Sau hơn một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phường Móng Cái 3 đã từng bước ổn định tổ chức, bảo đảm hoạt động thông suốt. Đằng sau kết quả đó là những cách làm thiết thực trong công tác tuyên giáo, dân vận: Chủ động thông tin, nắm chắc tình hình tư tưởng, đổi mới phương thức tuyên truyền, tăng cường đối thoại, phát huy vai trò giám sát của nhân dân và lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo. Từ thực tiễn cơ sở, những kinh nghiệm này đang trở thành “chìa khóa” tạo đồng thuận, củng cố niềm tin và huy động sức dân trong giai đoạn mới.
Phường Móng Cái 3 được thành lập từ ngày 1/7/2025 trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, dân số của phường Hải Yên và xã Hải Đông với diện tích 90,03km², dân số 23.148 người, gồm 17 khu phố. Đây là địa bàn rộng, có vị trí trung tâm biên giới, cửa khẩu, logistics và khu công nghiệp lớn; trong khi đó, mô hình tổ chức mới đặt ra yêu cầu cao về năng lực quản lý, cải cách hành chính, chuyển đổi số và phân cấp, phân quyền.
Trong bối cảnh ấy, để một bộ máy mới nhanh chóng vận hành ổn định, việc tuyên truyền, vận động không thể chỉ dừng ở phổ biến chủ trương. Quan trọng hơn là làm cho cán bộ, đảng viên và nhân dân hiểu đúng, hiểu đủ, đồng thuận và cùng tham gia thực hiện. Đây cũng chính là một trong những kinh nghiệm nổi bật mà phường Móng Cái 3 đúc rút sau hơn một năm vận hành mô hình mới.
Đưa chủ trương đến gần dân
Ngay từ những ngày đầu vận hành, Đảng ủy phường xác định công tác tuyên giáo phải đi trước một bước, góp phần thống nhất nhận thức, ổn định tư tưởng và định hướng dư luận. Các nghị quyết, kết luận, quy định của Trung ương, của tỉnh, Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp, các nghị quyết chiến lược về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế tư nhân, y tế, giáo dục, văn hóa... cùng những nội dung liên quan trực tiếp đến mô hình chính quyền địa phương 2 cấp được tổ chức quán triệt kịp thời, phù hợp với yêu cầu thực tiễn.
Điểm đáng chú ý là cách thức tuyên truyền được đổi mới mạnh theo hướng đa dạng, ngắn gọn, dễ hiểu và phù hợp từng nhóm đối tượng. Từ hội nghị trực tiếp, trực tuyến, sinh hoạt chi bộ, sinh hoạt chuyên đề đến hệ thống truyền thanh, Cổng thông tin điện tử, fanpage, Zalo cộng đồng..., các kênh truyền thông được sử dụng đồng thời để mở rộng khả năng tiếp cận thông tin. Trang Facebook thông tin phường Móng Cái 3 hiện có khoảng 4.700 người theo dõi, hơn 1,3 triệu lượt xem. Nội dung được thể hiện bằng infographic, video ngắn, tài liệu số, hình ảnh trực quan.
Hơn một năm qua, phường tổ chức 489 hội nghị tuyên truyền, quán triệt, phổ biến các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Trung ương, tỉnh và địa phương, với trên 97,2% cán bộ, đảng viên tham gia. Đặc biệt, sau quán triệt, 100% chi, đảng bộ trực thuộc xây dựng kế hoạch triển khai, cụ thể hóa nghị quyết thành chương trình công tác.
Như vậy, kinh nghiệm ở Móng Cái 3 không chỉ là tuyên truyền nhiều, mà quan trọng hơn là tuyên truyền để “nghe thấy, hiểu được và làm theo”. Chủ trương sau khi được truyền đạt phải nhanh chóng được cụ thể hóa bằng nhiệm vụ, việc làm; cán bộ, đảng viên phải xác định rõ trách nhiệm của mình, từ đó tạo sức lan tỏa tới nhân dân.
