Cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội, việc đảm bảo quyền lợi của người tiêu dùng ngày càng được quan tâm và nâng cao. Bên cạnh các biện pháp kiềm chế gian lận thương mại, buôn bán hàng cấm, hàng giả, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ... thì việc quản lý tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng (TCĐLCL) cũng góp phần bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bảo đảm công bằng xã hội.
Xây dựng văn minh thương mại
Là thành phố trung tâm của tỉnh, Hạ Long luôn xác định du lịch là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn. Chính vì vậy, thành phố đã tập trung đầu tư, từng bước hiện đại hoá cơ sở hạ tầng du lịch, dịch vụ, trong đó có các trung tâm thương mại và chợ. Hiện nay thành phố có 4 chợ hạng 1, 6 chợ hạng 2 và 10 chợ hạng 3. Hầu hết các chợ đều có lượng hàng hoá phong phú, là điểm tham quan, mua sắm hấp dẫn du khách. Tuy nhiên, một trong những hành vi gian lận xảy ra tại các chợ là việc cân, đong, đo thiếu trong mua bán hàng hoá đã gây không ít bức xúc cho người tiêu dùng nói chung và du khách nói riêng. Do đó, việc đảm bảo TCĐLCL sản phẩm, hàng hoá cho người tiêu dùng đã được các cơ quan chức năng cũng như các Ban quản lý chợ đặc biệt quan tâm.
Phó Phòng Kinh tế TP Hạ Long Ngô Quang Thông cho biết: Ngay từ đầu năm 2016, được sự hướng dẫn của Chi cục TCĐLCL, chúng tôi đã chỉ đạo các Ban quản lý chợ tổ chức kiểm định các loại cân sử dụng trong thương mại theo đúng quy định của pháp luật. Đến nay, chợ Hạ Long I và chợ Cái Dăm đã tiến hành kiểm định cân cho các hộ kinh doanh. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng trang bị cho các chợ hạng 1 và 2 từ 1 đến 2 cân đối chứng; trong năm 2016 sẽ đầu tư cân đối chứng cho các chợ hạng 3.
Theo quan sát của chúng tôi, tại chợ Hạ Long I có 2 cân đối chứng được đặt ngay khu vực trung tâm, nơi có nhiều người qua lại. Khách hàng tại chợ chủ yếu là khách du lịch nên sử dụng cân đối chứng rất nhiều để kiểm tra hàng hoá sau khi mua tại các quầy hàng trong chợ. Theo Ban quản lý chợ, việc đặt cân đối chứng đã giúp các hộ kinh doanh ý thức hơn trong buôn bán văn minh. Họ đã nhận thức được rằng, nếu cân gian dối khi bị khách hàng phản ánh đến Ban quản lý chợ thì sẽ bị cấm buôn bán trong một thời gian nên đa phần các hộ kinh doanh ở đây cân rất chính xác.
Anh Nguyễn Đức Khánh, TP Hải Dương cho biết: Gia đình tôi năm nào cũng đến Hạ Long du lịch và lần nào cũng mua hải sản mang về. Tuy nhiên, một số mặt hàng hải sản tươi sống do có nước nên việc thiếu hụt là không tránh khỏi. Còn về cơ bản, các mặt hàng tôi mua ở chợ Hạ Long I đều được cân đủ. Còn chị Vương Thuý Vân, du khách đến từ phường Vĩnh Tuy, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội thì chia sẻ: Theo kinh nghiệm mua hàng nhiều lần ở các chợ, tôi thường sử dụng cân đối chứng để kiểm tra trọng lượng chính xác của sản phẩm đã mua. Tuy nhiên, qua nhiều lần đối chứng, tôi khá tin tưởng vì người bán hàng cơ bản là cân đủ trọng lượng sản phẩm”.
Trưởng Ban Quản lý chợ Hạ Long I Trần Xuân Cường cho biết: Ngoài kiểm định cân, hàng năm chúng tôi đều phối hợp với Chi cục TCĐLCL kiểm tra và tiến hành đánh giá thực trạng của từng ngành hàng như thực phẩm khô, điện tử, đồ chơi trẻ em... Đó là cơ sở giúp người tiêu dùng định hướng, xác định lựa chọn được những mặt hàng đảm bảo chất lượng.
Tăng cường công tác quản lý
Không chỉ kiểm tra, kiểm định tại TP Hạ Long, từ đầu năm đến nay, Chi cục TCĐLCL tỉnh đã phối hợp với các địa phương kiểm tra, kiểm định các loại cân sử dụng trong thương mại, taxi mét, vàng bạc và các hoạt động đo lường khác, nhằm đảm bảo văn minh thương mại trên địa bàn tỉnh. Cùng với đó, Chi cục TCĐLCL tỉnh đã tiến hành kiểm định, hiệu chuẩn đối với 2.000 phương tiện đo; kiểm tra về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng đối với 16 doanh nghiệp, đồng thời xử lý nhiều trường hợp vi phạm pháp luật theo quy định. Chi cục phối hợp với phòng, ban chuyên môn của các sở tổ chức 5 đợt thanh tra, kiểm tra liên ngành về các lĩnh vực: VSATTP, xăng, dầu, ga hoá lỏng, mũ bảo hiểm, đồ chơi trẻ em, hàng hoá lưu thông trên thị trường... Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh về việc tăng cường quản lý chất lượng các sản phẩm thuộc Chương trình OCOP, Chi cục đã phối hợp kiểm tra việc sử dụng mẫu mã bao bì, ghi nhãn hàng hoá, mã số mã vạch, sở hữu trí tuệ, công bố hợp quy, công bố tiêu chuẩn áp dụng đối với các sản phẩm OCOP. Qua đó đã kiểm tra 118 sản phẩm của 48 cơ sở, đơn vị sản xuất, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh.
Nhờ đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra trên thị trường nên trong thời gian qua, tình hình gian lận về TCĐLCL trong giao nhận, mua bán đã giảm đáng kể. Hàng đóng gói sẵn theo định lượng lưu thông trên thị trường phần lớn đảm bảo đo lường theo quy định. Các vụ tranh chấp đo lường đã giảm đáng kể. Hoạt động quản lý nhà nước về TCĐLCL đang đi dần vào chiều sâu và hiệu quả, qua đó đã được các ngành, doanh nghiệp và người dân ghi nhận.
Chi cục trưởng Chi cục TCĐLCL tỉnh Nguyễn Quyết Tiến cho biết: Để hạn chế tình trạng gian lận trong TCĐLCL, trong thời gian tới, Chi cục TCĐLCL tiếp tục thực hiện tốt công tác quản lý TCĐLCL; đồng thời tăng cường kiểm tra, xử phạt đủ sức răn đe đối với các trường hợp vi phạm. Cùng với đó, chúng tôi thường xuyên tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người bán hàng và doanh nghiệp trung thực trong bán hàng và trao đổi các dịch vụ khác. Qua đó góp phần xây dựng văn minh thương mại, bảo vệ người tiêu dùng và tạo niềm tin cho du khách khi đến với Quảng Ninh; góp phần thúc đẩy sản xuất và kinh doanh trên địa bàn ngày càng phát triển.
Nguyễn Hoa
