Từ khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc bệnh tật, củng cố y tế cơ sở đến phát triển kỹ thuật chuyên sâu, chuẩn hóa dữ liệu sức khỏe, mở rộng diện bao phủ bảo hiểm y tế…, Quảng Ninh đang từng bước cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị bằng những việc làm cụ thể. Thành phố quyết tâm đưa chăm sóc sức khỏe đến gần người dân, từ sớm, từ cơ sở và theo hướng chủ động, liên tục trong suốt vòng đời.
Anh Lý Văn Quang, bản Bắc Phong Sinh, xã Quảng Đức, đang trong tuổi lao động và không nhận thấy dấu hiệu bất thường về sức khỏe. Cách đây mấy năm, anh đã có lần bị viêm đường ruột, đau dạ dày phải nằm viện. Tham gia đợt khám sức khỏe miễn phí tháng 8 vừa qua, anh được bác sĩ phân tích những dấu hiệu nhận biết khi bệnh đau dạ dày tái phát, tư vấn cho anh rất cụ thể về chế độ ăn uống, sinh hoạt và hướng dẫn tái khám chuyên khoa. Quan trọng hơn, toàn bộ thông tin về sức khỏe của anh được cập nhật lên hệ thống, tích hợp vào Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID.
Mấy năm trước, tôi bị bệnh liên quan đến dạ dày, đường ruột, phải đi chữa ở bệnh viện. Sau đó về nhà, tôi vẫn thấy sức khỏe bình thường, nhà lại xa bệnh viện nên không đi khám lại, cũng không để ý phải kiêng khem gì để tránh bệnh tái phát. Qua đợt khám này, tôi hiểu rằng bệnh dạ dày cũng dễ mắc lại nếu mình sinh hoạt, ăn uống không điều độ. Kết quả khám của tôi được lưu trên Sổ sức khỏe điện tử cũng giúp tôi thuận tiện tra cứu khi đi khám những lần sau - anh Lý Văn Quang chia sẻ.
Câu chuyện của anh Quang là một điển hình trong thay đổi tư duy, đó là khi bệnh đã chữa khỏi vẫn cần theo dõi, kiểm tra, tái khám, “phòng bệnh hơn chữa bệnh” và đặc biệt là cần chủ động kiểm tra, phát hiện và quản lý sức khỏe cho bản thân. Đây cũng chính là tinh thần quan trọng được Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị đặt ra: Chuyển mạnh từ tư duy tập trung vào khám, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh; chú trọng bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe toàn diện, liên tục theo vòng đời. Từ năm 2026, người dân được định hướng khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần, được lập sổ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe theo vòng đời.
Bác sĩ khám mắt cho người dân bản Bắc Phong Sinh.
Tại Quảng Ninh, chủ trương ấy đang được cụ thể hóa bằng chương trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí trên quy mô toàn thành phố. Theo kế hoạch của UBND thành phố, chương trình được tổ chức theo từng nhóm đối tượng, trong đó ưu tiên người cao tuổi, người khuyết tật, người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, người có công, người mắc bệnh mạn tính, người sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, xã đảo, đặc khu; người từ 18 đến dưới 60 tuổi không làm việc tại các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; trẻ em và học sinh... Dự kiến có trên 1,4 triệu người dân được thụ hưởng chính sách này trong năm 2026 với tổng kinh phí dự kiến gần 453,2 tỷ đồng. Tính đến tháng 9/2026, thành phố đã tổ chức khám sức khỏe cho trên 1,2 triệu người và đang tập trung hoàn thành chương trình trước ngày 30/9.
Bác sĩ Bùi Mạnh Hùng, Giám đốc Sở Y tế Quảng Ninh
Không chỉ mang lại lợi ích trực tiếp cho người dân, chương trình khám sức khỏe, khám sàng lọc toàn dân còn tạo nền tảng để ngành Y tế chuyển sang quản lý sức khỏe dựa trên dữ liệu. Những thông tin được ghi nhận từ các đợt khám, sau khi được cập nhật, chuẩn hóa và liên thông vào hồ sơ sức khỏe điện tử, sẽ trở thành cơ sở để cán bộ y tế theo dõi bệnh tật, quản lý các yếu tố nguy cơ, tư vấn và chăm sóc người dân liên tục, lâu dài ngay từ tuyến cơ sở, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân.