Thực tế cho thấy, trong những tháng đầu sắp xếp, một bộ phận người dân còn băn khoăn về khoảng cách đi lại, thay đổi giấy tờ; một số cán bộ, công chức cũng còn bỡ ngỡ trước khối lượng công việc và yêu cầu mới. Cấp ủy, chính quyền đã chủ động nắm bắt, hỗ trợ, giải quyết những khó khăn phát sinh. Đến sau ngày 31/12/2025, toàn phường cơ bản không còn những vướng mắc lớn tác động đến vận hành mô hình; tỷ lệ cán bộ, đảng viên và nhân dân được tiếp cận nội dung về mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đạt trên 99%. Đây chính là kinh nghiệm quan trọng của công tác tuyên giáo trong điều kiện mới: không chờ dư luận phát sinh mới tuyên truyền, mà phải chủ động dự báo, nắm bắt và định hướng từ sớm.
Ông Trần Văn Nhất - Khu phố Hải Yên 4 cho biết: “Thời gian đầu khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, chúng tôi cũng có những băn khoăn, nhất là về địa giới, thủ tục hành chính, nơi giải quyết công việc và việc đi lại của người dân. Tuy nhiên, các thông tin được phường tuyên truyền khá kịp thời, bằng nhiều hình thức nên người dân dễ tiếp cận và hiểu rõ hơn về mô hình mới. Những vấn đề chúng tôi chưa rõ cũng được cán bộ khu phố, cán bộ phường giải thích, hướng dẫn cụ thể. Qua hơn một năm, tôi thấy bộ máy mới đã dần ổn định, việc giải quyết công việc cho người dân cơ bản thuận lợi. Điều quan trọng là cán bộ gần dân, chịu khó lắng nghe và giải đáp những điều người dân quan tâm, từ đó chúng tôi cũng yên tâm và đồng thuận hơn trong thực hiện các chủ trương của địa phương”.
Lắng nghe để tạo đồng thuận
Nếu tuyên giáo giúp người dân hiểu, thì dân vận phải giúp người dân tin và cùng làm. Từ thực tiễn hơn một năm vận hành chính quyền hai cấp trên địa bàn phường Móng Cái 3 cho thấy hiệu quả dân vận không nằm ở những khẩu hiệu chung chung, mà được thể hiện qua khả năng giải quyết những vấn đề cụ thể của người dân.
Ngay sau khi đi vào hoạt động, Đảng ủy phường đã ban hành Quy chế công tác dân vận của hệ thống chính trị và Quy chế tiếp công dân, đối thoại trực tiếp với công dân của người đứng đầu cấp ủy. Cùng với đó, người đứng đầu cấp ủy duy trì tiếp dân, đối thoại, xử lý phản ánh, kiến nghị; các đồng chí cấp ủy viên được phân công phụ trách địa bàn, lĩnh vực. Chế độ giao ban với bí thư chi bộ, trưởng khu phố, trưởng ban công tác mặt trận và dự sinh hoạt chi bộ cơ sở được duy trì, tạo thêm kênh để cấp ủy trực tiếp nghe cơ sở nói.
Cách làm này đặc biệt quan trọng đối với một địa bàn rộng, dân cư đông, trong đó công tác nắm tình hình cơ sở vốn có nhiều khó khăn. Thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khối lượng công việc của cấp ủy, chính quyền tăng lên trong khi số cán bộ chuyên trách giảm; địa bàn rộng, dân cư đông đặt ra thách thức lớn đối với việc lãnh đạo, quản lý và nắm tình hình.
Vì vậy, muốn dân vận tốt trước hết phải gần dân. Gần để nghe, nghe để hiểu, hiểu để giải quyết. Những vấn đề thuộc thẩm quyền phải được xử lý dứt điểm; những vấn đề vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo, đề xuất cấp trên. Chính phương thức xử lý đó góp phần hạn chế khoảng cách giữa chủ trương và thực tiễn cuộc sống.
