Cùng với yêu cầu bảo đảm cung ứng điện cho sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt, thành phố Quảng Ninh đang đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn điện đã lựa chọn nhà đầu tư. Từ điện khí LNG, điện gió, điện mặt trời đến điện rác, nhiều dự án đã hoàn thành thủ tục quan trọng, chuyển sang chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng và triển khai hạng mục. Tuy nhiên, vướng mắc về cơ chế, đất đai và điều kiện thi công cho các dự án cần được tháo gỡ.
Theo Sở Công Thương, 5 dự án nguồn điện đang triển khai gồm: Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh, Nhà máy điện gió Quảng Ninh 1, Nhà máy điện gió Quảng Ninh 4, Nhà máy điện mặt trời Đầm Hà và Nhà máy điện rác tại Hạ Long. Trong đó, Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh là dự án trọng điểm của ngành Công Thương. Dự án đã hoàn thành giao đất, cho thuê đất và giao khu vực biển; UBND thành phố ban hành quyết định giao khu vực biển tháng 8/2026.
Về phía nhà đầu tư, các thủ tục pháp lý vẫn đang được hoàn thiện, đồng thời chuẩn bị lựa chọn nhà thầu EPC và thu xếp điều kiện triển khai. Hồ sơ mời thầu phát hành từ tháng 10/2025, có 8 nhà thầu mua hồ sơ nhưng đến hạn đóng thầu 30/6/2026 không có nhà thầu nộp hồ sơ. Nhà đầu tư gia hạn lần 2 đến 31/12/2026. Doanh nghiệp đang làm việc với các đối tác quốc tế để chuẩn bị nguồn cung nhiên liệu LNG, đàm phán hợp đồng mua bán điện với Công ty Mua bán điện thuộc EVN và làm việc với các tổ chức tài chính quốc tế để thu xếp vốn.
Tuy nhiên, đại diện liên doanh nhà thầu cho biết, khó khăn lớn nhất liên quan đến cơ chế hợp đồng mua bán điện. Những nội dung này ảnh hưởng đến khả năng thu xếp vốn, khiến các tổ chức tín dụng quốc tế chưa đánh giá dự án đạt mức khả thi về tài chính để quyết định đầu tư. Biến động địa chính trị toàn cầu cũng khiến nguồn cung tua-bin khí khan hiếm, kéo dài thời gian đặt hàng và lắp đặt thiết bị.
Ở nhóm dự án điện gió, Nhà máy điện gió Quảng Ninh 1 đang chuẩn bị mặt bằng tại phường Hoành Bồ và xã Thống Nhất. Nhà đầu tư đã nộp gần 38 tỷ đồng tiền trồng rừng thay thế, tương ứng khoảng 140ha. Trong đó, tại phường Hoành Bồ, diện tích kiểm đếm phục vụ giải phóng mặt bằng đạt khoảng 51%, phần còn lại chủ yếu thuộc đất do Công ty Lâm nghiệp Hoành Bồ và UBND phường quản lý, trong đó có nhiều diện tích rừng tự nhiên; địa hình hiểm trở, không có đường đi hiện hữu nên việc tiếp cận và kiểm đếm gặp nhiều khó khăn.
Cũng trong nhóm này, Dự án Nhà máy điện gió Quảng Ninh 4 tại đặc khu Cô Tô đã hoàn thành khảo sát địa hình, địa chất phục vụ lập quy hoạch tổng mặt bằng và báo cáo nghiên cứu khả thi; được chấp thuận quy hoạch tổng mặt bằng ngày 10/10/2026. Rà soát cho thấy diện tích sử dụng đất thay đổi so với phương án trước, nên nhà đầu tư nghiên cứu điều chỉnh chủ trương đầu tư theo quy định.
Bên cạnh các dự án điện gió, Nhà máy điện mặt trời Đầm Hà đã hoàn tất thủ tục phê duyệt quy hoạch chi tiết, báo cáo nghiên cứu khả thi, đánh giá tác động môi trường và thỏa thuận đấu nối với Tổng Công ty Truyền tải điện quốc gia. Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng hoàn thành trong tháng 6/2026; thủ tục thuê đất tại xã Quảng Tân và xã Đầm Hà cũng đã thực hiện. Hiện doanh nghiệp đang triển khai lựa chọn nhà thầu, ký hợp đồng EPC, dự kiến thi công trong tháng 11/2026 và hoàn thành dự án vào quý III/2027. Tuy nhiên, đàm phán hợp đồng mua bán điện chưa hoàn tất do Bộ Công Thương chưa ban hành khung giá phát điện cho loại hình này.
Cùng với các dự án trên, Nhà máy điện rác Hạ Long đang lập hồ sơ điều chỉnh báo cáo nghiên cứu khả thi, cập nhật công suất và hạng mục công trình, dự kiến trình thẩm định tháng 11/2026. Công tác chuẩn bị mặt bằng đang tiếp tục triển khai, cơ bản hoàn thành việc hạ cốt nền tại khu vực xây dựng nhà máy và tiếp tục hoàn thiện các hạng mục phục vụ thi công. Hiện dự án còn vướng thủ tục đất đai và kết quả khảo sát địa chất cho thấy khu vực dự kiến bố trí nhà máy có nhiều lớp đất đá phức tạp, nền móng chưa phù hợp với các hạng mục chịu tải trọng lớn. Nhà đầu tư phải nghiên cứu điều chỉnh vị trí nhà máy chính, kéo theo điều chỉnh quy hoạch chi tiết.
Thực tế cho thấy, các dự án còn vướng về cơ chế, chính sách, hợp đồng mua bán điện, thủ tục đầu tư, đất đai, giải phóng mặt bằng và điều kiện kỹ thuật thi công ở các giai đoạn chuẩn bị đầu tư. Ông Trần Việt Dũng, Phó Giám đốc Sở Công Thương, cho biết: Sở có văn bản cho các địa phương tập trung rà soát hiện trạng, hoàn thiện hồ sơ và đẩy nhanh công tác kiểm đếm, giải phóng mặt bằng đúng quy định. Với các dự án phụ thuộc vào cơ chế giá điện, hợp đồng mua bán điện và thu xếp vốn, nhà đầu tư cần chủ động làm việc với các cơ quan liên quan để hoàn thiện điều kiện cần thiết. Với khó khăn vượt thẩm quyền, nhà đầu tư cần báo cáo, đề xuất phương án xử lý và xác định rõ trách nhiệm của các bên liên quan. Đặc biệt, Sở yêu cầu chủ đầu tư Dự án điện khí LNG Quảng Ninh, song song tháo gỡ tồn tại, phải tập trung xây dựng hạ tầng để thể hiện thiện chí triển khai dự án.
