Đồng chí Dương Thái Sơn, Giám đốc Sở Tư pháp trả lời phỏng vấn Báo Quảng Ninh về việc tham gia xây dựng dự thảo Luật Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt của tỉnh Quảng Ninh.
- Thưa đồng chí, được biết tới đây, Luật Đơn vị hành chính - kinh tế (HC-KT) đặc biệt áp dụng chung cho 3 đơn vị HC-KT đặc biệt là Vân Đồn, Bắc Vân Phong và Phú Quốc sẽ được xây dựng trình Quốc hội. Xin đồng chí cho biết rõ hơn về vấn đề này?
+ Tại thông báo kết luận số 21-TB/TW ngày 22-3-2017, Bộ Chính trị đã đồng ý cho thành lập 3 đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn (Quảng Ninh), Bắc Vân Phong (Khánh Hoà), Phú Quốc (Kiên Giang) trực thuộc cấp tỉnh và giao Ban cán sự đảng Chính phủ chỉ đạo Bộ Kế hoạch - Đầu tư và các cơ quan liên quan xây dựng 1 Luật áp dụng chung cho 3 đơn vị này đảm bảo chính sách vượt trội, cạnh tranh. Bộ Chính trị cũng đã yêu cầu Luật có tính đặc thù đến từng đơn vị, cơ cấu mô hình tổ chức, cơ chế, chính sách ưu đãi về kinh tế - xã hội phải được quy định trong Luật và đảm bảo tính vượt trội, đủ sức cạnh tranh với khu vực và quốc tế.
Để xây dựng, phát triển 3 đơn vị HC-KT đặc biệt này thì việc xây dựng dự án Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt là cần thiết, cấp bách. Việc xây dựng Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt sẽ góp phần thể chế hoá chủ trương, quan điểm của Đảng về phát triển đơn vị HC-KT đặc biệt, cụ thể hoá các quy định của Hiến pháp năm 2013, xây dựng một mô hình phát triển mới với cơ chế, chính sách có tính đột phá để đẩy nhanh quá trình phát triển kinh tế. Cùng với đó, xây dựng được môi trường đầu tư kinh doanh đặc biệt thuận lợi cho hoạt động đầu tư, lưu thông, giao dịch, sản xuất, kinh doanh hàng hoá và dịch vụ trong và quốc tế. Đồng thời, tạo bước đột phá về thể chế hành chính, chính sách về kinh tế - xã hội ở những khu vực có vị trí, tiềm năng, lợi thế vượt trội nhằm nâng cao sức cạnh tranh thu hút đầu tư của Việt Nam so với các nước trong khu vực và trên thế giới.
- Được biết, đây là lần đầu tiên Việt Nam tiến hành xây dựng Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt, vậy trong quá trình tham gia xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt này, Quảng Ninh gặp phải những khó khăn gì, thưa đồng chí?
+ Trước hết, việc xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt là một nhiệm vụ chưa có tiền lệ ở Việt Nam nói chung và Quảng Ninh nói riêng. Đội ngũ cán bộ các sở, ban, ngành chức năng của tỉnh cũng lần đầu tiên bắt tay vào xây dựng một đề án, mô hình đặc khu kinh tế mới được sự đồng ý của Bộ Chính trị. Các cán bộ của tỉnh cũng chưa có cơ hội được tham quan thực tế và học hỏi kinh nghiệm mô hình đặc khu kinh tế hiện nay của các nước. Bởi vậy, đây là một nhiệm vụ khó và phức tạp, cần phải có sự tham gia vào cuộc của các cấp, ngành, đặc biệt là các sở, ban, ngành quản lý nhà nước trên từng lĩnh vực tham gia xây dựng. Bên cạnh đó, Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt là luật chung cho 3 Khu HC-KT đặc biệt Vân Đồn, Bắc Vân Phong, Phú Quốc chứ không riêng của một địa phương nào, trong khi đó mỗi đặc khu có những tiềm năng, thế mạnh, đặc thù khác nhau. Do đó, không chỉ Quảng Ninh vào cuộc mà 2 địa phương Khánh Hoà, Kiên Giang cũng cần phải đẩy mạnh công tác tham mưu xây dựng dự thảo Luật. Từ đó, tìm điểm chung nổi trội nhất để đề xuất đưa vào dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt.
- Bám sát sự chỉ đạo của Chính phủ, tỉnh Quảng Ninh, Sở Tư pháp đã có những hoạt động cụ thể nào trong công tác tham gia xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt thưa đồng chí?
+ Bám sát theo kết luận chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tháng 2-2017 về việc hoàn thiện Đề án Đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn và xây dựng dự thảo Luật Khu HC-KT đặc biệt Vân đồn, UBND tỉnh Quảng Ninh đã chủ động ban hành công văn số 824/UBND-XD1 về việc thực hiện rà soát hệ thống pháp luật hiện hành để tham mưu xây dựng dự thảo Luật Khu HC-KT đặc biệt Vân Đồn. Với chức năng nhiệm vụ được giao, Sở Tư pháp đã chủ động thành lập Tổ giúp việc xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn gồm 10 thành viên có nhiệm vụ nghiên cứu tài liệu, tham mưu đề xuất xây dựng, hoàn thiện dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn. Tiếp đó, đến đầu tháng 5-2017, tỉnh ban hành công văn số 3075/UBND-XD1 về việc tiếp tục bổ sung, hoàn thiện nội dung xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt. Theo đó, giao nhiệm vụ cho thủ trưởng các sở, ngành, khẩn trương rà soát lại toàn bộ chức năng, nhiệm vụ quyền hạn và các cơ chế, chính sách đặc thù, áp dụng cho đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn. Trên cơ sở đó, đề xuất những nội dung liên quan đến chức năng, nhiệm vụ của ngành mình để tham mưu xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt... Đến nay, các sở, ban, ngành cũng đã gửi đề xuất về xây dựng nội dung dự thảo Luật để Sở Tư pháp tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh. Bên cạnh đó, tỉnh chỉ đạo đẩy nhanh việc hoàn thiện Đề án Đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn, căn cứ vào đó, tham mưu xây dựng dự thảo Luật.
Quảng Ninh đã huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị trong việc tham gia xây dựng dự thảo Luật Đơn vị HC-KT đặc biệt, với tinh thần, quan điểm xây dựng Luật là: Đảm bảo giữ vững vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng; giữ vững độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước; bảo đảm quốc phòng, an ninh; ổn định và phát triển toàn diện về các mặt kinh tế, chính trị, xã hội, môi trường; mạnh dạn cho phép thực hiện các cơ chế, chính sách đặc thù, mới, có tính đột phá vượt trội hơn so với các luật hiện hành, đảm bảo phù hợp với Hiến pháp và các cam kết quốc tế và điều kiện thực tế của Việt Nam, có đủ sức cạnh tranh với các mô hình tương tự trong khu vực và trên thế giới; có các cơ chế, chính sách đặc thù riêng của đơn vị HC-KT đặc biệt Vân Đồn để phù hợp với đặc điểm, tình hình và phát huy tối đa tiềm năng, thế mạnh của Vân Đồn.
Trúc Linh (Thực hiện)