Một kinh nghiệm khác được phường Móng Cái 3 nhấn mạnh là phải phát huy vai trò của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân. UBND phường đã ký quy chế phối hợp với MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội trong tuyên truyền, vận động nhân dân; nắm bắt tâm tư, nguyện vọng; tiếp công dân; tạo điều kiện để nhân dân tham gia xây dựng Đảng, chính quyền; đồng thời phối hợp thực hiện các nhiệm vụ như giải phóng mặt bằng, vệ sinh môi trường, hoạt động văn hóa, thể thao, giám sát và phản biện xã hội.
Đây là sự chuyển biến quan trọng trong tư duy dân vận: Không làm thay dân, mà tạo điều kiện để dân tham gia và phát huy vai trò chủ thể của mình.
Một ví dụ rất rõ nét ở Hội LHPN phường Móng Cái 3, tổ chức Hội Phụ nữ đã phát huy tốt vai trò là cầu nối giữa cấp ủy, chính quyền với hội viên, phụ nữ và nhân dân. Đáng chú ý, trong những nhiệm vụ liên quan trực tiếp đến đời sống cộng đồng như giữ gìn vệ sinh môi trường, xây dựng khu dân cư sáng - xanh - sạch - đẹp, chăm lo an sinh xã hội, hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, cán bộ Hội đã phát huy vai trò tuyên truyền, vận động, tập hợp hội viên cùng tham gia. Từ những việc làm cụ thể ở từng chi hội, tổ dân phố, công tác dân vận được chuyển hóa thành những phong trào thiết thực, tạo sự lan tỏa trong cộng đồng.
Thực tiễn cũng cho thấy, nơi nào phát huy tốt giám sát của nhân dân, thực hiện công khai, minh bạch trong điều hành thì nơi đó tạo được sự đồng thuận cao, hạn chế phát sinh đơn thư, khiếu nại. Đây là một trong những bài học được Đảng ủy phường rút ra sau một năm thực hiện mô hình mới.
Hiệu quả của cách làm ấy được phản ánh qua sự đồng thuận trong nhiều sự kiện chính trị lớn. Đại hội Đảng bộ phường, Đại hội MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội được tổ chức thành công; cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 có tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu đạt 99,69%. Nổi bật là sự huy động sự vào cuộc của người dân tham gia hiến đất, đóng góp ngày công lao động, tháo dỡ công trình để chỉnh trang đô thị sáng – xanh – sạch – đẹp. Cùng với đó, tinh thần trách nhiệm, tính chủ động và ý thức phục vụ Nhân dân của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có chuyển biến tích cực theo hướng “gần dân, sát dân, hiểu dân”.
Điều đó cho thấy sức mạnh của đồng thuận không tự nhiên có, mà được tạo dựng từ quá trình tuyên truyền đúng, dân vận khéo, lắng nghe và giải quyết kịp thời những vấn đề từ cơ sở.
Từ “vận động” đến “đồng hành”
Một kinh nghiệm nổi bật khác của Móng Cái 3 là gắn công tác tuyên giáo, dân vận với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội. Người dân chỉ thực sự đồng hành khi họ thấy chủ trương mang lại những thay đổi cụ thể, thiết thực trong cuộc sống.
Trong vận hành mô hình mới, phường chú trọng cải cách hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân theo hướng “gần dân, sát dân”. 100% thủ tục hành chính được công khai, cung cấp dịch vụ công trực tuyến; 100% hồ sơ được xử lý trên môi trường điện tử; tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đạt 91,8%, thanh toán trực tuyến đạt 100%. Những kết quả này góp phần rút ngắn thời gian, giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp.
Cùng với đó, chuyển đổi số trở thành một nội dung dân vận mới. Khi tuyên truyền về chuyển đổi số gắn với những tiện ích người dân trực tiếp sử dụng, từ dịch vụ công đến thanh toán không dùng tiền mặt, “Bình dân học vụ số” không còn là khái niệm xa mà dần trở thành một phần trong đời sống.
