Bước chuyển biến mới trong phòng, chống tham nhũng

Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khoá XIV đang bước vào tuần làm việc thứ tư (từ ngày 12-16/11). Bên cạnh biểu quyết thông qua 3 nghị quyết và 1 luật, thảo luận về các dự án luật; tuần này Quốc hội sẽ dành phần lớn thời gian thảo luận công tác phòng ngừa, chống tội phạm, phòng chống tham nhũng (PCTN) năm 2018.

tbt
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Trưởng BCĐ, chủ trì cuộc họp của Thường trực BCĐ T.Ư về phòng, chống tham nhũng, ngày 10/11. Ảnh: baochinhphu.vn

“Không có vùng cấm, không có ngoại lệ”

Đấu tranh PCTN (được ví như "giặc nội xâm") đã được Đảng, Nhà nước ta thực hiện từ lâu. Tuy nhiên, cuộc chiến chống tham nhũng ở nước ta chưa bao giờ quyết liệt và có kết quả tích cực như từ sau Ðại hội XII của Ðảng đến nay. Hơn bao giờ hết, công cuộc đấu tranh với quốc nạn này đang thu hút sự quan tâm và huy động được sức mạnh của toàn dân tham gia.

Xác định tham nhũng là “một trong những nguy cơ lớn đe dọa sự tồn vong của Đảng và chế độ ta”, những năm qua Đảng và Nhà nước ta đã triển khai nhiều giải pháp, biện pháp quyết liệt ở mọi cấp, mọi ngành, mọi lĩnh vực, biến quyết tâm chính trị về PCTN thành hành động cụ thể, thiết thực. Trước thực trạng “tham nhũng, lãng phí vẫn còn nghiêm trọng, với những biểu hiện tinh vi, phức tạp, xẩy ra trên nhiều lĩnh vực, nhiều cấp, nhiều ngành..., gây bức xúc trong xã hội và là thách thức lớn đối với sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước”, tháng 2/2013, Bộ Chính trị đã ban hành quyết định thành lập Ban Chỉ đạo (BCĐ) Trung ương về PCTN, do đồng chí Tổng Bí thư làm Trưởng BCĐ.

Với sự chỉ đạo quyết liệt của BCĐ, đặc biệt là đồng chí Tổng Bí thư, sau hơn 5 năm, công cuộc chống “giặc nội xâm” ở nước ta đã đạt nhiều kết quả quan trọng: Tham nhũng từng bước được kiềm chế, có chiều hướng giảm; nhiều vụ án tham nhũng, kinh tế đặc biệt nghiêm trọng được xử lý nghiêm minh, đưa ra xét xử công khai, kịp thời, đảm bảo thực hiện đúng quan điểm chỉ đạo của Đảng “không có vùng cấm, không có ngoại lệ, bất kể người đó là ai”, tạo dư luận xã hội đồng tình, củng cố niềm tin của nhân dân. Có thể kể ra các vụ điển hình trong 2 năm qua: Ðinh La Thăng, Trịnh Xuân Thanh; Giang Kim Ðạt; Hà Văn Thắm; Châu Thị Thu Nga; Phạm Công Danh, v.v..

Theo đánh giá tại Hội nghị toàn quốc về công tác PCTN (6/2018): Công tác PCTN đã có bước tiến mạnh, đột phá, đạt nhiều kết quả toàn diện, tích cực rõ rệt, tạo hiệu ứng tích cực, lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống xã hội, góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội đất nước. Nổi bật là vai trò, trách nhiệm, sức chiến đấu của cấp ủy, tổ chức đảng, người đứng đầu cơ quan, đơn vị trong PCTN được nâng lên; công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán được chỉ đạo quyết liệt, chặt chẽ, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm minh các vi phạm…

* Từ năm 2014 đến nay, cấp ủy, UBKT các cấp đã thi hành kỷ luật hơn 840 tổ chức đảng và 58.120 đảng viên, trong đó có gần 2.720 đảng viên bị thi hành kỷ luật do tham nhũng, cố ý làm trái.

Các cơ quan chức năng đã khởi tố 971 vụ án/2.010 bị can; truy tố 1.060 vụ án/2.444 bị can; xét xử sơ thẩm 968 vụ/2.297 bị cáo về tội tham nhũng

* Riêng năm 2017: Đã thi hành kỷ luật đối với hơn 300 tổ chức đảng, hơn 18.600 đảng viên vi phạm, trong đó có hơn 700 đảng viên vi phạm về tham nhũng, cố ý làm trái.

BCH Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư thi hành kỷ luật 3 tổ chức đảng và 11 cán bộ; UBKT Trung ương kiểm tra, thi hành kỷ luật 18 cán bộ, trong đó nhiều vụ đặc biệt nghiêm trọng liên quan đến cán bộ cao cấp của Đảng, Nhà nước.

