Chuyển đổi số đang mở ra hướng phát triển mới cho ngành chăn nuôi của Quảng Ninh, góp phần thay đổi phương thức sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế và hướng tới nền chăn nuôi hiện đại, bền vững.
Năm 2024, ông Đồng Quang Cường (phường Phong Cốc) đầu tư gần 5 tỷ đồng xây dựng 2 dãy chuồng nuôi vịt với tổng diện tích khoảng 2.000m², ứng dụng công nghệ chuồng lạnh. Hệ thống được thiết kế với mái tôn lạnh, kết hợp lớp bạc chống nắng và giàn làm mát vận hành liên tục 24/7, nền chuồng đổ bê tông, phía trên là mặt thép chống gỉ để thuận tiện cho việc vệ sinh, thu gom chất thải, hạn chế phát sinh khí độc và nhiệt lượng trong khu vực chăn nuôi.
Nhờ đó, ngay cả trong những ngày nắng nóng cao điểm, nhiệt độ bên trong chuồng nuôi vẫn duy trì ổn định ở mức 26-28 độ C, tạo điều kiện thuận lợi cho đàn vịt sinh trưởng.
Mô hình nuôi vịt của gia đình ông Đồng Quang Cường (phường Phong Cốc) ứng dụng công nghệ chuồng lạnh vào chăn nuôi.
Ông Đồng Quang Cường chia sẻ: Trước đây, gia đình tôi nuôi hơn 10.000 con vịt, phải sử dụng tới 8 lao động để chăm sóc, từ khi chuyển sang mô hình chuồng lạnh, công việc được tự động hóa nhiều hơn, chỉ cần 1 người đảm nhiệm, môi trường chăn nuôi cũng sạch sẽ, hạn chế ô nhiễm hơn rất nhiều.
Thực tế tại cơ sở của ông Cường cho thấy, việc ứng dụng công nghệ đang tạo ra những thay đổi rõ rệt trong chăn nuôi. Hiện trên địa bàn Quảng Ninh có 20.263 cơ sở chăn nuôi nông hộ và 1.244 trang trại quy mô vừa, nhỏ, tổng đàn gia súc, gia cầm đạt khoảng 6,5 triệu con, sản lượng thịt hơi các loại dự kiến đạt 108.486 tấn.
Trước quy mô sản xuất ngày càng lớn, chuyển đổi số đang được xác định là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực quản lý và phát triển chăn nuôi bền vững. Tại nhiều doanh nghiệp, trang trại, công nghệ số đang được kết hợp với công nghệ sinh học trong quản lý và tổ chức sản xuất. Các thông tin về môi trường chuồng nuôi, sức khỏe đàn vật nuôi, lịch tiêm phòng, sử dụng thuốc và vệ sinh khử trùng được cập nhật, theo dõi có hệ thống.
Mô hình nuôi tôm bằng công nghệ cao của gia đình anh Phùng Văn Đảo (thôn Bình Minh, xã Hải Lạng) cho thu nhập hàng tỷ đồng/năm.
Nhờ đó, người chăn nuôi có thể nhận biết sớm những dấu hiệu bất thường, kịp thời xử lý các nguy cơ phát sinh dịch bệnh. Việc ứng dụng công nghệ IoT trong các mô hình nhà màng, nhà lưới kết hợp chăn nuôi gia cầm cũng góp phần cải thiện điều kiện sản xuất, giúp năng suất tăng khoảng 20-25%.
Cùng với đổi mới quy trình chăn nuôi, việc ứng dụng nền tảng số trong quảng bá và tiêu thụ sản phẩm đang mở ra thêm cơ hội cho các cơ sở sản xuất. Nhiều sản phẩm đặc trưng như gà Tiên Yên, trứng vịt biển Đồng Rui, cá song Vân Đồn, lợn Móng Cái... được giới thiệu trên mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử. Qua đó, người sản xuất có thêm kênh tiếp cận khách hàng, mở rộng thị trường tiêu thụ và từng bước xây dựng thương hiệu cho sản phẩm chăn nuôi địa phương.
Theo kế hoạch, năm 2027, tổng đàn gia súc, gia cầm trên địa bàn dự kiến đạt khoảng 6.671.000 con, trong đó đàn lợn khoảng 425.000 con, đàn gia cầm 6,2 triệu con; sản lượng thịt hơi xuất chuồng đạt 109.300 tấn, tăng 815 tấn so với năm 2026. Xa hơn, đến năm 2030, ngành chăn nuôi đặt mục tiêu phát triển thêm 70.380 con lợn, 1.000 con bò thịt, 10.000 con bò sữa và khoảng 1,47 triệu con gà.
Với số lượng lớn cơ sở chăn nuôi nông hộ, ngành NN&MT Quảng Ninh đang ưu tiên chuẩn hóa dữ liệu chăn nuôi, thú y, hướng dẫn người dân thực hiện kê khai và sử dụng những công cụ đơn giản, dễ thao tác. Việc ghi chép thông tin về biến động đàn, tiêm phòng, sử dụng thuốc, xuất bán được khuyến khích thực hiện thường xuyên, tạo cơ sở để từng bước chuyển sang quản lý điện tử khi đủ điều kiện. Đồng thời, cơ sở dữ liệu chăn nuôi, thú y được rà soát, cập nhật nhằm bảo đảm thông tin chính xác, hạn chế trùng lặp và phục vụ hiệu quả công tác quản lý.
Các địa phương cũng được khuyến khích phối hợp với lực lượng chuyên môn, tổ công nghệ số cộng đồng và đơn vị cung cấp giải pháp công nghệ để hướng dẫn người dân. Những mô hình phù hợp sẽ được lựa chọn triển khai, đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng, đặc biệt quan tâm đến các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ và địa bàn còn khó khăn.
Với sự chủ động đổi mới của người dân, cùng định hướng phát triển phù hợp, ngành NN&MT Quảng Ninh có thêm động lực nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh, hướng tới phát triển hiện đại, bền vững.