Chi bộ Đảng cộng sản đầu tiên ở Quảng Ninh xuất bản tờ báo Than

Vào đầu năm 1930, các đồng chí Nguyễn Văn Cừ, Đặng Châu Tuệ, Vũ Thị Mai từ Hải Phòng lại ra Vùng mỏ hoạt động. Mạo Khê là địa bàn hoạt động của các đồng chí.

Mỏ than Mạo Khê là nơi tập trung nhiều công nhân mỏ. Đời sống của công nhân bị bọn chủ mỏ bóc lột rất thậm tệ. Mạo Khê cũng là nơi giàu truyền thống cách mạng. Năm 1926, đồng chí Hạ Bá Cang (Hoàng Quốc Việt) đã hoạt động cách mạng tại mỏ Mạo Khê và thành lập Hội Tương tế, tiền thân của Công hội đỏ.

Tháng 2-1930, đồng chí Nguyễn Văn Cừ đã chuyển Chi bộ Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội thành Chi bộ Đảng cộng sản. Đây là chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên tại Vùng mỏ. Tờ báo ngôn luận của Chi bộ là “Báo Than”. Các đồng chí Đặng Châu Tuệ, Vũ Thị Mai trực tiếp làm báo. Đồng chí Nguyễn Văn Cừ thường xuyên tham gia công tác biên tập. Các số báo tập trung tuyền truyền Chủ nghĩa Mác quốc tế cộng sản; tố cáo chế độ bóc lột hà khắc của thực dân Pháp và bọn chủ mỏ. Báo đã đăng bài Quốc tế ca dịch sang chữ quốc ngữ bằng thể thơ lục bát. Báo Than có ảnh hưởng lớn phong trào cách mạng ở vùng mỏ Đông Triều.

Trước đó, Báo Than đã ra đời từ cuối năm 1928 tại Cẩm Phả. Cuối năm 1928, chi bộ đầu tiên của Thanh niên cách mạng đồng chí hội được thành lập tại Cẩm Phả do đồng chí Đặng Châu Tuệ làm Bí thư. Chi bộ quyết định ra tờ báo làm cơ quan ngôn luận .Tờ báo được đặt tên là “Báo Than”. Báo Than là cơ quan ngôn luận của chi bộ Đảng, là tiếng nói tranh đấu của thợ mỏ, có tôn chỉ mục đích của tờ báo vô sản. Toà soạn Báo Than đặt bí mật tại phố Li ông, nay là số nhà 22, phố Quang Trung, TX Cẩm Phả. Chi bộ phân công đồng chí Đặng Châu Tuệ, Bí thư Chi bộ làm chủ bút, đồng chí Huỳnh Công Thái và đồng chí Đào viết bài, đồng chí Vũ Thị Mai phụ trách in báo. Báo in trên khổ giấy băng 1/2 khổ giấy học trò. Trên đầu tờ báo của tất cả các số báo đều in đậm khẩu hiệu: “Vô sản toàn thế giới liên hiệp lại”. Những quần chúng tốt được đồng chí Đặng Châu Tuệ phát báo và tuyên truyền cách mạng. Qua đó chi bộ kết nạp thêm đảng viên trẻ Ngô Huy Tăng. Ngày 7-11-1929, đảng viên trẻ Ngô Huy Tăng đã treo cờ đỏ búa liềm trên cầu pooc tích số 1 bên cảng Cửa Ông kỷ niệm Cách mạng Tháng Mười Nga. Cuối năm 1929, Báo Than ngừng xuất bản tại Cẩm Phả. Báo Than còn xuất bản lần thứ 3 tại khu mỏ Hòn Gai. Tháng 10-1930 Đảng bộ đặc khu mỏ Hòn Gai được thành lập. Đảng bộ lấy tờ Báo Than là cơ quan ngôn luận. Báo tồn tại đến đầu năm 1931. Báo Than đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình. Nhân dịp kỷ niệm 80 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng bộ và đồng bào các dân tộc Quảng Ninh tự hào về lịch sử 80 năm  chi bộ Đảng cộng sản thành lập tại khu mỏ Mạo Khê với cơ quan ngôn luân là tờ Báo Than.

Trong lịch sử báo chí cách mạng, Báo Than là tờ Báo Đảng địa phương đầu tiên của Việt Nam, là tiền thân của Báo Quảng Ninh ngày nay. Kế thừa và phát huy truyền thống của Báo Than, các cơ quan báo chí của Quảng  Ninh không ngừng đổi mới để phát triển, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ tuyên truyền của Đảng bộ tỉnh trong tình hình mới.  

Cùng chuyên mục