Các cơ quan chức năng đã kết luận điều tra, đề nghị truy tố 16 vụ/216 bị can; truy tố 12 vụ/172 bị can; xét xử sơ thẩm năm vụ/73 bị cáo; xét xử phúc thẩm 6 vụ/80 bị cáo…

Phòng, chống tham nhũng cần quyết liệt, đồng bộ hơn

Cũng theo đánh giá, mặc dù công tác PCTN đã đạt được những kết quả toàn diện thời gian qua, nhưng vẫn còn nhiều hạn chế, thực trạng tham nhũng vẫn còn nghiêm trọng, đang là bức xúc của nhân dân: Kết luận thanh tra một số dự án còn chậm; các giải pháp phòng ngừa hiệu quả thấp; thu hồi tài sản còn thấp... Bởi vậy, công tác PCTN - nhiệm vụ vừa cấp bách, lâu dài, vừa khó khăn, phức tạp, đòi hỏi phải được chỉ đạo, thực hiện thường xuyên, kiên trì, quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả hơn; sự vào cuộc mạnh mẽ hơn nữa của các cấp, các ngành, cả hệ thống chính trị.

Tại Phiên họp thứ 14 BCĐ Trung ương về PCTN (8/2018), Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã chỉ rõ những khâu khó, điểm yếu hiện nay trong công tác này. Đó là việc xây dựng cơ chế, chính sách, luật pháp, quy định, tuy đã có nhiều cố gắng, nhưng có những khâu, những việc còn chậm. Tình trạng “trên nóng, dưới lạnh” có chuyển biến, nhưng chưa đạt như mong muốn, cần có giải pháp tích cực, chuyển biến mạnh hơn nữa. Một số trường hợp, một số khâu, công tác phối hợp chưa thật nhuần nhuyễn. Tình trạng nhũng nhiễu, tham nhũng “vặt” còn nhiều…

Để đẩy mạnh đấu tranh PCTN thời gian tới, bên cạnh tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nhiều ý kiến cho rằng: Cần phát huy hơn nữa vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu trong phát hiện, xử lý; phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng; nâng cao vai trò của báo chí; mối quan hệ giữa thanh tra với các cơ quan kiểm tra, điều tra,… trong xử lý các vụ việc có dấu hiệu tham nhũng. Đặc biệt, cần có cơ chế phát huy việc giám sát, phản biện xã hội của MTTQ các cấp; định hướng xử lý các vụ việc khiếu nại, tố cáo đông người, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm liên quan đến tham nhũng;...

Niềm tin vào công cuộc PCTN

Tại Nghị quyết số 126/NQ-CP (ngày 29/11/2017) về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện công tác PCTN đến năm 2020, đã đề ra các nhóm nhiệm vụ chủ yếu, các nhiệm vụ cụ thể: Nâng cao vai trò, trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức, nhất là người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị; Tăng cường quản lý, giám sát cán bộ, công chức, viên chức; hoàn thiện, thực hiện nghiêm các quy định về công tác tổ chức, cán bộ; Kiểm soát tài sản, thu nhập; tăng cường công khai, minh bạch trong thực thi công vụ; Hoàn thiện thể chế về quản lý kinh tế - xã hội; đảm bảo hiệu lực, hiệu quả của công tác phòng, chống tham nhũng; Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử; nâng cao hiệu quả công tác giám định và thu hồi tài sản tham nhũng; Nâng cao nhận thức và phát huy vai trò, trách nhiệm của xã hội; Kiện toàn tổ chức bộ máy và chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị có chức năng phòng, chống tham nhũng.

Đảng, Quốc hội, Chính phủ đã ban hành nhiều quy định, nghị quyết; các kỳ họp của Quốc hội đều đưa vào chương trình nghị sự; các cuộc tiếp xúc cử tri đều phản ánh về tình trạng tham nhũng, công tác PCTN ở các địa phương… Với sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là sự kiên định, thể hiện sách lược của “Người nhóm lò” - Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng “Lò đã nóng lên rồi thì củi tươi vào đây cũng phải cháy...", công tác PCTN ngày càng thu được kết quả to lớn, nhận được sự đồng tình ủng hộ của đông đảo cán bộ, đảng viên, nhân dân, tạo thành phong trào, xu thế trong xã hội không thể đẩy lùi.

Thành công đó được minh chứng rõ nét ở các con số tăng trưởng ổn định về kinh tế - xã hội của cả nước, các ngành, địa phương những năm qua (năm 2017 tăng trưởng GDP cả nước là 6,81%; năm 2018 dự báo vượt kế hoạch đề ra là 6,7%; năm 2019 chỉ tiêu là 6,6-6,8%); nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng, chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên; quan trọng hơn, củng cố, giữ vững niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, tạo động lực quan trọng thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới đất nước trong giai đoạn hiện nay.

Đàm Tuấn

Cùng chuyên mục