Để chủ động trong chăm sóc sức khỏe nhân dân, ngành Y tế Quảng Ninh đã nỗ lực xây dựng một hệ thống y tế đủ năng lực ở nơi gần người dân nhất. Sau quá trình sắp xếp, tổ chức lại hệ thống, toàn thành phố hiện có 55 trạm y tế và 92 điểm trạm. Toàn hệ thống có 246 bác sĩ, bình quân 4,47 bác sĩ/trạm. Trong năm 2026, ngành Y tế phân công 111 lượt bác sĩ từ các bệnh viện, đơn vị tuyến trên tăng cường cho cơ sở, ưu tiên những địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo.
Bệnh viện ĐKKV Móng Cái Cơ sở 2 đưa máy siêu âm về xã để sàng lọc bệnh cho người dân.
Sở Y tế cũng đã tham mưu UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 194/KH-UBND ngày 4/5/2026 về nâng cao năng lực, chất lượng hoạt động của trạm y tế xã, phường, đặc khu giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035; theo đó giao nhiệm vụ hoàn thành 6 nhóm mục tiêu để nâng cao toàn diện năng lực và chất lượng hoạt động của trạm y tế: Về tổ chức, bộ máy, nhân lực, tài chính; về cơ sở hạ tầng, vật chất; về khám chữa bệnh và quản lý sức khỏe nhân dân, y tế dự phòng, kiểm soát dịch bệnh; về dược, vật tư, thiết bị y tế; về chất lượng hệ thống y tế cơ sở; về chuyển đổi số, quản trị và truyền thông.
Cùng với đó, các trạm y tế đang được tăng cường đào tạo, hỗ trợ chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật, kết nối khám chữa bệnh từ xa để nâng cao khả năng xử lý những vấn đề sức khỏe ngay tại tuyến đầu. Các trạm y tế đã chủ động triển khai các hoạt động chuyên môn, kỹ thuật về phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm. 100% trạm y tế đã xây dựng Kế hoạch triển khai công tác phòng, chống dịch bệnh, tiêm chủng mở rộng năm 2026 và triển khai hiệu quả hoạt động giám sát, phát hiện sớm, xử lý kịp thời các ổ dịch, không để dịch bệnh bùng phát, lan rộng. Các trường hợp mắc, nghi mắc bệnh truyền nhiễm được giám sát, xử lý kịp thời, không để xảy ra các ổ dịch lớn trong cộng đồng… Nhờ sự đầu tư và quan tâm đến y tế cơ sở, người dân ở vùng cao, biên giới, hải đảo có thể tiếp cận dịch vụ y tế cơ bản ngay tại nơi sinh sống; bệnh nhân mắc bệnh mạn tính được theo dõi thường xuyên; nhiều bệnh nhân được phát hiện bất thường qua khám sàng lọc được tiếp tục quản lý.
Bệnh viện Đa khoa thành phố Quảng Ninh khám sức khỏe miễn phí cho trẻ em tại Trạm Y tế Vân Hải (đặc khu Vân Đồn).
Không chỉ chú trọng phòng bệnh và tăng cường dịch vụ y tế ban đầu, Quảng Ninh còn đầu tư xây dựng những bệnh viện có năng lực chuyên sâu để chăm sóc sức khỏe toàn diện cho nhân dân. Các bệnh viện: Đa khoa thành phố, Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí, Bãi Cháy và Sản - Nhi được xác định là những cơ sở cấp chuyên sâu, từng bước làm chủ nhiều kỹ thuật trước đây người bệnh phải chuyển lên tuyến Trung ương, như: Can thiệp tim mạch, mạch não, phẫu thuật thần kinh, phẫu thuật gan, thực quản, ghép tạng... Từ năm 2025 đến nay, Bệnh viện Đa khoa thành phố và Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí đã triển khai thành công nhiều ca ghép thận và ghép giác mạc. Ngành Y tế Quảng Ninh đã làm chủ gần 80% kỹ thuật của tuyến Trung ương. 6 tháng đầu năm 2026, các cơ sở y tế trong thành phố đã thực hiện 133 lượt hội chẩn chuyên sâu với tuyến Trung ương đối với 213 ca bệnh; 25 lượt hội chẩn cấp cơ bản với tuyến Trung ương và 686 lượt hội chẩn giữa các cơ sở y tế trong thành phố. Qua đó, người bệnh được tiếp cận với sự hỗ trợ chuyên môn của các chuyên gia, đồng thời đội ngũ y tế cơ sở có thêm điều kiện nâng cao năng lực chuyên môn.
Phẫu thuật thay van tim cho bệnh nhân bị bệnh tim tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh.
