiệp phấn đấu hoàn thành lắp đặt máy móc, vận hành thử vào tháng 4/2027 và chính thức đưa nhà máy vào hoạt động tháng 12/2027.

Tuy nhiên, tạo môi trường thuận lợi không chỉ dừng ở việc tháo gỡ thủ tục, mà còn phải giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực nội tại. Trong 8 tháng năm 2026, thành phố tổ chức 19 lớp đào tạo với 760 học viên; hỗ trợ, thẩm định công nghệ cho 531 lượt hồ sơ, doanh nghiệp. Các hoạt động tư vấn quản trị, chuyển đổi số, đổi mới công nghệ, bảo hộ sở hữu trí tuệ và kết nối doanh nghiệp với các cơ sở nghiên cứu, đào tạo tiếp tục được triển khai, hướng tới nâng năng suất và chất lượng sản phẩm.

Trong lĩnh vực công nghiệp, thành phố tiếp tục thực hiện các chính sách hỗ trợ cơ sở sản xuất, tiểu thủ công nghiệp di dời, đầu tư vào cụm công nghiệp, hoạt động khuyến công và tiếp cận công nghệ mới. Qua đó, tạo điều kiện để doanh nghiệp từng bước đổi mới thiết bị, nâng quy mô sản xuất và tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng.

Trong không gian phát triển mới, dư địa cho kinh tế tư nhân còn rất lớn. Hạ tầng giao thông, cảng biển, logistics, khu công nghiệp, đô thị, du lịch, kinh tế số, kinh tế xanh và các ngành công nghệ cao đều cần nguồn lực đầu tư lớn, đồng thời mở ra những lĩnh vực để doanh nghiệp phát huy thế mạnh về vốn, công nghệ, quản trị và khả năng thích ứng với thị trường.

Khơi thông động lực kinh tế tư nhân vì vậy không chỉ là mở rộng dư địa cho doanh nghiệp, mà còn là quá trình tạo dựng một môi trường phát triển minh bạch, thuận lợi để các nguồn lực xã hội được khơi dậy và phát huy hiệu quả. Thành phố tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư, giảm chi phí, tháo gỡ điểm nghẽn; cộng đồng doanh nghiệp chủ động đổi mới quản trị, nâng năng suất, đầu tư công nghệ, phát triển nhân lực và nâng cao sức cạnh tranh.

Với hơn 13.700 doanh nghiệp đang hoạt động, khu vực kinh tế tư nhân đã có nền tảng ngày càng vững chắc trong cơ cấu kinh tế thành phố Quảng Ninh. Trong không gian phát triển mới, khi thể chế được mở thông, môi trường kinh doanh được cải thiện và năng lực doanh nghiệp được nâng lên, khu vực tư nhân sẽ có thêm điều kiện mở rộng đầu tư, nâng cao giá trị sản xuất, tạo việc làm và đưa công nghệ, phương thức quản trị mới vào nền kinh tế. Đây sẽ là một trong những nguồn lực quan trọng để thành phố Quảng Ninh gia tăng năng lực tăng trưởng, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu và tạo dựng những giá trị mới trên hành trình phát triển dài hạn.

---

Thực hiện: MINH THU
Trình bày: ĐỖ QUANG