Trong phát triển kinh tế, sự đồng hành của người dân và doanh nghiệp cũng góp phần tạo nguồn lực cho địa phương. 6 tháng đầu năm 2026, phường có 33 doanh nghiệp và 254 hộ kinh doanh mới thành lập; hàng hóa xuất khẩu qua địa bàn đạt 474,21 triệu USD; tổng thu ngân sách ước đạt trên 483 tỷ đồng, cao nhất từ trước đến nay; thu hút 4 dự án lớn ngoài ngân sách với tổng vốn trên 2.000 tỷ đồng. Những kết quả này có sự đóng góp của cả hệ thống chính trị trong việc tạo môi trường thuận lợi, củng cố niềm tin để người dân, doanh nghiệp yên tâm sản xuất, kinh doanh.
Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ tăng nhanh, nông nghiệp duy trì ổn định. Các dự án động lực như lối mở Km3+4 Hải Yên, hệ thống kho bãi logistics Thành Đạt, mở rộng khu công nghiệp Hải Yên… đã và đang thu hút mạnh mẽ dòng vốn đầu tư, hình thành một số khu đô thị sáng, xanh, sạch đẹp, như: Dự án hạ tầng khu đô thị Hải Phú Ngọc, khu đô thị Km3+4 Hải Yên của Vinaconex... Kim ngạch hàng hoá xuất, nhập khẩu trên địa bàn tăng 30% so với giai đoạn 2015-2020; doanh thu dịch vụ đạt hàng trăm tỷ đồng (tăng 45% so với năm 2020).
Ở địa bàn biên giới, dân vận còn được gắn với xây dựng thế trận lòng dân, giữ gìn an ninh trật tự. Khi người dân tin tưởng, chủ động phối hợp với chính quyền và lực lượng chức năng, mỗi khu dân cư trở thành một “pháo đài” góp phần giữ vững địa bàn biên giới hòa bình, ổn định.
Có thể thấy, từ thực tiễn phường Móng Cái 3, công tác tuyên giáo và dân vận đang chuyển dần từ “tuyên truyền để dân biết, vận động để dân làm” sang “đồng hành để dân tin, tạo điều kiện để dân cùng làm”. Đây là bước chuyển phù hợp với yêu cầu của mô hình chính quyền mới, khi cấp cơ sở được trao thêm thẩm quyền, đồng thời phải trực tiếp giải quyết nhiều hơn những vấn đề phát sinh từ đời sống nhân dân.
Điều quan trọng nhất được phường Móng Cái 3 đúc rút là phải phát huy vai trò lãnh đạo toàn diện của cấp ủy, sự điều hành quyết liệt của chính quyền, phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, gắn với trách nhiệm người đứng đầu; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vấn đề ngay từ cơ sở, không để tồn đọng kéo dài.
Cùng với đó, công tác tuyên truyền, quán triệt phải thường xuyên, liên tục, đa dạng; công tác nắm bắt dư luận, tâm tư của cán bộ và nhân dân phải được đặt ở vị trí quan trọng. Phát huy giám sát của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân, thực hiện công khai, minh bạch trong điều hành chính là cách thiết thực để củng cố đồng thuận và hạn chế phát sinh khiếu nại, đơn thư.
Đồng chí Dương Thị Huệ, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Móng Cái 3 cho biết: Trong thời gian tới, phường Móng Cái 3 tiếp tục đổi mới công tác tuyên giáo, dân vận theo hướng thiết thực, lấy người dân làm trung tâm, lấy sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo hiệu quả. Chúng tôi xác định, tuyên truyền không chỉ để người dân biết, dân hiểu mà quan trọng hơn là để dân tin, dân đồng hành và cùng tham gia thực hiện. Khi mỗi cán bộ, đảng viên thực sự nêu gương, mỗi tổ chức trong hệ thống chính trị phát huy tốt vai trò, mỗi người dân được lắng nghe và được tham gia, thì những chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước sẽ có thêm sức sống từ cơ sở.