Song song với phát triển kỹ thuật, thành phố tiếp tục đầu tư trang thiết bị và cơ sở vật chất. Năm 2026, thành phố bố trí khoảng 350 tỷ đồng mua sắm tài sản, trang thiết bị tại 18 đơn vị trực thuộc Sở Y tế, với hơn 150 danh mục thiết bị; đồng thời tiếp tục triển khai các dự án mở rộng, nâng cấp bệnh viện chuyên sâu.
Là một thành phố có địa bàn rộng với đặc thù miền núi, biên giới, biển đảo, Quảng Ninh luôn nỗ lực để mọi người dân có thể tiếp cận dịch vụ y tế khi cần mà không vướng rào cản về điều kiện kinh tế hay địa bàn sinh sống.
Cùng với mở rộng độ bao phủ, thành phố đặc biệt quan tâm đến việc bảo đảm cơ hội tiếp cận BHYT cho những nhóm dân cư còn gặp khó khăn về điều kiện kinh tế. Giai đoạn 2026-2030, thành phố tiếp tục dành nguồn lực hỗ trợ mức đóng BHYT cho nhiều nhóm đối tượng theo Nghị quyết 91/2025/NQ-HĐND, trong đó có người đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng, người từ đủ 65 tuổi trở lên chưa được hỗ trợ từ chính sách khác, người dân tộc thiểu số sinh sống tại các địa bàn vùng dân tộc thiểu số và miền núi; người thuộc hộ gia đình vừa thoát nghèo, đồng thời thoát cận nghèo cũng được hỗ trợ 80% mức đóng.
Cán bộ BHXH tỉnh tuyên truyền chính sách BHXH, BHYT đến người dân xã Lương Minh, tháng 5/2026.
Trước đó, trong giai đoạn 2021-2025, các chính sách đặc thù của thành phố đã hỗ trợ BHYT cho gần 311.000 lượt người, với hơn 264 tỷ đồng từ ngân sách địa phương. Chính sách an sinh nhân văn không chỉ giúp thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa các đối tượng, mà còn tạo thêm lá chắn bảo vệ để người dân yên tâm chăm sóc sức khỏe, giảm gánh nặng chi phí khi chẳng may bệnh tật.
Đến hết năm 2025 tỷ lệ dân số tham gia BHYT trên toàn thành phố đạt 95,8%. Tính đến hết tháng 8/2026, số người tham gia BHYT trên địa bàn Quảng Ninh đạt 1.337.131 người, tỷ lệ bao phủ đạt 96,46% dân số, cao hơn nhiều so với trung bình của cả nước (Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị phấn đấu đến năm 2026 đạt trên 95%). Đến hết năm 2026, thành phố phấn đấu sẽ đạt chỉ tiêu bao phủ 96,6%.
Ngoài ra, để cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị, Quảng Ninh đang tiếp tục nghiên cứu những chính sách hỗ trợ trực tiếp hơn đối với người dân, nhất là các nhóm còn nhiều khó khăn trong tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Theo Sở Y tế, trong năm 2026, Sở tham mưu UBND thành phố đề xuất một số chính sách, dự kiến trình HĐND xem xét, như chính sách thu hút, luân phiên, giữ chân bác sĩ; chính sách dân số với mức hỗ trợ cao hơn quy định của Trung ương; đồng thời nghiên cứu chính sách hỗ trợ vận chuyển cấp cứu miễn phí cho người dân, hỗ trợ phần cùng chi trả đối với người mắc bệnh hiểm nghèo, miễn phí tiêm vắc xin phòng dại và vắc xin cúm mùa cho người cao tuổi… Nếu được ban hành, đây sẽ là những bước tiếp theo nhằm đưa tinh thần của Nghị quyết 72 vào những chính sách thiết thực hơn, trực tiếp hơn với sức khỏe và đời sống của người dân.
Nhờ tham gia BHYT, nhiều bệnh nhân mắc bệnh mạn tính giảm được chi phí điều trị lâu dài. (Trong ảnh: Thăm khám bệnh nhân tại Khoa Thận - Lọc máu, Bệnh viện Bãi Cháy).
Với một thành phố đang hướng tới phát triển nhanh và bền vững, Quảng Ninh xác định chăm sóc sức khỏe nhân dân chính là đầu tư cho con người. Một cộng đồng khỏe mạnh là nền tảng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, chất lượng cuộc sống; từ đó tạo thêm nền tảng cho Quảng Ninh phát triển nhanh, bền vững trong chặng đường phía trước.
