Ở các nước phát triển, thương mại điện tử (TMĐT) với tính tiện dụng của nó đã trở nên không thể thiếu trong đời sống xã hội. Với sự phát triển của công nghệ thông tin, thay vì phải lặn lội từ cửa hàng này sang cửa hàng khác để tìm được món đồ mà mình muốn mua, giờ đây với các ứng dụng của TMĐT, bạn chỉ cần kích chuột là hàng vạn sản phẩm với đa dạng thông tin được bày trước mắt. Lợi ích mà TMĐT đem lại chính là sự tiết kiệm chi phí và tạo thuận lợi cho các bên giao dịch. Các giao dịch qua internet rất nhanh chóng, tiện lợi trong khi chi phí lại rất rẻ. Với TMĐT, các bên có thể giao dịch khi ở cách xa nhau, không bị giới hạn bởi không gian địa lý. Điều này cho phép các doanh nghiệp, người tiêu dùng tiết kiệm chi phí đi lại, thời gian gặp mặt trong quá trình mua bán.
Chị Đỗ Thị Yến, nhân viên văn phòng của một doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài làm việc trên địa bàn TP Hạ Long cho biết: Do phải làm việc ở công ty từ sáng sớm đến tối muộn mới được nghỉ nên chị chẳng có thời gian lang thang ở các chợ, trung tâm thương mại để mua hàng dù nhà chị ngay cạnh Big C Hạ Long. Tranh thủ những lúc rảnh rỗi ở văn phòng, chị lên internet tìm hiểu và mua hàng qua mạng. Ban đầu còn nghi ngại, dè dặt nhưng sau vài lần cũng thấy quen và tiện lợi. Theo chị Yến thì mua hàng trên mạng có những tiện lợi là tìm hiểu được nhiều thông tin vì có sự so sánh giữa các trang bán hàng qua mạng; những bình luận về sản phẩm, giá cả, phương thức thanh toán và giao nhận hàng của những người mua hàng trước đó vốn có rất nhiều trên internet. Giá cả các mặt hàng trên mạng, nhất là quần áo, mỹ phẩm, hàng công nghệ, đồ dùng sinh hoạt gia đình... cũng thường rẻ hơn ở các cửa hàng, trung tâm thương mại hữu hình do phương thức kinh doanh này tiết kiệm được chi phí kho bãi, cửa hàng, nhân công... Từ chỗ mua hàng kết hợp giữa phương thức TMĐT (nhận và xem hàng rồi mới thanh toán qua người vận chuyển), nay chị Yến tự tin mua bán, thanh toán trực tuyến. “Tất nhiên là phải có quá trình tìm hiểu và cũng đã từng trải qua không ít lần trục trặc. Qua đó, mình mới có được kinh nghiệm mua hàng online, chẳng hạn như biết được trang bán hàng nào uy tín, thanh toán như thế nào cho thuận tiện và an toàn... TMĐT là xu hướng tất yếu nên mình phải theo thôi”, chị Yến chia sẻ.
Những người mua hàng qua mạng như chị Yến ở Quảng Ninh ngày càng nhiều. Thậm chí, nhiều người nhất là các bạn trẻ còn tham gia vào TMĐT bằng việc tham gia bán hàng qua mạng, nhất là trên các mạng xã hội như facebook, zalo. Các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh cũng đã bước đầu tiếp cận với TMĐT thông qua việc lập các website để quảng bá, giới thiệu, thậm chí là bán sản phẩm qua mạng. Tuy nhiên, số doanh nghiệp ở tỉnh làm được như vậy không nhiều như ở các đô thị lớn. Và TMĐT ở Quảng Ninh vẫn chưa có những bước phát triển mạnh. Sàn giao dịch thương mại điện tử Quảng Ninh được khai trương từ tháng 11-2007, đến nay dường như không mấy hoạt động. Theo thống kê sàn ngày 24-8-2016, số doanh nghiệp tham gia là 132 với 67 sản phẩm, 12 dịch vụ, nhưng số cần mua và cần bán là 0.
Ngày 8-8 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 1563/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch tổng thể phát triển TMĐT giai đoạn 2016-2020. Kế hoạch đề ra mục tiêu: Giá trị mua hàng trực tuyến dự kiến đạt 350 USD mỗi người một năm, thúc đẩy doanh số TMĐT tăng cao; tới năm 2020, 50% doanh nghiệp sẽ có trang thông tin điện tử, 80% doanh nghiệp thực hiện đặt hàng hoặc nhận đơn đặt hàng thông qua các ứng dụng TMĐT... Trong 4 năm tới, doanh số TMĐT B2C (giao dịch giữa doanh nghiệp với khách hàng) có thể lên tới 10 tỷ USD, chiếm 5% tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước. Theo kế hoạch nêu trên, UBND các tỉnh, thành phố sẽ xây dựng và tổ chức thẩm định, phê duyệt, bố trí ngân sách theo phân cấp hiện hành để triển khai kế hoạch phát triển TMĐT ở địa phương mình. Đây sẽ là cơ sở, điều kiện thuận lợi để thúc đẩy TMĐT, góp phần xây dựng văn minh thương mại ở Quảng Ninh.
Chí Linh
